Danimarka arxeoloqları torpaq altındakı artefaktları tapan kamera yaradıblar
Danimarkanın Orhus Universiteti və Mosqord Muzeyinin arxeoloqları torpaq qatlarında görünməyən artefaktları axtarmaq üçün yeni, ucuz bir kamera hazırlayıblar. LED ekran və "Raspberry Pi" mikrokompüterindən istifadə edən cihaz tarixi yerləri məhv etmədən torpaq təbəqələrini ayırd etməyə və qədim qalıqları tapmağa kömək edir.
Oxu.Az xəbər verir ki, bu yeni kəşf barədə "Journal of Archaeological Science" nəşrində məlumat dərc olunub.
Yeni cihaz qazıntı sahəsini ultrabənövşəyi şüalardan tutmuş yaxın infraqırmızı diapazona qədər 16 müxtəlif dalğa uzunluğu ilə işıqlandırır. Bu texnologiya sayəsində insan gözünün görə bilmədiyi torpaq təbəqələri arasındakı fiziki fərqləri və materialların parıltısını müəyyən etmək mümkündür. Sistem Danimarkanın Bornholm adasında yerləşən və Dəmir dövrünə aid "Sorte Müld" yaşayış məskənində sınaqdan keçirilib. Oradakı torpaq yüksək orqanik tərkibə malik olduğu üçün bircinsli qara rəngdədir. Yeni texnologiyanın köməyi ilə tədqiqatçılar qazıntı prosesi zamanı gizli təbəqələri fərqləndirə və qədim sümük parçalarını üzə çıxara biliblər.
Mosqord muzeyinin arxeoloji İT şöbəsinin əməkdaşı və tədqiqatın aparıcı müəllifi Devid Stott bildirib ki, sistemin parıltını qeydə alma bacarığı qazıntı yerində nümunələrin seçilməsi üçün əvəzsiz ola bilər: "Çünki bu, DNT və zülalların yaxşı qorunmasının etibarlı göstəricisi sayılan kollagenin mövcudluğunu göstərir".
Adətən arxeoloqlar torpaq qatlarının sərhədlərini müəyyənləşdirərkən vizual baxışa əsaslanırlar. Lakin orqanik "qaranlıq torpaqlar" adlandırılan sahələrdə bu metod öz səmərəsini itirir. Standart hiperspektral kameralar həm çox bahadır, həm də aşağı ayırdetmə qabiliyyətinə malikdir ki, bu da onların çöl şəraitində geniş istifadəsinə mane olur. Alimlər tərəfindən inkişaf etdirilən bu yeni sistem isə analoqlarından təxminən 20 dəfə ucuz başa gəlir və məlumatları demək olar ki, real vaxt rejimində - bir kadr üçün təqribən beş dəqiqə ərzində emal edir.
Gələcəkdə bu portativ avadanlıq tədqiqatçılara torpağın hansı hissələrinin daha mürəkkəb laboratoriya analizlərinə göndərilməsi barədə daha dəqiq qərarlar qəbul etməyə imkan verəcək. İşin müəlliflərinin fikrincə, texnologiyanın sonrakı inkişafı mürəkkəb arxeoloji abidələrin sirlərini açmağa və qədim yaşayış məskənlərinin öyrənilməsi metodlarını təkmilləşdirməyə kömək edəcək.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 566 Tarix: 04 sentyabr 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşEvdə açarı üç yerə qoymayın: xalq inancları nə deyir?
Xalq inanclarına görə, açarların evdə saxlanıldığı yer ailənin rifahına və evdəki harmoniyaya təsir göstərə bilər. Evimizin və ya mənzilimizin açarlarını çox vaxt əlimizə rahat gələn yerlərə - mətbəx masasına, güzgünün qarşısına və ya giriş qapısının yaxınlığına qoyuruq. Lakin xalq inanclarında açarları
15 noyabrKlozetin içinə 1 ədəd su şüşəsi qoyun, fərqi görün
Evdə su sərfiyyatını azaltmaq məqsədilə klozet rezervuarlarına plastik şüşə qoyulması üsulu yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər düzgün quraşdırmanın vacibliyinə diqqət çəkiblər. xəbər verir ki, ev şəraitində su istehlakını azaltmaq üçün köhnə bir praktika olan rezervuara plastik şüşə yerləşdirmə üsul
7 noyabrQuru meyvələrin gizli təhlükəsi - Həkimdən xəbərdarlıq
"Quru meyvələr tez-tez şirniyyatlara tam təhlükəsiz və faydalı alternativ kimi qəbul edilsə də, bəzi hallarda sağlamlığa ciddi zərər vura bilər". "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı dietoloq Maryana Cutova bildirib. Mütəxəssis xəbərdarlıq edib ki, bol miqdarda quru meyv
13 noyabrUnitaza buz kubları atmağa başladılar - səbəb
Sosial şəbəkələrdə klozete buz kubları ataraq sifonu çəkməkdən ibarət qeyri-adi təmizlik üsulu sürətlə yayılır. bu üsulun detallarını təqdim edir:. Tətbiqi necə həyata keçirilir? Bir-iki stəkan buz kubunu birbaşa klozete atıb bir neçə dəqiqə gözlədikdən sonra sifonu çəkmək kifayətdir. Su ilə hərəkə
7 noyabrMətbəxlərdə mərmər dövrü bitdi: Yeni sistem gəldi
İllərdir lüksün simvolu olan mərmər mətbəx dəzgahları cızılma, ləkə və qulluq problemlərinə qarşı daha davamlı olan farfor, sinterlənmiş daş və kvars kimi yeni nəsil alternativlərlə əvəz olunur. xəbər verir ki, təbii damarlı və şık görünüşə malik mərmər məsaməli quruluşu səbəbindən limon, qəhvə və ya
14 noyabrYarpaq dolmasının dağılmaması üçün bu üsuldan istifadə edin
Yarpaq dolması hazırlayarkən bir çox insanın qarşılaşdığı problemlərdən biri yeməyin bişmə zamanı dağılması, üst hissədəki dolmaların isə qurumasıdır. Lakin sadə bir mətbəx üsulu ilə bu problemin qarşısını almaq mümkündür. -a istinadən xəbər verir ki, yarpaq dolmasının bişərkən formasını qoruması üçü
16 noyabrSahiblərinin əhvali-ruhiyyəsi itlərə necə təsir edir?
İtlər sahiblərinin davranışlarına və emosional vəziyyətinə müxtəlif cür reaksiya verirlər. İnsanların keçirdiyi hər bir emosiya heyvanlar üçün fərqli məna daşıya bilər. xəbər verir ki, itlər insanların üz ifadələrini alimlərin əvvəllər düşündüyündən daha yaxşı tanıya bilirlər. Üstəlik, sahibinin emosiona
8 noyabr