Fındığın alış qiyməti niyə ucuzlaşıb? - Səbəblərdən biri kimi xüsusi maddə göstərilir

Fındığın alış qiyməti niyə ucuzlaşıb? - Səbəblərdən biri kimi xüsusi maddə göstərilirRusiya-Ukrayna müharibəsi nəticəsində yaranmış logistik problemlər və keyfiyyətin aşağı düşməsi Azərbaycanda fındığın qiymətində ucuzlaşmaya səbəb olub. Əvvəllər 5-6 manat olan qiymətlər indi maksimum 3,6 manata düşüb. Fındıq tədarükçüləri ixrac bazarlarında da qiymətlərin ucuzlaşdığını deyirlər.

"Kaspi" qəzeti ucuzlaşmanın səbəblərini araşdıraraq yazı dərc edib. Məqalədə deyilir:

Azərbaycanın ixrac etdiyi kənd təsərrüfatı məhsullarının sayı ilbəil artır. Elə məhsullar var ki, onlar daim ölkəyə valyuta gətirir. Onlardan biri də fındıqdır. Fındıq həmişə Azərbaycan bazarlarında yaxşı qiymətə satılıb. Amma hazırda belə deyil, fındığın alış qiyməti xeyli ucuzlaşıb. Xüsusilə də şimal bölgəsinin bazarlarında fındığın alış qiymətində ucuzlaşma müşahidə edilir. Hazırda fındıq son 10 il ərzində ən aşağı qiymətə satılır. Fındığın qiymətində ötən illərlə müqayisədə 30-35 faizədək ucuzlaşma müşahidə olunur. Təsərrüfatçılar istehsal etdikləri fındığın 1 kiloqramını qəbul məntəqələrinə maksimum 3 manat 60 qəpiyə sata bilirlər. Halbuki ötən illərdə qiymət 5-6 manat civarında olub.

Xaçmaz rayonunda 10-a yaxın fındıq emalı müəssisəsi və qəbul məntəqələri fəaliyyət göstərir ki, onlar şimal bölgəsi ilə yanaşı, həm də respublikanın digər regionlarından da mal qəbul edirlər. Rayonda istehsal olunan fındıq yerli bazarlarla yanaşı, Rusiya, Türkiyə və digər xarici ölkələrə də ixrac olunur.

Təsərrüfatçılar toplanan məhsulu adətən anbarlarda saxlayıb qiymət bahalaşandan sonra, yəni dekabr-mart aylarında satırlar. Bu il isə həmin tarixdə qiymətlər gözlənilənin əksinə ucuzlaşıb.

Bəs görəsən fındığın qiymətindəki bu qəfil ucuzlaşma nə ilə bağlıdır? Bu ucuzlaşmada yerli, yoxsa xarici faktorlar rol oynayır?

"4 manata satdığımız fındığı bu il 2-1,8 manata satırıq"

Fındıqçılıq təsərrüfatında çalışan sahibkar Eldəniz Doldolov bildirdi ki, həqiqətən də ötən illərlə müqayisədə 2022-ci ildə və 2023-cü ilin əvvəlində fındığın qiyməti çox ucuzdur: "Qiymətlərin ucuz olmasının bir neçə səbəbi var. Birincisi, 2022-ci ildə bağlardan topladığımız fındıq keyfiyyətsiz oldu, çürümə çox idi. Digər tərəfdən, belə görürük ki, dünyada gedən proseslər də bu məsələyə təsir edir".

Sahibkar vurğuladı ki, ötən il 4 manata satdıqları fındığı bu il 2-1,8 manata satmaq məcburiyyətində qalıblar: "Ümumiyyətlə, bir fermer kimi qiymət məsələsinə o qədər də önəm vermirəm. Başqa fermerlər təəssüflər olsun ki, məhsuldarlığa diqqət ayırmırlar. Yəni onlar hesab edirlər ki, məhsuldarlıq aşağı olsa da, qiymətlər yuxarı olsun. Mənsə düşünürəm ki, qiymətin necə olmasından asılı olmayaraq, ilk növbədə məhsuldarlığı qaldırmaq lazımdır".

