Kosmosda yaşayış üçün potensial zonalar müəyyən edilib
Ağ cırtdanlar - əksər ulduzların təkamülünün son mərhələsi uzun müddət həyatın mövcudluğu üçün çox soyuq hesab olunurdu. Lakin Oklahoma Universitetinin alimlərinin apardığı yeni araşdırma göstərib ki, bu obyektlərin bəziləri öz soyumasını 10 milyard ilədək gecikdirə bilər. Bu isə o deməkdir ki, onların ətrafındakı planetlər əvvəllər düşünüləndən daha uzun müddət yaşayış üçün yararlı qala bilər.
Oxu.Az xəbər verir ki, işin ilkin çapı "arXiv" portalında dərc olunub.
Tədqiqatın müəllifləri bildirirlər ki, bu fenomenin sirri neon-22 elementindədir. Karbon və oksigendən sonra ağ cırtdanların dərinliklərində ən çox yayılan bu element nüvədə payı kütlənin ən azı 2,5%-ə çatdıqda "distillə" prosesi işə düşür. Kristallaşan bölgələr neonda yoxsullaşdıqda və daha yüngül olduqda, onlar yuxarıya qalxır, əridikcə böyük miqdarda qravitasiya enerjisi buraxırlar.
Alimlər Hypatia kataloqundan 4 minə yaxın ulduzun təkamülünü modelləşdiriblər və hesablamaları "Gaia" kosmik teleskopunun müşahidələri ilə müqayisə ediblər. Məlum olub ki, kütləvi ağ cırtdanların təxminən 6%-i həqiqətən soyumağı gecikdirir. Bu, parlaqlıq diaqramlarında Q-budaq adlanan xarakterik toplanma yaradır. Onların həqiqi yaşları parlaqlıqlarından daha çoxdur.
Çox vaxt bu cür "donmuş" ağ cırtdanlar Qalaktikanın mərkəzinə yaxın ərazilərdə rast gəlinir; burada yüksək metallı ulduzlar mövcuddur və bu, kifayət qədər neon-22 toplamaq şansını artırır. Süd yolunun periferiyasında isə belə ulduzlar təxminən səkkiz dəfə daha azdır.
İşin müəlliflərinin fikrincə, ağ cırtdanlar həyat axtarışı üçün daha perspektivli namizədlər ola bilərlər. Onların yaşayış zonaları sabit və uzunömürlüdür, potensial planetlərin orbitləri isə ulduzdan daha uzaqda yerləşir ki, bu da qabarma qüvvələrinin dağıdıcı təsirini azaldır.
"Biz ağ cırtdanları ulduzların ölü qalıqları kimi düşünməyə öyrəşmişik, lakin əslində məhz onlar həyatın mövcudluğu üçün ən uzunömürlü və etibarlı şərtləri təqdim edə bilirlər", - deyə tədqiqatçılar qeyd ediblər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 437 Tarix: 31 avqust 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Qalmaqal: Kim Kardaşyanın oğluna anasının şəxsi videoları göstərildi
Dünyaca məşhur teleulduz Kim Kardaşyan 6 yaşlı oğlu Sentin üzləşdiyi xoşagəlməz hadisə ilə bağlı hüquqi mübarizəyə başlayıb. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Sent populyar onlayn oyun platformasında vaxt keçirərkən qarşısına anasının keçmişdə çəkilmiş şəxsi görüntüləri ilə bağlı reklam çıxıb
5 maySəhərlər daha xoşbəxt oyanmaq üçün yatmazdan əvvəl edə biləcəkləriniz
Səhərlər daha gümrah və xoşbəxt oyanmaq təkcə genetikadan asılı deyil; bu, həm də yatmazdan əvvəl tətbiq etdiyiniz vərdişlərin nəticəsidir. xəbər verir ki, ekspertlərin rəyinə əsasən, daha keyfiyyətli yuxu və enerjili sabahlar üçün aşağıdakı 7 tövsiyəni tətbiq edə bilərsiniz:. Yuxu planlamasına zama
2 mayBu tarixdə doğulan kişilərdən qaçmalısınız - Məyusluq mənbəyi
Numerologiyaya görə, insanın doğum tarixi onun xarakteri və münasibətlərdə davranışı ilə əlaqələndirilə bilər. Mütəxəssislər bildirirlər ki, bəzi rəqəmlər daha güclü və müstəqil xarakter xüsusiyyətləri ilə əlaqələndirilir və bu da bəzən münasibətləri çətinləşdirə bilər. xarici mediaya istinadla xəbə
4 mayÇində üç ay komada olan qadın toyuna iki gün qalmış ayıldı
Çində komaya düşən qadın toyuna iki gün qalmış ayılıb. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, Çin sakini nişanlısı ilə altı ildir münasibətdə olub və cütlüyün toyu aprelin 25-nə təyin edilib. 2026-cı ilin əvvəlində boğazında ağrı hiss edən qadın yerli klinikaya müraciət edib və orada ona iynə vurulub
5 mayEv şəraitində cavanlaşmağın sadə üsulu tapılıb
Qadınlar ev şəraitində tətbiq edilə bilən sadə cavanlaşma üsulu tapıblar. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, sosial şəbəkələrdə viral olan bu üsula "The New York Post" diqqət çəkib. Belə ki, bloqerlər "liftinq effekti" yaradan pulsuz üsulu nümayiş etdirirlər. Vizajist Fro Moni
4 mayÇiçəklər olan suya bunu atın - İNANMAYACAQSINIZ
Güldana atılan mis sikkənin çiçəklərin ömrünü uzatdığı fikri qismən doğrudur. Mis ionları bakteriyaların çoxalmasını zəiflədir, lakin bu effekt yalnız yüksək tərkibli həqiqi misdə mümkündür. xəbər verir ki, müasir sikkələr isə əsasən sink və ya poladdan hazırlanır və çox az mis ehtiva edir. Buna gör
2 mayAilələri ilə şouya qatılan qadınların reaksiyaları diqqət çəkdi - VİDEO
Ailələri, uşaqları və həyat yoldaşları ilə birlikdə şou proqramına qatılan qadınların səhnədəki performansa verdiyi reaksiyalar gündəm olub. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, səhnəyə çıxan əzələli performansçı təqdim etdiyi şou ilə izləyicilərin diqqətini cəlb edib. Xüsusilə zalda əyləşən qadınları
4 mayAta qızını görün, necə gəlin YOLA SALDI - VİDEO
Sosial şəbəkələrdə yayılan maraqlı görüntülər böyük diqqət çəkib. xəbər verir ki, qızını gəlin köçürən ata fərqli addımı ilə hər kəsi təəccübləndirib. O, bu özəl gündə sevincini musiqi ilə ifadə etməyə üstünlük verib. Görüntülərdə ata musiqiçilərə qoşularaq özünün nağara ifası ilə məclisə rəng qatır
3 may