Zeytun yağı həmişə faydalı olmaya bilər

Zeytun yağı həmişə faydalı olmaya bilərAçılış olein turşusu ilə bağlıdır, hansı ki, yağın tərkibində mövcuddur. Olein turşusu yağın tərkibində piy hüceyrələrinin yaranmasını stimullaşdırır.

Lent.az-ın xarici mediaya istinadla xəbərinə görə, yağın tərkibində olan yağ turşusu - olein turşusu orqanizmdə yeni piy hüceyrələrinin yaranmasını stimullaşdırır. Bu isə zamanla piy ehtiyatlarının artmasına və arzuolunmaz çəki artımına səbəb ola bilər.

Məqalədə bildirilir ki, əvvəllər bu yağ turşusu ilə əlaqəli çəki artımının səbəbi onun olduğu məhsulların yüksək kalorili olması ilə izah olunurdu. Lakin Oklahoma Universitetinin, Yale Universitetinin və Nyu-York Universitetinin tibb alimləri birgə apardıqları yeni tədqiqatda bunun belə olmadığını müəyyən ediblər.

Alimlərin qənaətinə görə, ürək və xolesterin üçün faydalı hesab edilən və Aralıq dənizi pəhrizinin əsas tərkib hissəsi olan mono-doymamış yağ turşusu olan olein turşusu, həddindən artıq qəbul edildikdə AKT2 adlı siqnal zülalının artıq sintezini stimullaşdırır və LXR adlı tənzimləyici zülalın fəaliyyətini azaldır. Nəticədə piy hüceyrələrinin öncülləri olan hüceyrələrin aktiv çoxalması baş verir və onlar yeni piy hüceyrələrinə çevrilir.

"Biz bilirik ki, piylərin növləri piylənmə epidemiyası dövründə dəyişib. Biz öyrənmək istədik: piylənmə sadəcə yağlı qidaların çox yeyilməsi ilə bağlıdır, yoxsa konkret yağ turşularının tərkibindən asılıdır". Qeyd edilir ki, olein turşusu zeytun yağının əsas yağ komponentidir. Bundan əlavə, günəbaxan, avokado, yerfındığı yağlarında və bir çox heyvan yağlarında da mövcuddur. Uzunmüddətli saxlanmanı təmin etdiyinə görə, yüksək oleinli yağlar kommersiya məhsullarında və fast-fud sənayesində geniş istifadə olunur.

Bu araşdırmada siçanlara müxtəlif yağ tipləri - donuz piyi, kokos yağı, süd yağları - ilə zəngin qidalar verilib. Tədqiq olunan yağ turşuları arasında yalnız olein turşusu piy hüceyrələrinin inkişaf mexanizmini aktivləşdirib. Bu da piy hüceyrələrinin öncüllərinin (APC) sayının artmasına və onların daha sürətli yetişməsinə səbəb olub.

Eyni bioloji dəyişikliklər laboratoriya şəraitində insan APC hüceyrələrində də müşahidə olunub. Normal şəraitdə bu proses - adipoqenez - təbii, faydalı və nəzarət olunan bir prosesdir. Mövcud piy hüceyrələri dolduqda, yeni hüceyrələrin yaranması üçün siqnal ötürülür. "Yuxuda olan" APC-lər aktivləşir və yeni piy hüceyrələrinə çevrilir ki, bu da enerji ehtiyatlarının təhlükəsiz saxlanmasına imkan yaradır.

Beləliklə, fərdi hüceyrələrin həddindən artıq dolmasının və parçalanmasının qarşısı alınır. Əks halda, piy qana, qaraciyərə və əzələlərə qarışa bilər ki, bu da sağlamlıq üçün ciddi nəticələrə səbəb ola bilər. Lakin tədqiqatçılar müəyyən ediblər ki, olein turşusunun həddindən artıq qəbulu bu təhlükəsizlik mexanizmini "pozur", artıq ehtiyac olmayan halda belə yeni APC-lərin yaranmasını və aktivləşməsini stimullaşdırır.

"Piy hüceyrələrini ordu kimi təsəvvür edə bilərsiniz. Olein turşusu qəbul etdikdə əvvəlcə orduda "əsgərlərin" sayı artır - bu isə artıq qidaların saxlanması üçün böyük imkan yaradır. Zaman keçdikcə qida artıq olduqca piylənmə baş verir ki, bu da ürək-damar xəstəliklərinə və diabetə səbəb ola bilər".

Bundan başqa, tədqiqatlar göstərir ki, piy hüceyrələrinin epigenetik "əzələ yaddaşı" var: onlar əmələ gəldikdən sonra arıqlama zamanı tam yox olmurlar, sadəcə ölçüləri kiçilir və illərlə bu vəziyyətdə qala bilirlər. Bu isə arıqlamağı çətinləşdirir, əksinə çəki yığmağı asanlaşdırır. Beləliklə, olein turşusu piy hüceyrələrinin sayını və aktivliyini artırmaqla piy toxumasını gələcək yağ yığımına hazırlayır.

