"Dovşan dodağ"ı vaxtından tez əməliyyat etmək olmaz!

"Dovşan dodağ"ı vaxtından tez əməliyyat etmək olmaz!Səhiyyə Nazirliyinin mütəxəssis-eksperti İsmayıl Fərzəliyev ağız və üz-çənə cərrahiyyəsinin istiqamətləri, yenidoğulmuşlarda üz-çənə nahiyəsində rast gəlinən patologiyalar, üz-çənə nahiyəsində iltihabi proseslər və s. barədə sualları cavablandırıb.

Modern.az həmin müsahibəni təqdim edir

- İsmayıl həkim, ilk öncə bilmək istərdik ki, ağız və üz-çənə cərrahı nə müalicə edir?

- Ağız və üz-çənə cərrahiyyəsi ixtisası ağız boşluğunda və üz-çənə nahiyəsində sərt və yumşaq toxumalarının müxtəlif növ xəstəliklərinin, zədələmərin, estetik və funksional pozuntuların diaqnostikası və müalicəsi ilə məşğuldur. Xəstəliklərdən danışarkən biz iltihabi proseslər, şiş xəstəlikləri, zədələmələr (travma nəticəsində əmələ gələn sınılqlar, yaralanmalar, yanıqlar və s.), estetik və funksional pozuntular (anadangəlmə və qazanılmış qüsur və deformasiyalar) nəzərdə tuturuq. Bunun üçün ağız cərrahı və ya üz-çənə cərrahı dişlərin çıxarılması, irinliklərin aşılması, diş implantasiyası və diş ətində cərrahi əməliyyatlar, onkoloji xəstəliklərin ilkin diaqnostikası üçün patoloji materialın götürülməsi, üz-skeleti sümüklərinin sınıqlarının müalicəsi, gicgah-çənə oynağının cərrahiyyəsi, üz-çənə nahiyəsində olan qüsur və deformasiyaların rekonstruksiya estetik cərrahiyyəsi kimi əməliyyatların aparılmasını bacarmalıdır.

- Ölkəmizdə ağız və üz-çənə cərrahiyyəsi üzrə mütəxəssislər hansı müasir üsullardan istifadə edirlər?

- Müasir texnologiyaların tətbiqi ilə qabaqcıl ölkələrdə istifadə olunan hər yeni yanaşmalar demək olar ki, Azərbaycanda da tətbiq olunur. Bunlara aiddir: endoskopiya üsulu ilə diaqnostika və cərrahiyyə; distraksion osteogenez; lazer cərrahiyyəsi; mikrocərrahiyyə; rəqəmli texnologiyalara əsaslanan diaqnostikada, planlaşdırma, simulyasiya və müalicə üsulları; naviqasiya ilə aparılan cərrahiyyə, toxuma mühəndisliyi, kötük hüceyrələrin tətbiqi texnologiyası.

- Yenidoğulmuşlarda üz-çənə nahiyəsində rast gəlinən bəzi patologiyaların qarşısını almaq mümkündürmü?

- Üz-çənə nahiyəsinə aid yenidoğulmuşlarda rast gəlinən bəzi patologiyalar adətən anadangəlmə dodaq-damaq yarıqlar, xalq arasında "dovşan dodaq" və "qurd ağız" deyilən xəstəliklərdir. Bunlar hamiləliyin ilk günlərində rüşeymdə yaranan pozulmalar nəticəsində əmələ gəlir və uşaq bu xəstəliklə doğulur. Səbəbi müxtəlifdir: irsi xəstəliklər, hamiləlik dövrünün problemli keçməsi (müxtəlif dərmanların qəbulu, intoksikasiya, bətndaxili hiopksiya, stress və bəzi şəkərli diabet kimi sistem xəstəlikləri), ətraf mühitin çirklənməsi, ananın pis vərdişləri və nəhayət qohum evliliyi. Dodaq-damaq yarıqları ilə doğulmuş uşaqlarda ən çox rast gəlinən problem qidalanmanın pozulması, hava yolu tıxanıqlığı, xırıltılı tənəffüs, nitqin pozulması, çəki itkisi və s. kimi problemlər rast gəlinir. Bunun üçün mütəxəssisə vaxtında müraciət etməli və müalicəyə başlanılmalıdır. Həmin patologiyalarla doğulmuş uşaqlar 17-18 yaşına qədər üz-çənə cərrahlarının, ortodontların, loqopedin və pediatrların daimi nəzarəti altında olmalı, onların müayinə və müalicəsini almalıdır. Dodaq yarıqları üçün uşaqlarda "xeyloplastika" ilk 3-6 aylarında, damaq yarıqları zamanı isə "stafiloplastika" və "uranostafiloplastika" 9-18 aylarında aparılması tövsiyə edilir. Cərrahi əməliyyatlar ümumi anesteziya altında aparılır. Onu da qeyd edim ki, damaqda vaxtından tez aparılan əməliyyat üst çənənin inkişafının pozulmasına, gecikmə isə nitqdə pozulmalara gətirib çıxardır.

