Albalı və gilas sevənlərin diqqətinə: Gündəlik norma açıqlandı

Albalı və gilas sevənlərin diqqətinə: Gündəlik norma açıqlandıAlbalı və gilas mövsümünün qısa olması səbəbindən bir çox insan bu meyvələrdən qısa müddətdə bol-bol istifadə etməyə çalışır. Bəs bu meyvələrin təhlükəsiz istehlak norması nə qədərdir və normadan artıq yeyildikdə hansı risklər yaranır?

Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə gazeta.ru-ya Skandinaviya Sağlamlıq Mərkəzinin endokrinoloqu Yekaterina Saxnova danışıb.

Mütəxəssisin sözlərinə görə, şirin dada malik olan gilasın 100 qramında təxminən 50 kilokalori enerji və 12 qram şəkər var. Albalı isə daha turşməzədir, tərkibində 8 qram şəkər olsa da, C vitamini və antosianin baxımından gilasdan 1,5-2 dəfə zəngindir. Həkim bildirib ki, hər iki meyvə sağlamlıq üçün faydalıdır. Belə ki, antosianin iltihabın qarşısını almağa kömək edir, kalium arterial təzyiqi tənzimləyir, melatonin isə sağlam yuxunu dəstəkləyir.

"Bir dəfəyə təhlükəsiz şəkildə 200-300 qram, gün ərzində isə maksimum 400 qram albalı və ya gilas yemək məsləhətdir. Bu, orta hesabla 1,5 stəkan meyvəyə bərabərdir. Təxminən 800 qram kimi həddindən artıq böyük porsiyalar isə mədə-bağırsaq sistemində narahatlıqlara səbəb olur", - deyə Saxnova bildirib.

Onun sözlərinə görə, meyvələrin normadan artıq istehlakı köp və ishala gətirib çıxara bilər. Bunun səbəbi sorbitol və fruktozanın tam həzm olunmaması, bağırsaq bakteriyaları tərəfindən qıcqırmaya məruz qalmasıdır. Turş albalı mədə şirəsinin ifrazını artırdığı üçün ürəkbulanma və qastritin kəskinləşməsinə də səbəb ola bilər. Bundan əlavə, meyvələrin tərkibindəki şəkər və turşular ağız boşluğunun təbii balansını pozaraq kariyes riskini artırır. Bu səbəbdən albalı və ya gilas yedikdən sonra ağzı su ilə yaxalamaq, dişləri isə ən azı 30 dəqiqə sonra fırçalamaq tövsiyə edilir.

Mütəxəssis ən böyük görünməz təhlükənin meyvələrin çəyirdəyi olduğunu vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, çəyirdəyin daxilində olan amiqdalin maddəsi mədədə parçalandıqda zəhərli sianid turşusu əmələ gətirə bilər.

"Mədəyə təsadüfən bir-iki bütöv çəyirdək düşərsə, narahat olmağa əsas yoxdur. Onlar həzm olunmadan orqanizmdən xaric edilir. Təhlükə çəyirdəklər çeynəndikdə yaranır. Tibbi praktikada uşaqların çəyirdək ləpələrini çoxlu miqdarda yeyərək zəhərlənməsi halları qeydə alınıb. Əsas əlamətlər ürəkbulanma, baş ağrısı, huşun dumanlanması, ağır hallarda isə qıcolmalardır. Buna görə də çəyirdəklər mütləq atılmalıdır", - deyə o bildirib.

Həkim əlavə edib ki, çəyirdəklərin nəfəs borusuna düşməsi də ciddi risk yaradır. Bu təhlükə xüsusilə azyaşlı uşaqlar və yaşlı insanlar üçün aktualdır. Belə hallarda bronxların tutulması və pnevmoniya inkişaf edə bilər.

Saxnova bildirib ki, şəkərli diabet xəstələrinə gündə 150 qrama, hamilə qadınlara 200 qrama qədər albalı və ya gilas yemək tövsiyə olunur. Üç yaşınadək uşaqlara isə yalnız çəyirdəyi çıxarılmış meyvə verilməli və istehlaka 50 qramdan başlanmalıdır. Podaqradan əziyyət çəkən şəxslər bu meyvələri ehtiyatla, gündə 200 qrama qədər, böyrəkdaşı xəstəliyi olanlar isə maksimum 150 qrama qədər istehlak etməlidirlər.

