Süni intellekt 2 500 illik məzarların sirrini açdı: İnsanları transa salırmış

Süni intellekt 2 500 illik məzarların sirrini açdı: İnsanları transa salırmışABŞ və Böyük Britaniyadan olan alimlər İtaliyada e.ə. V əsrə aid iki etrusk məzarını öyrənmək üçün süni intellekt və akustik analizdən istifadə ediblər.

Oxu.Az xəbər verir ki, işin nəticələri "Journal of Archaeological Method and Theory" jurnalında dərc olunub.

Tədqiqat göstərib ki, bu dəfn tikililəri sadəcə məqbərə deyil, qədim ziyarətçilərdə transa bənzər vəziyyət yarada bilən mürəkkəb "sensor maşınlar" ola bilərdi.

Alimlər komandası içəri daxil olanların ilk növbədə nəyə diqqət yetirdiklərini təhlil etmək üçün kompüter görmə alqoritmlərindən istifadə edib. Eyni zamanda, səsin necə yayıldığını və insana necə təsir etdiyini anlamaq üçün məzarların daxilində akustik parametrləri ölçüblər. Məlum olub ki, tədqiq edilən iki məzar - "Xoruz məzarı" və "Mavi demonlar məzarı" - ziyarətçilərə köklü şəkildə fərqli təcrübələr yaşadıb.

Belə ki, kiçik "Xoruz məzarı"nda səs boğuq olub, ziyarətçinin baxışı isə rənglənmiş təsvirlərin birindən digərinə rəvan şəkildə yönəlib. Alimlərin fikrincə, bu, əcdadların xatirəsini və sosial iyerarxiyanı möhkəmləndirməli olan sakit və nizamlı ritual effekti yaradıb. "Mavi demonlar məzarı"nda isə tamamilə fərqli mənzərə ilə qarşılaşılırdı - burada hündür tağları olan nəhəng kamera yerləşirdi. Akustik ölçmələr aşağı tezliklərdə reverberasiya müddətinin 7,5 saniyəyə çatdığını göstərib ki, bu da ən böyük kilsələrin akustikası ilə müqayisə edilə bilər.

Divarlardan birində nəhəng mavi demon təsvir olunub və süni intellekt alqoritmlərinə görə, bu təsvir dərhal diqqəti özünə cəlb edir. Güclü uğultu isə qədim insanda ciddi stres və dezorientasiya yaratmağa hesablanıb. Şok keçdikdən sonra ziyarətçi arxa divarın yerləşdiyi zonaya düşürdü və burada aşağı tezlikli uğultu onu trans vəziyyətinə sala bilərdi. Bununla da ziyarətçi ölülər dünyasına keçidə simvolik olaraq hazırlanırdı.

Alimlərin fikrincə, bu kəşf etruskların qavrayış psixologiyası haqqında dərin biliklərə malik olduqlarını və bu biliklərdən öz hakimiyyətlərini möhkəmləndirmək, eləcə də mürəkkəb dini mərasimlər keçirmək üçün istifadə etdiklərini sübut edir.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı   Baxılıb: 463   Tarix: 08 sentyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Evdə açarı üç yerə qoymayın: xalq inancları nə deyir?

Xalq inanclarına görə, açarların evdə saxlanıldığı yer ailənin rifahına və evdəki harmoniyaya təsir göstərə bilər. Evimizin və ya mənzilimizin açarlarını çox vaxt əlimizə rahat gələn yerlərə - mətbəx masasına, güzgünün qarşısına və ya giriş qapısının yaxınlığına qoyuruq. Lakin xalq inanclarında açarları

15 noyabr
.

Klozetin içinə 1 ədəd su şüşəsi qoyun, fərqi görün

Evdə su sərfiyyatını azaltmaq məqsədilə klozet rezervuarlarına plastik şüşə qoyulması üsulu yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər düzgün quraşdırmanın vacibliyinə diqqət çəkiblər. xəbər verir ki, ev şəraitində su istehlakını azaltmaq üçün köhnə bir praktika olan rezervuara plastik şüşə yerləşdirmə üsul

7 noyabr
.

Quru meyvələrin gizli təhlükəsi - Həkimdən xəbərdarlıq

"Quru meyvələr tez-tez şirniyyatlara tam təhlükəsiz və faydalı alternativ kimi qəbul edilsə də, bəzi hallarda sağlamlığa ciddi zərər vura bilər". "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı dietoloq Maryana Cutova bildirib. Mütəxəssis xəbərdarlıq edib ki, bol miqdarda quru meyv

13 noyabr
.

Unitaza buz kubları atmağa başladılar - səbəb

Sosial şəbəkələrdə klozete buz kubları ataraq sifonu çəkməkdən ibarət qeyri-adi təmizlik üsulu sürətlə yayılır. bu üsulun detallarını təqdim edir:. Tətbiqi necə həyata keçirilir? Bir-iki stəkan buz kubunu birbaşa klozete atıb bir neçə dəqiqə gözlədikdən sonra sifonu çəkmək kifayətdir. Su ilə hərəkə

7 noyabr
.

Mətbəxlərdə mərmər dövrü bitdi: Yeni sistem gəldi

İllərdir lüksün simvolu olan mərmər mətbəx dəzgahları cızılma, ləkə və qulluq problemlərinə qarşı daha davamlı olan farfor, sinterlənmiş daş və kvars kimi yeni nəsil alternativlərlə əvəz olunur. xəbər verir ki, təbii damarlı və şık görünüşə malik mərmər məsaməli quruluşu səbəbindən limon, qəhvə və ya

14 noyabr
.

Yarpaq dolmasının dağılmaması üçün bu üsuldan istifadə edin

Yarpaq dolması hazırlayarkən bir çox insanın qarşılaşdığı problemlərdən biri yeməyin bişmə zamanı dağılması, üst hissədəki dolmaların isə qurumasıdır. Lakin sadə bir mətbəx üsulu ilə bu problemin qarşısını almaq mümkündür. -a istinadən xəbər verir ki, yarpaq dolmasının bişərkən formasını qoruması üçü

16 noyabr
.

Sahiblərinin əhvali-ruhiyyəsi itlərə necə təsir edir?

İtlər sahiblərinin davranışlarına və emosional vəziyyətinə müxtəlif cür reaksiya verirlər. İnsanların keçirdiyi hər bir emosiya heyvanlar üçün fərqli məna daşıya bilər. xəbər verir ki, itlər insanların üz ifadələrini alimlərin əvvəllər düşündüyündən daha yaxşı tanıya bilirlər. Üstəlik, sahibinin emosiona

8 noyabr
.

Kərə yağını kimlər yeməməlidir? - Sağlamlıq problemi olanlar üçün vacib xəbərdarlıq

Kərə yağı gündəlik qidalanmada geniş istifadə olunsa da, hər kəs üçün eyni dərəcədə uyğun deyil. Süd zülalına allergiyası, yüksək xolesterini və ürək-damar xəstəlikləri olan şəxslər bu məhsulun istifadəsinə xüsusi diqqət yetirməlidirlər. Kərə yağında doymuş yağların miqdarı yüksəkdir. Onların həddində

14 noyabr
.

Mağara divarlarında 280 qədim təsvir tapıldı - 60 il yanından keçib, görməyiblər

İspaniyanın Kataloniya bölgəsindəki "Cova de la Font Major" mağarasında onilliklər boyu turistlərin diqqətindən yayınan 280 Paleolit dövrü qayaüstü oyması aşkar edilib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Katalan İnsan Paleoekologiyası və Sosial Təkamül İnstitutunun alimləri Xosep Mariy

14 noyabr