"Təhsilin əsas məqsədi şagirdi peşəyə deyil, həyata hazırlamaqdır" - Elmin Nuri

"Təhsilin əsas məqsədi şagirdi peşəyə deyil, həyata hazırlamaqdır" - Elmin NuriMüasir dövrdə təhsilin əsas məqsədi şagirdlərin fərdi bacarıq və maraqlarını üzə çıxarmaq, onları gələcək peşə seçimlərinə hazırlamaqdır. Lakin bir çox hallarda şagirdlər istəklərinə uyğun fənləri seçmək və həmin istiqamətdə dərinləşmiş təhsil almaq imkanı əldə etmirlər. Bu isə həm motivasiyanın azalmasına, həm də potensialın tam reallaşmamasına səbəb ola bilər. Şagirdlər niyə istəklərinə uyğun fənnlər üzrə təhsil ala bilmirlər?

Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a təhsil eksperti Elmin Nuri danışıb.

O, açıqlamasında qeyd edib ki, bu məsələdə diqqəti fərqli bir detalın üzərində cəmləmək lazımdır:

"Bəli, şagirdlərin istək və gələcək planlarına uyğun fənn seçmələri dünya təcrübəsində də var. Amma çağdaş təhsil mühiti ilə bağlı danışırıqsa, o zaman məktəblərdə tətbiq olunan kurikulum tədrisini və onun əsas mahiyyətini ön plana çəkməliyik. Kurikulum şəxsiyyətyönümlü tədris metodu olmaqla prosesdə iştirak edən hər fənnin üzərinə şagirdi şəxsiyyət kimi formalaşdırmaq, ona müxtəlif məzmun xətləri vasitəsilə müxtəlif dəyərlər və bacarıqlar aşılamaq vəzifəsini qoyur. Yəni burada hər hansı fənn şagirdin istəklərinə və peşə seçiminə deyil, onun təfəkkür və təxəyyül kateqoriyaları üzrə inkişafına xidmət edir.

İstənilən fənn kurikuluma görə özünün məzmun standartları və məzmun xətləri ilə daha ali meyarın daşıyıcısıdır. Bu meyar isə şagirdin istəkləri və onun peşəyönümlü seçimləri ilə məhdudlaşmır. Təbii ki, bu iki amil də vacibdir, amma daha vacib bir meyar var. O nədir? Müasir təhsilin əsas məqsədi heç də şagirdləri yalnız peşə seçiminə və peşə bacarıqlarına hazırlamaq deyil. Əsas məqsəd şagirdi həyatın özünə hazırlamaqdır.

Daha doğrusu, şagirdin özünü fərddən şəxsiyyətə doğru inkişaf etdirməsinə və bundan sonra hər hansı seçimi daha uğurla etməsinə xidmət etməkdir. Peşə seçimləri də məhz bu mərhələdən sonra öz qüvvəsini tapır. Amma biz birinci mərhələni düzgün təşkil etməsək, keçirilən fənlərə məhz bu mərhələnin tələbləri kontekstindən baxmasaq və birbaşa "təhsil və uğurlu peşə" tandemini önə çəksək, təhsilin mahiyyətini xeyli kiçiltmiş olarıq".

Ekspert vurğuladı ki, tədris olunan fənlər ilkin mərhələnin tələbləri kontekstində bizim üçün olduqca faydalıdır:

"Hər fənn özünün məzmun standartları ilə şagirdin şüuraltı dünyasını formalaşdırmaq və onu gələcəyə bu məntiqlə hazırlamaq məqsədi daşıyır.

Məsələn, riyaziyyat fənni özünün bir neçə məzmun xətti ilə şagirddə fəza-həndəsi təfəkkürün, fərqli təxəyyül bacarıqlarının və analitik təhlil keyfiyyətinin formalaşdırılması üçün nəzərdə tutulub. Bu keyfiyyətlər gələcəkdə yalnız müəyyən peşəni seçəcək şəxslər üçün deyil, bütövlükdə bütün fərdlər üçün vacibdir.

Odur ki, fənləri öz missiyasına uyğun qiymətləndirmək, onları yalnız peşə tələbləri əsasında kateqoriyalaşdırmaq doğru olmaz".

Vüsalə İbrahimli


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 685   Tarix: 18 fevral 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Sabah hava necə olacaq?

