Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyası və beynəlxalq əməkdaşlığının inkişafı

"Azərbaycan Respublikası müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra qarşısına qoyduğu əsas strateji məqsədlərdən biri dünya birliyinə fəal inteqrasiya etmək, müxtəlif dövlətlərlə qarşılıqlı faydalı münasibətlər qurmaq və beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığı genişləndirmək olub. Bu gün Azərbaycan regional və qlobal miqyasda etibarlı tərəfdaş kimi tanınır, həyata keçirdiyi çoxşaxəli xarici siyasət nəticəsində siyasi, iqtisadi, enerji, nəqliyyat, humanitar və digər istiqamətlərdə mühüm əlaqələr formalaşdırıb".

Bunu Sonxeber.az-a danışan deputat Əli Məsimli bildirib.

Deputat qeyd edib ki, Azərbaycanın xarici siyasətinin əsas xüsusiyyətlərindən biri milli maraqlara əsaslanması, dövlətlərin suverenliyinə və ərazi bütövlüyünə hörmət, qarşılıqlı faydalı əməkdaşlıq və beynəlxalq hüququn prinsiplərinə sadiqlikdir:

"Bu yanaşma ölkənin həm region dövlətləri, həm də dünyanın aparıcı ölkələri ilə münasibətlərinin inkişafına geniş imkanlar yaradıb.Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyasında region dövlətləri ilə münasibətlərin xüsusi əhəmiyyəti var. İlk növbədə Türkiyə ilə strateji müttəfiqlik münasibətləri Azərbaycanın regional və beynəlxalq mövqeyinin güclənməsinə mühüm töhfə verir. İki ölkə arasında siyasi, iqtisadi, enerji, nəqliyyat, müdafiə, mədəniyyət və humanitar sahələrdə əməkdaşlıq daim inkişaf edir.

Azərbaycan həmçinin Gürcüstanla strateji tərəfdaşlıq münasibətlərini inkişaf etdirir. Bakı-Tbilisi-Ceyhan neft kəməri, Cənub Qaz Dəhlizi, Bakı-Tbilisi-Qars dəmir yolu kimi layihələr iki ölkənin iqtisadi əlaqələrini möhkəmləndirməklə yanaşı, Azərbaycanın Avropa və dünya bazarlarına çıxış imkanlarını genişləndirir.
Mərkəzi Asiya dövlətləri ilə münasibətlər də Azərbaycanın xarici siyasətində mühüm istiqamətlərdən birinə çevrilib. Qazaxıstan, Özbəkistan, Qırğızıstan və Türkmənistanla siyasi, iqtisadi, nəqliyyat və enerji sahələrində əməkdaşlığın genişləndirilməsi Azərbaycanın Xəzər regionunda və Orta Dəhliz çərçivəsində rolunu artırır.
Azərbaycanın İran və digər qonşu dövlətlərlə münasibətlərində də iqtisadi, nəqliyyat və regional təhlükəsizlik məsələləri mühüm yer tutur. Şimal-Cənub və Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizlərinin inkişafı Azərbaycanın geostrateji əhəmiyyətini daha da artırır".

Deputat vurğulayıb ki, Azərbaycanın Avropa ölkələri ilə münasibətləri də çoxşaxəli xarakter daşıyır:

"Enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat, ticarət, investisiya, rəqəmsal transformasiya və humanitar əməkdaşlıq bu münasibətlərin əsas istiqamətlərindəndir. Azərbaycanın Avropanın enerji təhlükəsizliyinə verdiyi töhfə xüsusilə diqqətəlayiqdir. Cənub Qaz Dəhlizi vasitəsilə Azərbaycan qazının Avropa bazarlarına çatdırılması həm ölkəmizin enerji ixrac imkanlarını genişləndirir, həm də Avropa ölkələrinin enerji mənbələrinin şaxələndirilməsinə xidmət edir.
Bununla yanaşı, Azərbaycan yaşıl enerji sahəsində də beynəlxalq əməkdaşlığı genişləndirir. Xəzər dənizinin külək enerjisi potensialından istifadə, bərpaolunan enerji layihələrinin həyata keçirilməsi və yaşıl enerjinin ixrac imkanlarının araşdırılması Azərbaycanın gələcək iqtisadi inkişafında mühüm rol oynaya bilər.

Azərbaycanın ABŞ və digər aparıcı dövlətlərlə münasibətləri də qarşılıqlı maraq doğuran sahələr üzrə inkişaf etdirilir. Terrorizmə qarşı mübarizə, enerji təhlükəsizliyi, nəqliyyat, iqtisadi əlaqələr, regional təhlükəsizlik və beynəlxalq əməkdaşlıq məsələləri ikitərəfli münasibətlərdə mühüm yer tutur.
Eyni zamanda, Azərbaycan Çin, Yaponiya, Cənubi Koreya və digər Asiya ölkələri ilə iqtisadi və siyasi əlaqələrini genişləndirir. Çinlə əməkdaşlıq xüsusilə Orta Dəhlizin inkişafı baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır. Azərbaycanın Şərqlə Qərbi birləşdirən mühüm nəqliyyat qovşaqlarından birinə çevrilməsi ölkənin beynəlxalq logistika sistemində rolunu artırır".

