Avropanın qorxulu qış ənənələri: isti kömür gətirən cadugər
Bəfana Avropanın Yeni il dövründə ən qədim fiqurlardan biri hesab olunur. Müasir italyanlar onu uşaqlara şirniyyat gətirən mehriban sehrbaz kimi qəbul edirlər. O, süpürgə ilə uçurduğu dövrlərdə bu atribut hələ cadugərlik simvoluna çevrilməmişdi. Onun xarici görünüşü isə ənənəvi olaraq sadədir. Köhnəlmiş paltar, solğun şərf və arxasında şirniyyatla dolu səbət.
Lent.az xəbər verir ki, araşdırmaçıların fikrincə, bu obrazın kökləri xristianlıqdan əvvəlki dövrlərə gedib çıxır.
Bəfana alman və Alp bölgələrindəki qış ruhları ilə müqayisə edilir. Həmin mifoloji fiqurlar evləri dolaşar, qayda-qanunu yoxlayar və insanların zəhmətkeşliyini dəyərləndirərdi. Bu səbəbdən nağıllarda Bəfana təkcə hədiyyə verən deyil, eyni zamanda tənbəlləri cəzalandıran obraz kimi təqdim olunur.
Uşaqların sobanın və ya çarpayının yanında asdığı corab il ərzindəki davranışın rəmzi hesabatı sayılır. Tərbiyəli uşaqlara konfet, peçenye və kiçik hədiyyələr verilir, sözə baxmayanlara isə qızğın kömür parçası qalır.
Folklorun daha qədim variantlarında cəzalar daha sərt olub. Bəfana bəzən corabda kül və ya ümumiyyətlə heç nə qoymaya bilərdi. Bu, yeni il öncəsi düşünmək, yenilənmək və daxili təmizlənmə mesajı daşıyırdı. Kömür isə günahdan çox, öz üzərində işləməyə və yeni ilin alovunda saflaşmağa çağırış kimi qəbul edilirdi.
Bəfananın məhz 6 yanvara keçən gecə gəlməsi də təsadüfi deyil. İtaliyada Epifaniya xristianlıqdan əvvəlki ilin tamamlanması mərasimləri ilə sıx bağlıdır. İnanca görə, bu gecə köhnə il tamamilə sona çatır, yeni il isə qüvvəyə minir. Bəfananın gəlişi qış bayramlarının son ritualları kimi təmizlənmə, yoxlama və evə xeyir-dua məzmunu daşıyır.
Romada bu gün də səs-küylü yarmarkalar təşkil olunur. Burada Bəfana bayramın əsas simvoluna çevrilir: fiqurlar, maskalar, oyuncaqlar və hətta Bəfana formasında hazırlanmış şirniyyatlar şəhər küçələrini bəzəyir.
Bu gün Bəfana əsasən uşaqlar üçün nağıl qəhrəmanı kimi qəbul edilsə də, onun obrazı Avropa qış ənənələrinin ikili mahiyyətini xatırladır: bir tərəfdə ümid və işıq, digər tərəfdə isə insanı sınağa çəkən, məsuliyyət və dürüstlük tələb edən kölgə.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 533 Tarix: 26 dekabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaşİnsan ölənə yaxın bu 4 sözü deyir - "Səni sevirəm"...
İnsan həyatının son anlarında nələr düşünür və hansı sözləri deməyə çalışır? Uzun illər ağır xəstələrlə çalışan məşhur onkoloq insanların ölümə yaxın vaxtlarda ən çox işlətdikləri dörd ifadəni açıqlayıb. xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, tanınmış onkoloq, yazıçı və Pulitser mükafatı laureatı Siddharth
15 noyabrBu qış dəbdə olacaq ayaqqabılar - Stilistdən əsas trendlər
2026-2027-ci ilin qış mövsümündə hündür çəkmələr, 70-ci illərin üslubunu xatırladan zamşa modellər və müxtəlif tokalı botlar dəbdə olacaq. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə ukraynalı stilist Qalina Denisük UNIAN-a açıqlamasında danışıb. Onun sözlərinə görə, soyuq mövsümdə dizə qədər uzanan çəkmələ
12 noyabrÖlümdən iki gün əvvəl orqanizmdə nə baş verir?
Həyatın son 48 saatında insan orqanizmi həyati funksiyalarını qorumaq qabiliyyətini tədricən itirir. Həyatın son 48 saatında insan bədəni nəzərəçarpacaq dəyişikliklərə məruz qala bilər. İnsan zəifləyir, daha çox yatır, yeməyə az maraq göstərir və nəfəs alma və qan dövranı tədricən dəyişir. Bu təzahürlə
15 noyabrQadınlar kişilərdən daha çox üşüyür - SƏBƏB
Alimlər qadınların soyuğu kişilərdən daha tez hiss etməsinin və daha isti mühitə üstünlük verməsinin mümkün bioloji səbəbini araşdırıblar. Tədqiqatın nəticələrinə görə, temperaturun qavranılmasına testosteron və dərinin sinir uclarında yerləşən xüsusi zülal reseptorları təsir göstərə bilər. xarici mediay
15 noyabrƏvvəl ağ idi: təkər şinləri niyə qara rəngdə istehsal olunur?
Bu gün yollarda gördüyümüz avtomobillərin demək olar ki, hamısının təkərləri qara rəngdədir. Lakin maraqlıdır ki, ilk avtomobil şinləri qara deyil, ağ rəngdə istehsal olunurdu. Bəs zamanla onların rəngi niyə dəyişdi?. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, avtomobil şinlərinin qara rəngdə olmasını
15 noyabrKotletlər tavaya yapışmayacaq - Peşəkar aşpazların gizli üsulu
Kotlet bişirmək ilk baxışdan çox sadə görünür. Lakin bəzən kotletlər tavaya yapışır, çevirərkən dağılır və ən dadlı, qızarmış hissəsi tavanın dibində qalır. Bunun səbəbi çox vaxt qiymənin hazırlanmasında deyil, bişirmə zamanı yol verilən səhvlərdə olur. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, peşəka
15 noyabrEvdə açarı üç yerə qoymayın: xalq inancları nə deyir?
Xalq inanclarına görə, açarların evdə saxlanıldığı yer ailənin rifahına və evdəki harmoniyaya təsir göstərə bilər. Evimizin və ya mənzilimizin açarlarını çox vaxt əlimizə rahat gələn yerlərə - mətbəx masasına, güzgünün qarşısına və ya giriş qapısının yaxınlığına qoyuruq. Lakin xalq inanclarında açarları
15 noyabrTurşu xiyarların xarab olmaması üçün nə etməli?
Turşu bankasını açdıqdan sonra xiyarların bir neçə gün ərzində xarab olmaması üçün müəyyən qaydalara əməl etmək lazımdır. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, düzgün saxlanma şəraiti turşuların həm dadını, həm də xırtıldayan quruluşunu uzun müddət qorumağa kömək edir. xəbər verir ki, duzlu xiyarlar bank
8 noyabr