Alimlər izah etdi: Afrika parçalanarsa, nə baş verəcək?
Afrika materiki tədricən tektonik plitələrin hərəkəti səbəbindən iki hissəyə ayrılır. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, bu proses milyon illərdir davam edir və gələcəkdə yeni okeanın yaranmasına gətirib çıxara bilər.
Qaynarinfo Bgr.com-a istinadən xəbər verir ki, qitənin altında yerləşən üç plitə bir-birindən uzaqlaşır və bu, səthdə ciddi geoloji dəyişikliklərə səbəb olur. Bu bölgə Şərqi Afrika rift sistemi adlanır. Alimlərin fikrincə, prosesin nəticəsində Şərqi Afrika qitənin qalan hissəsindən tamamilə ayrılaraq yeni okeanla əhatələnə bilər.
Yaranan dəyişikliklərin izləri
2005-ci ildə Efiopiyada baş verən hadisə bu prosesin sürətini göstərib: cəmi 10 gün ərzində 35 mill uzunluğunda nəhəng çat əmələ gəlib, yolları və əkin sahələrini məhv edib. Bu, geoloji miqyasda olduqca sürətli sayılır, çünki adətən belə dəyişikliklər üçün onilliklər, hətta əsrlər lazım olur.
Şərqi Afrika rift zonası milyon illərdir aktivdir və onun hərəkəti nəticəsində Böyük Rift vadisi, Kilimancaro dağı, Viktoriya gölü və Qırmızı dəniz kimi coğrafi ərazilər formalaşıb.
Gələcək ssenari
Müasir alimlərin hesablamalarına görə, bu prosesin tam başa çatması üçün hələ 5-10 milyon il vaxt lazımdır. Yəni, Şərqi Afrikanın yaxın illərdə qitədən ayrılması gözlənilmir.
Lakin plitələr kifayət qədər uzaqlaşdıqda, Qırmızı dəniz və Ədən körfəzi rift vadisini su basacaq və bölgədə yeni okean yaranacaq. Bununla da Keniya, Tanzaniya və Mozambik kimi ölkələrin bir hissəsi ada və ya ayrı torpaq sahələrinə çevriləcək – bu proses hazırda Madaqaskarda müşahidə olunan geoloji vəziyyətə bənzəyəcək.
Alimlər həmçinin bildirirlər ki, plitələrin hərəkəti zəlzələlər, vulkan püskürmələri və daşqınlar kimi digər geoloji hadisələrə də səbəb ola bilər. Afrikanın parçalanması prosesi bu cür kataklizmlərlə müşayiət oluna bilər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 545 Tarix: 19 sentyabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Tramp: "ABŞ çox tezliklə Marsa uçuş həyata keçirə bilər"
ABŞ Prezidenti Donald Tramp ölkəsinin "çox tezliklə" Marsa idarəolunan kosmik uçuş həyata keçirə biləcəyini hesab edir. TASS agentliyinə istinadən xəbər verir ki, o, bu barədə Vaşinqtonda Müstəqillik Bəyannaməsinin imzalanmasının 250-ci ildönümü münasibətilə təşkil olunmuş tədbirdə çıxışı zaman
5 iyulDonald Tramp: "İran rəhbərliyini öldürsək, danışacaq heç kim qalmaz"
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla bağlı mümkün hərbi addımlar və danışıqlar prosesi barədə açıqlama verib. "Axios" portalına istinadən xəbər verir ki, Tramp ABŞ-nin İran rəhbərliyini öldürmək niyyətində olmadığını bildirib. Ağ Ev rəhbərinin sözlərinə görə, belə bir addım Tehranla gələcək danışıqlar
5 iyulABŞ-də anomal istilər 25 nəfərin ölümünə səbəb olub
ABŞ-nin bir sıra regionlarında rekord istilər 25 nəfərin ölümünə səbəb olub. "Report" xəbər verir ki, bu barədə ştat rəsmilərinə istinadən "NBC News" məlumat yayıb. Qeyd olunub ki, ən çox ölüm halı Nyu-Cersi ştatında qeydə alınıb - 22 nəfər. "Ölənlər, əsasən, 30-80 yaş aras
5 iyulQiyamət ssenarilərinin səhv başa düşülən qalası - Svalbard
Şimal Qütb dairəsində yerləşən Svalbard Qlobal Toxum Anbarı populyar mədəniyyətdə tez-tez "qiyamət sığınacağı" kimi təqdim olunsa da, əslində onun əsas məqsədi dünya üzrə kənd təsərrüfatı biomüxtəlifliyini qorumaq və toxumların ehtiyat nüsxələrini saxlamaqdır. Qaynarinfo xəbər verir ki, buzlaqları
6 iyulABŞ-də atışma baş verib: Xəsarət alanlar var
Nyu-York şəhərində ABŞ-nin Müstəqillik Günü qeyd olunarkən baş verən atışma nəticəsində ikisi uşaq olmaqla, beş nəfər yaralanıb. bildirir ki, bu barədə "New York Post" qəzeti öz mənbələrinə istinadən məlumat yayıb. Nəşrin məlumatına görə, hadisə şəhərin Bruklin rayonunun Koni-Aylend bölgəsind
5 iyulTramp Türkiyəyə yola düşdü - Video
ABŞ Prezidenti Donald Tramp NATO-nun 36-cı Dövlət və Hökumət Başçıları Zirvə Görüşündə iştirak etmək üçün Türkiyəyə yola düşüb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Tramp Merilend ştatındakı Endryus Birləşmiş Hərbi Hava Bazasından "Air Force One" təyyarəsi ilə Ankaraya yola çıxıb. NATO-nu
7 iyulOkeanın dibində yeni bir ada yaranır
Papua Yeni Qvineya sahilləri yaxınlığında peyklər tərəfindən qeydə alınan vulkanik aktivlik okeanın dibində yeni adanın formalaşa biləcəyini göstərir. Alimlər bölgədəki istilik anomaliyalarını və püskürmə prosesini izləyərək bu nadir təbiət hadisəsini araşdırırlar. Qaynarinfo xəbər verir ki, Papua Yen
6 iyulPeruda indiyədək məlum olmayan kakao növləri aşkar edilib
Peru kakaosu ilə bağlı yeni araşdırma dünyada ən sevilən şirniyyatlardan biri olan şokoladın mənşəyi haqqında təsəvvürləri dəyişdirib. Tədqiqat zamanı alimlər əvvəllər məlum olmayan dörd yeni kakao növü aşkar ediblər. Onlardan ikisinin gələcəkdə yüksəkkeyfiyyətli şokolad istehsalı üçün xüsusilə perspektivl
8 iyul