Mütəxəssis sonda qeyd edib ki, təzə albalı və gilas soyuducuda 5-7 gün saxlanıla bilər. Qurudulmuş meyvələrdə şəkər konsentrasiyası və qlikemik indeks daha yüksək olur. Çəyirdəyi çıxarılmadan bişirilmiş mürəbbələrin isə bir ildən artıq saxlanılması tövsiyə edilmir. Çünki bu müddətdən sonra tərkibdə amiqdalin maddəsinin miqdarı arta bilər.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 771   Tarix: 23 iyul 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Düyü bişirərkən bu səhvi etməyin

Düyü bişirərkən onun dibinin yapışqan, üst hissəsinin isə quru qalması bir çox insanın qarşılaşdığı problemdir. Bunun səbəbi hər zaman suyun miqdarı və ya bişirmə müddəti olmaya bilər. İstifadə edilən qazanın forması da yeməyin keyfiyyətinə təsir göstərir. Ölkə.az yerli mediaya istinadən xəbər veri

12 noyabr
.

Klozetin içinə 1 ədəd su şüşəsi qoyun, fərqi görün

Evdə su sərfiyyatını azaltmaq məqsədilə klozet rezervuarlarına plastik şüşə qoyulması üsulu yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər düzgün quraşdırmanın vacibliyinə diqqət çəkiblər. xəbər verir ki, ev şəraitində su istehlakını azaltmaq üçün köhnə bir praktika olan rezervuara plastik şüşə yerləşdirmə üsul

7 noyabr
.

Soyuducudakı bu düymə tərəvəzin taleyini həll edir

Soyuducuda saxlanılan tərəvəzlərin tez solması və ya çürüməsi bir çox evdə qarşılaşılan problemlərdəndir. Lakin soyuducuların tərəvəz bölməsində (crisper) olan kiçik sürgülü düymə meyvə və tərəvəzlərin daha uzun müddət təzə qalmasına kömək edir. xəbər verir ki, çəkməcənin içindəki nəmlik səviyyəsin

15 noyabr
.

Zirzəmidə iki il saxlanılan pendir dünyanın ən yaxşısı seçildi

Fransanın şərqindəki Yura dağlarında yerləşən zirzəmidə düz iki il saxlanılan "Komte" pendiri İspaniyanın Kordova şəhərində keçirilən "World Cheese Awards" müsabiqəsində dünyanın ən yaxşı pendiri adına layiq görülüb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, nüfuzlu müsabiqənin münsiflə

13 noyabr
.

Arıqlamaq üçün 18:00-dan sonra yemək yeməyənlərə - Xəbərdarlıq

Endokrinoloq Qriqori Dolquşin arıqlamaq istəyən şəxslərin saat 18:00-dan sonra qidadan tamamilə imtina etməsinin sağlamlıq üçün zərərli olduğunu bildirib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, həkim bu barədə məlumat paylaşıb. Mütəxəssis izah edib ki, insan acqarına yatdıqda ya gecə yarısı oyanıb yemə

17 noyabr
.

Göbələkləri bişirməzdən əvvəl yumaq lazımdırmı?

Göbələklərin hazırlanması zamanı ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri onların yuyulmasıdır. Bəzi insanlar göbələkləri suya salmağın onların dadını dəyişdirdiyini düşünür, digərləri isə bişirməzdən əvvəl mütləq yuyulmasını vacib hesab edir. Göbələklərin səthində torpaq və digər çirkləndiricilər qal

12 noyabr
.

Dünyada sahili olmayan yeganə dəniz

Yer kürəsində sahili və limanı olmayan yeganə dəniz mövcuddur. Atlantik okeanının daxilində yerləşən Sarqasso dənizinin sərhədlərini quru sahələri deyil, dörd güclü okean axını formalaşdırır. -a istinadən bildirir ki, bu qeyri-adi dəniz Floridadan təxminən 950 kilometr şərqdə yerləşir. Ona ən yaxın qur

14 noyabr
.

"Alatoranlıq" serial olur

"Netflix" platforması məşhur "Alatoranlıq" franşizası əsasında animasiya serialı hazırlayacaq. Axşam.az xəbər verir ki, "Netflix" artıq serialın iki mövsümünü sifariş edib. Layihə Stefani Mayerin "Gecəyarısı günəşi" romanı əsasında çəkiləcək. Əsərdə ilk "Alatoranlıq"

10 noyabr
.

Unitaza buz kubları atmağa başladılar - səbəb

Sosial şəbəkələrdə klozete buz kubları ataraq sifonu çəkməkdən ibarət qeyri-adi təmizlik üsulu sürətlə yayılır. bu üsulun detallarını təqdim edir:. Tətbiqi necə həyata keçirilir? Bir-iki stəkan buz kubunu birbaşa klozete atıb bir neçə dəqiqə gözlədikdən sonra sifonu çəkmək kifayətdir. Su ilə hərəkə

7 noyabr