Deputat söyləyib ki, Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyasının mühüm istiqamətlərindən biri beynəlxalq təşkilatlarla fəal əməkdaşlıqdır:

"Azərbaycan Birləşmiş Millətlər Təşkilatı, İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı, Türk Dövlətləri Təşkilatı, Qoşulmama Hərəkatı, ATƏT, Avropa Şurası və digər beynəlxalq qurumlarla əməkdaşlıq edir. Azərbaycanın 2019-2023-cü illərdə Qoşulmama Hərəkatına sədrlik etməsi ölkənin beynəlxalq diplomatik fəallığının mühüm göstəricilərindən biri olub. Həmin dövrdə Azərbaycanın təşəbbüsləri, xüsusilə pandemiya ilə mübarizə, vaksinlərə ədalətli çıxış və inkişaf etməkdə olan dövlətlərin maraqlarının müdafiəsi istiqamətində fəaliyyəti beynəlxalq platformalarda diqqət çəkib.
Azərbaycanın BMT çərçivəsində fəaliyyəti də xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Ölkənin BMT Təhlükəsizlik Şurasının qeyri-daimi üzvü seçilməsi Azərbaycanın beynəlxalq nüfuzunun mühüm göstəricilərindən biri kimi qiymətləndirilir.
Qarabağın bərpası və beynəlxalq əməkdaşlıq

Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyasının yeni mərhələsində Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun bərpası da mühüm yer tutur. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə genişmiqyaslı quruculuq və infrastruktur layihələri həyata keçirilir, şəhər və kəndlər yenidən qurulur, keçmiş məcburi köçkünlərin öz doğma torpaqlarına qayıdışı təmin edilir.
Bu proses beynəlxalq əməkdaşlıq üçün də yeni imkanlar yaradır. Xarici şirkətlərin və investorların regionda müxtəlif layihələrə cəlb edilməsi, turizm, kənd təsərrüfatı, energetika, logistika və digər sahələrin inkişafı Qarabağın gələcək iqtisadi potensialının reallaşdırılmasına xidmət edir. Eyni zamanda, Azərbaycanın minalardan təmizləmə sahəsində beynəlxalq tərəfdaşlarla əməkdaşlığı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki mina təhlükəsi ərazilərin sürətli şəkildə sosial-iqtisadi dövriyyəyə qaytarılmasının qarşısında duran əsas problemlərdən biridir.

Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyası yalnız siyasi və iqtisadi əlaqələrlə məhdudlaşmır. Ölkə mədəniyyətlərarası və sivilizasiyalararası dialoqun təşviqində də fəal iştirak edir. Bakı Humanitar Forumu, Mədəniyyətlərarası Dialoq Forumu və digər beynəlxalq tədbirlər Azərbaycanın multikulturalizm və tolerantlıq modelinin dünyaya təqdim edilməsinə imkan yaradır.

Azərbaycanın müxtəlif beynəlxalq tədbirlərə ev sahibliyi etməsi ölkənin təşkilati imkanlarını və beynəlxalq əməkdaşlığa açıq olduğunu nümayiş etdirir. Bu baxımdan COP29 kimi böyük beynəlxalq tədbirin Azərbaycanda keçirilməsi də ölkənin qlobal iqlim gündəliyinə verdiyi töhfələrin göstəricilərindən biridir".

"Azərbaycan Respublikasının dünya birliyinə inteqrasiyası davamlı və çoxşaxəli prosesdir. Ölkənin region dövlətləri, Avropa və Asiya ölkələri, eləcə də dünyanın digər aparıcı dövlətləri ilə əlaqələrinin genişlənməsi Azərbaycanın beynəlxalq mövqeyinin möhkəmlənməsinə xidmət edir. Bu gün Azərbaycan yalnız enerji resursları ilə deyil, həm də nəqliyyat-logistika imkanları, yaşıl enerji potensialı, regional əməkdaşlıq təşəbbüsləri, humanitar diplomatiyası və beynəlxalq platformalardakı fəallığı ilə seçilir.

Qarşıdakı dövrdə Azərbaycanın əsas məqsədlərindən biri mövcud tərəfdaşlıqları daha da dərinləşdirmək, yeni əməkdaşlıq imkanları yaratmaq, iqtisadiyyatın şaxələndirilməsini sürətləndirmək və ölkəni regional və qlobal layihələrin mühüm iştirakçılarından birinə çevirməkdir. Bu baxımdan Azərbaycanın dünya birliyinə inteqrasiyası həm ölkənin milli maraqlarının təmin olunmasına, həm də regionda sabitlik, təhlükəsizlik və iqtisadi inkişafın möhkəmlənməsinə mühüm töhfə verir"- deyə deputat qeyd edib.

P.S. Yazı Azərbaycan Respublikası Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə "Azərbaycan Respublikasının dünya birliyinə inteqrasiyası, region ölkələri və digər dövlətlərlə, beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığının inkişaf etdirilməsi" mövzusuna uyğun olaraq dərc edilir.

Aysel Yusifqızı

Telegramda izləyin