"Ən çox ata-baba sortu xaricə ixrac edilir"

E.Doldolov qeyd etdi ki, fındığı onlardan alıb ixrac edən tədarükçülər xarici bazarlarda da qiymətin aşağı olduğunu bildirirlər: "Onlar həm dünya bazarında fındığın qiymətinin, həm də fermerlər tərəfindən təqdim edilən malın keyfiyyətinin aşağı olmasının təsiredici rol oynadığını bildirirlər. Amma onu deyə bilərəm ki, Azərbaycanda yetişdirilən fındıq keyfiyyət baxımından dünyada nömrə birdir. Biz daha çox ata-baba sortunu ixrac edirik. Bu sort bütün parametrlərinə görə digər sortlardan daha üstündür".

Müharibə logistika ilə bağlı ciddi əngəllər yaradır

Mövzu ilə bağlı "Kaspi" qəzetinə açıqlamasında iqtisadçı Eldəniz Əmirov bildirdi ki, Azərbaycanda fındığın qiymətinin kəskin şəkildə enməsinin bir neçə səbəbi var: "Bunlardan birincisi bizim fındığın tərkibində aflotoksin adlanan maddənin çox olması ilə əlaqədardır. Göbələklər sinfinə daxil olan bu maddənin çox olması fındığın Avropa bazarlarına çıxmasına ciddi əngəl törədir. Bir müddət əvvəl də Azərbaycandan Avropaya ixrac edilmiş və kifayət qədər iri həcmdə olan fındıq geri qaytarılmışdı. Digər tərəfdən, Rusiya-Ukrayna müharibəsi səbəbindən logistika sahəsində ciddi əngəllər yaşanır".

Fındıq istehsalının həcmi əvvəlki illərlə müqayisədə artıb

E.Əmirov vurğuladı ki, son illər Azərbaycanda fındıq sahələrinin həcmi artıb və buna görə məhsuldarlıq da yüksəlib: "Ölkədə fındıq istehsalının həcmi əvvəlki illərlə müqayisədə artıb. Fındıq istehsalında Türkiyədə də artım var. Hazırkı məqamda Azərbaycandan Türkiyəyə fındıq ixracı ciddi problemlərlə qarşılaşıb. Belə ki, Türkiyənin özündə də məhsul bolluğu var. Digər tərəfdən də xarici bazarlar Türkiyə fındığı ilə daha yaxşı səviyyədə təchiz olunur. Türkiyə lirəsinin ucuz olması Azərbaycan məhsulunu bazarda sıxışdıran faktorlardan biridir. Ümumilikdə Rusiya-Ukrayna müharibəsi nəticəsində yaranmış logistik problemlər və Azərbaycan fındığının tərkibində afotoksin maddəsinin olması yerli fındığın qiymətinə və o cümlədən ixracına problem yaradır".


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
İqtisadiyyat   Baxılıb: 4298   Tarix: 29 yanvar 2023  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Kurslar.az kurslar

Oxşar xəbərlər

.

Azərbaycanda 576 ədəd pirotexniki vasitə qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb

Dövlət Gömrük Komitəsinin Bakı Baş Gömrük İdarəsi Əməliyyat və Təhqiqat İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən həyata keçirilmiş əməliyyat tədbirləri nəticəsində xeyli miqdarda pirotexniki vasitələr aşkar edilərək qanunsuz dövriyyədən çıxarılıb. xəbər verir ki, Bakı şəhəri, Qaradağ rayonu ərazisində həyat

17 noyabr
.