"Məncə əsas mesaj moderasiya və müxtəlif mənbələrdən yağların qəbuludur. Olein turşusunun balanslı səviyyələri faydalıdır, lakin yüksək və uzunmüddətli qəbulu zərərli ola bilər. Əgər insanın ürək xəstəliyi riski varsa, olein turşusunu çox qəbul etmək yaxşı fikir deyil", - Rudolf vurğulayıb.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 1033   Tarix: 11 iyun 2025  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Zirzəmidə iki il saxlanılan pendir dünyanın ən yaxşısı seçildi

Fransanın şərqindəki Yura dağlarında yerləşən zirzəmidə düz iki il saxlanılan "Komte" pendiri İspaniyanın Kordova şəhərində keçirilən "World Cheese Awards" müsabiqəsində dünyanın ən yaxşı pendiri adına layiq görülüb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, nüfuzlu müsabiqənin münsiflə

13 noyabr
.

Göbələkləri bişirməzdən əvvəl yumaq lazımdırmı?

Göbələklərin hazırlanması zamanı ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri onların yuyulmasıdır. Bəzi insanlar göbələkləri suya salmağın onların dadını dəyişdirdiyini düşünür, digərləri isə bişirməzdən əvvəl mütləq yuyulmasını vacib hesab edir. Göbələklərin səthində torpaq və digər çirkləndiricilər qal

12 noyabr
.

Peçenyedə dadı dəyişən gizli səhv bu imiş

Peçenyelərin daha dadlı, yumşaq və ideal formada alınması üçün istifadə olunan inqrediyentlərin miqdarını dəqiq ölçmək vacibdir. Ölkə.az yerli mediaya istinadən xəbər verir ki, mütəxəssislər bunun üçün adi ölçü qablarından deyil, mətbəx tərəzisindən istifadə etməyi tövsiyə edirlər. Peçenye hazırlanmas

11 noyabr
.

Kərə yağını kimlər yeməməlidir? - Sağlamlıq problemi olanlar üçün vacib xəbərdarlıq

Kərə yağı gündəlik qidalanmada geniş istifadə olunsa da, hər kəs üçün eyni dərəcədə uyğun deyil. Süd zülalına allergiyası, yüksək xolesterini və ürək-damar xəstəlikləri olan şəxslər bu məhsulun istifadəsinə xüsusi diqqət yetirməlidirlər. Kərə yağında doymuş yağların miqdarı yüksəkdir. Onların həddində

14 noyabr
.

Arıqlamaq üçün 18:00-dan sonra yemək yeməyənlərə - Xəbərdarlıq

Endokrinoloq Qriqori Dolquşin arıqlamaq istəyən şəxslərin saat 18:00-dan sonra qidadan tamamilə imtina etməsinin sağlamlıq üçün zərərli olduğunu bildirib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, həkim bu barədə məlumat paylaşıb. Mütəxəssis izah edib ki, insan acqarına yatdıqda ya gecə yarısı oyanıb yemə

17 noyabr
.

Əvvəl ağ idi: təkər şinləri niyə qara rəngdə istehsal olunur?

Bu gün yollarda gördüyümüz avtomobillərin demək olar ki, hamısının təkərləri qara rəngdədir. Lakin maraqlıdır ki, ilk avtomobil şinləri qara deyil, ağ rəngdə istehsal olunurdu. Bəs zamanla onların rəngi niyə dəyişdi?. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, avtomobil şinlərinin qara rəngdə olmasını

15 noyabr
.

Sürücülər payızda avtomobilə niyə sabun parçası qoyurlar? - İnanılmaz SƏBƏB

Adi bir sabun parçası payız aylarında sürücülərin köməyinə çata bilər. Yağışların artması, havanın rütubətlənməsi və temperaturun tez-tez dəyişməsi avtomobil sahibləri üçün əlavə çətinliklər yaradır. Belə hallarda sadə məişət vasitələri də faydalı ola bilər. Məhz buna görə bəzi təcrübəli sürücülər avtomobili

15 noyabr
.

Kartof qaynadarkən 1 stəkan əlavə edin - dağılmır, qabığı öz-özünə soyulur

Mətbəxdə kartof qaynadarkən dağılmasının və ya isti qabığını soyarkən barmaqlarınızı yandırmağın qarşısını alan sadə bir üsul mövcuddur. Qaynama suyuna əlavə edilən 1 stəkan sirkə kartofun dağılmasının qarşısını alır və qabığının tək toxunuşla soyulmasını təmin edir. xəbər verir ki, kartofun tərkibindək

15 noyabr
.

Satın aldığı qırıq çaydan ona sərvət qazandırdı

İngiltərədə bir kolleksiyaçının cəmi 15 sterlinqə aldığı sınıq və qapaqsız çaydanlığın ABŞ-da istehsal edilmiş ən qədim çini nümunələrindən biri olduğu üzə çıxıb. Təxminən 30 ildir keramika kolleksiyası toplayan alıcının diqqətini çəkən tarixi əşya hərracda 575 min sterlinqə satılıb. Çaydanlıq Nyu-Yorkdak

7 noyabr