- Üz skeleti sümüklərinin inkişafdan qalması üzdə müxtəlif deformasiyalara səbəb olur. Onların üz-çənə cərrahiyyəsi ilə aradan qalxması mümkündürmü?

- Günümüzdə üz skeletinin inkişafdan qalması ilə əmələ gələn deformasiyalar ilə yaşayan bir çox insan mövcuddur. Bunlar qida qəbulu pozulmasına gətirən dişləmin pozulması, üzün əyriliyinə gətirən çənənin həddindən artıq irəlidə və ya arxada olması, digər funksional və estetik pozuntulardır. Bu səbəbdən həmin şəxslərdə müxtəlif psixoloji komplekslər (cəmiyyətdən sosial təcrid, özünə qapanma, əmək fəaliyyətlərinin aşağı düşməsi və s.) yarana bilər. Həmin əməliyyatlar üz-çənə cərrahiyyəsində ümumən "ortoqnatik cərrahiyyə" adlanır və cərrahla ortodontun müştərək məsulu olmalıdır. Bu zaman pasiyent ortodont və cərrah tərəfindən konsultasiya edilir və müalicənin bir hissəsi olaraq cərrahi müdaxiləyə ehtiyac olub-olmamasına qərar verilir. Əməliyyat adətən 17 yaşında üz skeleti sümüklərinin inkişafı tamamlanmış olduqda aparılır. Cərrahi əməliyyatın planlaması olduqca vacib bir məsələdir. Müasir rəqəmsal texnologiyaları tətbiq etmədən həmin əməliyyatların uğurlu nəticəsini gözləmək olmaz. Əməliyyat ümumi anesteziya altında icra edilir. Cərrahi əməliyyatın həcmi deformasiyanın ağırlığından asılıdır. Əməliyyat sonrası ağrı isə demək olar ki, olmur.

- Gicgah - çənə oynağı disfunksiyasının səbəbini nədə görürsünüz?

- Gicgah-çənə oynağı çənə hərəkətlərini yerinə yetirən strukturdur. Onun fəaliyyətinin pozulması həyat əhəmiyyətli funksiyaları, qida qəbulunu və nitqi ciddi şəkildə çətinləşdirir, bəzən yorucu dözülməz ağrılara gətirir. Həmin xəstəliyin yaranması ümumi orqanizmdə gedən proseslərlə və yerli təsiredici amillərlə bağlıdır. Ümumi səbəblərdən ilk növbədə revmatizm xəstəliyi, eləcə də osteoporoz, hormonal dəyişikliklər və nevrozu xüsusi qeyd etmək istəyərdim. Yerli səbəblərdən isə dişləmin pozulması ilə müşahidə olunan diş-çənə sisteminin müxtəlif patologiyalarını qeyd etmək olar.

- Üz-çənə nahiyəsinin iltihabı proseslərin səbəbini nədə görürsünüz?

- Burada əsasən diş mənşəli iltihabı proseslərlə daha çox rastlaşırıq. İmmunitetin zəifləməsi həmin xəstəliyin daha da sürətli inkişafına gətirir və ölümlə nəticələnə bilir. Diş mənşəli iltihab proseslərin artması ağız boşluğunun gigiyenası, stomatoloqa vaxtında müraciət etməmək və bəzi stomatoloji xidmətin lazımı səviyyədə olmamasından irəli gəlir.


Sonxeber.az Telegramda izləyin instagramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 1010   Tarix: 23 yanvar 2023  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 051 7028255

Facebookda Paylaş


Tezbazar.az elanlar sayti

Oxşar xəbərlər

.

Xankəndiyə buz yağdı

Ölkə ərazisində qeyri-sabit və yağıntılı hava şəraiti müşahidə olunmaqdadır. xəbər verir ki, ötən gün gecə saatlarından etibarən bir çox bölgələrimizdə şimşək çaxıb, leysan xarakterli yağış yağıb, bəzi ərazilərə isə dolu düşüb. Xankəndi ərazisinə də güclü dolu yağıb. Videonu təqdim edirik:

22 iyun
.