Bu sahədə fəaliyyət tam rəqəmsallaşdırılır

"Bir pəncərə" informasiya sistemi haqqında Əsasnamə" təsdiq edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bununla bağlı Prezident İlham Əliyev Fərman imzalayıb. Fərmana əsasən, sistemin fəaliyyətinin təmin edilməsi məqsədilə müvafiq məlumatların ilkin mənbəyini formalaşdıran dövlət orqanlar

16 noyabr
.

Azərbaycanda çips vergiyə cəlb olunacaq

Çips aksizli mal olacaq və hər kiloqrama görə 1 manat aksiz vergisi tətbiq ediləcək. xəbər verir ki, sözügedən məsələ Vergi Məcəlləsinə təklif olunan dəyişiklikdə əksini tapıb. Layihəyə əsasən, çipsin aksizli malların dairəsinə daxil edilməsi, yerli istehsalda hər kiloqrama görə 1 manat məbləğində aksi

5 noyabr
.

Qızıl almaq istəyənlərin NƏZƏRİNƏ

2026-cı il 17 noyabr tarixində Azərbaycan bazarında qiymətli metallar üzrə qızılın qiymətləri məlum olub. "Yeni Sabah" xəbər verir ki, ölkədə 1 unsiya qızılın qiyməti 6 572,4040 manat təşkil edir. Bazar göstəricilərinə görə, 99 əyyarlı təmiz qızılın 1 qramı 211,31 manata bərabərdir. Digər əyyarla

17 noyabr
.

Azərbaycanda planşetlərdə "İOS"un bazar payı 45 % azalıb

Bu ilin oktyabr ayında Azərbaycanda mobil cihazlarda "Android" əməliyyat sisteminin bazar payı 82,39 % təşkil edib. "Report"un "Statcounter" agentliyinin son hesabatına istinadən verdiyi xəbərə görə, bu, sentyabr ayına nisbətən 1,92 faiz bəndi az, 2025-ci ilin oktyabr ayını

2 noyabr
.

Xəzər dənizinin çəkilməsi COP31-də dünya gündəminə çıxarılacaq

"Azərbaycanın COP31 gündəliyindəki əsas mövzular arasında Xəzər dənizinin problemləri də yer alır". "Report"a istinadən xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Prezidentinin İqlim məsələləri üzrə nümayəndəsi Muxtar Babayev COP31 çərçivəsində qurulan Azərbaycan pavilyonunda jurnalistləri

9 noyabr
.

"ChatGPT" Azərbaycandakı bazar payının 29 %-ni itirib

Oktyabr ayında Azərbaycanda bütün platformalarda (kompüter, mobil cihazlar və planşetlərdə) süni intellekt (AI) "chatbot"u olan "ChatGPT"nin bazar payı 66,51 % təşkil edib. "Report"un "Statcounter" agentliyinin son hesabatına istinadən verdiyi məlumata görə, bu

2 noyabr
.

Azərbaycan Türkiyədən geyim idxalına çəkdiyi xərcləri 21 %-dən çox artırıb

Bu ilin yanvar-oktyabr aylarında Azərbaycan Türkiyədən 54,094 milyon ABŞ dolları dəyərində geyim idxal edib. Türkiyə İxracatçılar Məclisinə istinadən xəbər verir ki, bu, 2025-ci ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 21,4 % çoxdur. Oktyabrda Türkiyə Azərbaycana 4,927 milyon ABŞ dolları dəyərində geyim ixra

9 noyabr
.

Brent markalı neftin qiyməti bir barel üçün 95,52 dollara düşdü

Əvvəlki hərracların nəticələrində qeydə alınan əhəmiyyətli artımdan sonra cümə səhəri neft qiymətləri orta dərəcədə azalır. xəbər verir ki, Londonda yerləşən ICE Futures birjasında yanvar ayı üçün Brent markalı neftin fyuçerslərinin qiyməti əvvəlki bağlanışdan 0,30 dollar (0,31 faiz) az, 95,52 dollar/bare

13 noyabr