Noyabrın 18-də gözlənilən hava şəraiti açıqlanıb. Milli Hidrometeorologiya Xidmətindən -a verilən məlumata görə, Bakıda və Abşeron yarımadasında hava şəraitinin dəyişkən buludlu olacağı, arabir tutulacağı, əsasən yağmursuz keçəcəyi gözlənilir. Lakin gecə bəzi şəhərətrafı ərazilərdə az yağış yağacağ

17 noyabr
.

Ev sahibi kirayəçini məhkəmə qərarı olmadan evdən çıxara bilərmi? - Qanun nə deyir? - ƏMLAK EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA

Kirayə münasibətlərində ev sahibi ilə kirayəçi arasında yaranan mübahisələrdən biri də mənzilin boşaldılması tələbi ilə bağlıdır. Bəzi hallarda ev sahibləri kirayə haqqının gecikdirilməsini, müqavilə müddətinin başa çatmasını və ya mənzilə özlərinin ehtiyac duymasını əsas gətirərək kirayəçidən evi qıs

17 noyabr
.

Bab əl-Məndəb və Hörmüz eyni vaxtda risk altında: Azərbaycan tranzit marşrutları üçün bunun mənası nədir?

Körfəzdə gərginlik yenidən artıb. Noyabrın 13-də İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu Bəhreyndəki ABŞ radarına hücum etdiyini açıqladı. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) iki dronun vurulduğunu bildirdi, itki və zərər olmadığını dedi və radar iddiasını təkzib etdi (Al Jazeera, Reuters). Hər iki tərəfin iddias

16 noyabr
.

Məşhur salonlar şəbəkəsinin rəhbəri ilə bağlı məhkəmədən qərar

"Beautytime" salonlar şəbəkəsinin rəhbəri Könül Həmzəyevanın təqsirləndirilən şəxs qismində cəlb olunduğu işlərdən biri yekunlaşıb. "Unikal"a istinadən xəbər verir ki, xüsusi ittihamçı Röyal Masiyevin şikayəti əsasında Könül Həmzəyevanın Cinayət Məcəlləsinin 147.2-ci (ağır cinayə

16 noyabr
.

"20 Yanvar"da qəza - Motosikletçi öldü

Bakıda ölümlə nəticələnən yol qəzası baş verib. APA-ya istinadən xəbər verir ki, hadisə metronun "20 Yanvar" stansiyasının yaxınlığında qeydə alınıb. Hadisə zamanı avtomobil motosikletlə toqquşub. Nəticədə motosikleti idarə edən şəxs hadisə yerində ölüb

17 noyabr
.

Bakıda müşavirələr keçirildi - Qarlı havalara hazırlıq tədbirləri müzakirə olundu

Bakı şəhərinin bütün rayonlarında təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına uyğun qış mövsümündə qarlı havalara hazırlıq tədbirləri davam edir. xəbər verir ki, ilk növbədə şəhər və rayon kommunal xidmətlərinin xüsusi təyinatlı texnikaları hazır vəziyyətə gətirilib, bir sıra yaşayış və qeyri yaşayış binalarınd

17 noyabr
.

Prezident təqaüdü alanların sayı açıqlandı

Azərbaycan Respublikası Prezidentinin təqaüdü və fəxri adlara görə təqaüd təyin olunan şəxslərin sayı açıqlanıb. xəbər verir ki, bu barədə Dövlət Statistika Komitəsi (DSK) məlumat yayıb. Bildirilib ki, müxtəlif kateqoriyadan olan 407,6 min şəxsə Azərbaycan Respublikası Prezidentinin təqaüdü və fəxr

18 noyabr
.

Azərbaycanda yerli QHT-lər yenidən qeydiyyata alınacaq

Azərbaycanda yerli QHT-lər və xarici QHT-lərin filial və ya nümayəndəlikləri qanunvericiliyə ediləcək dəyişikliklərlə əlaqədar yenidən dövlət qeydiyyatına alınmaq üçün müvafiq icra hakimiyyəti orqanına müraciət etməli olacaqlar. xəbər verir ki, bu, Milli Məclisin 17 və 18 noyabr tarixlərində keçiriləcə

17 noyabr
.

Əməkhaqqı ödənişləri elektronlaşdırılacaq

Əməkhaqqı ödənişləri elektronlaşdırılacaq. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu, Milli Məclisin bu gün keçirilən plenar iclasında müzakirə edilən Əmək Məcəlləsinə təklif edilən dəyişiklikdə əksini tapıb. Layihəyə əsasən əmək münasibətləri iştirakçıları tərəfindən qanunvericiliyin tələblərinə riayə

18 noyabr