Vətən müharibəsi iştirakçısı imtahanda yüksəl bal topladı

Vətən müharibəsi iştirakçısı Təbriz Nurəddinli müəllimlərin sertifikasiyası imtahanında 59 bal toplayıb. xəbər verir ki, bu barədə Gəncə-Daşkəsən Regional Təhsil İdarəsi məlumat yayıb. Bildirilib ki, Gəncə şəhər İ.Məmmədov adına 27 nömrəli məktəb-liseyin riyaziyyat müəllimi Təbriz Nurəddinli "Cəbrayılı

22 iyun
.

COP29: İqlim danışıqları üzrə marafonu noyabrda uğurla başa çatdırmaq niyyətindəyik

BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının Tərəflər Konfransının 29-cu sessiyasının (COP29) gündəliyindəki hər üç əsas məsələ, şübhəsiz ki, Afrika ölkələri üçün də vacibdir. "Report" xəbər verir ki, bunu COP29-un baş icraçı direktoru Elnur Sultanov "CNBC-Africa"ya müsahibəsind

22 iyun
.

Qocalar evində öldüyü elan edildi: 74 yaşlı qadın dəfndə dirildi

74 yaşlı Konstans Qlanzın qocalar evində səhvən öldüyü elan edilib. Lakin o, gözlənilmədən ABŞ-ın Nebraska ştatının Linkoln şəhərindəki Butherus-Maser və Love dəfn evində oyanıb. xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, dəfn evinin işçiləri öldüyünü düşündükləri qadının həqiqətən nəfəs aldığını aşkar edənd

21 iyun
.

Kredit götürmək istəyənlərə MÜHÜM XƏBƏR - Zamin axtarmaq...

Vətəndaş banka kredit üçün müraciət etdikdə bir çox hallarda zamin duran şəxs tələb olunur. Lakin zaman keçdikcə insanlar bir-biri üçün zamin olmaqdan da çəkinirlər. Çünki vətəndaş vəfat etdikdə və ya krediti ödəmədikdə çətinlikdə qalan zaminlər olur. Artıq bu problemin həlli üçün də addımlar atılır

23 iyun
.

Çimərliklərdə 3-4 manata satılan sular: Qiymətlər niyə bu qədər bahadır? - Açıqlama

Artıq dəniz mövsümü açılıb. Vətəndaş istirahət zamanını çimərliklərdə küçirir. Amma bir çox vətəndaş dəniz kənarı restoranların qiymətlərinin çox baha olmasından şikayətçidir. Bəs çimərliklərdəki qiymətlər niyə bahadır. Məsələ ilə bağlı iqtisadçı Xalid Kərimli -a açıqlama verib. O bildirib ki, dəni

21 iyun
.

BDU-nun müəlliminin ölüm səbəbi bilindi

Bakı Dövlət Universitetinin (BDU) müəllimi Lalə Hüseynovanın ölüm səbəbi məlum olub. xəbər verir ki, onun ölümünə səbəb Sumqayıtda,"Yaşma bağları" adlanan ərazidə qəzaya düşməsi olub. Belə ki, Lalə Hüseynovanın olduğu minik avtomobili yük maşınına çırpılıb. Hadisə nəticədə 1971-ci il təvəllüdl

21 iyun
.

Burada ağlamağın qiyməti 69 mindir: Ayinləri izləyənlər DƏHŞƏTƏ GƏLİR - FOTO+VİDEO

Özünü "Kvant düşüncə texnikası müəllimi" kimi təqdim edən Şəbnəm Taciqut Şanlıurfa Göbəklitəpədə "Sirius ulduzuna portal açma" adlı mərasim təşkil edir. türk mediasına istinadən xəbər verir ki, Göbəklitəpə dünyada ən qədim istehkam məbəd kompleksidir. Bu tarixi abidə kitab, film

21 iyun
.

Azərbaycanda "WhatsApp"da yayılan səs yazısı ilə bağlı RƏSMİ AÇIQLAMA

Təhsilverənlərin sertifikatlaşdırılması prosesi ilə bağlı müəyyən dələduzluq halları müşahidə edilib. xəbər verir ki, bununla bağlı məlumatı Məktəbəqədər və Ümumi Təhsil üzrə Dövlət Agentliyinin İctimaiyyətlə əlaqələr sektorunun müdiri Zenfira Sevdimalı yayıb. O bildirib ki, hazırda "WhatsApp"d

22 iyun