Ev heyvanları xərçənglə mübarizədə kömək edir
Məlum olub ki, pişiklərdə rast gəlinən xərçənglə insan onkologiyası arasında ortaq mexanizmlər var.
Lent.az xəbər verir ki, ev pişikləri insanlarda xərçəngin müalicəsi üçün yeni üsulların tapılmasında mühüm rol oynaya bilər. Çünki pişiklərdə onkoloji xəstəliklərin inkişafına səbəb olan genetik mexanizmlərin insanlardakı mexanizmlərlə təəccüblü dərəcədə oxşar olduğu müəyyən edilib. Tədqiqatçılar ev pişiklərində xərçəngin ilk detallı genetik xəritəsini hazırlayıblar. Araşdırma çərçivəsində təxminən 500 heyvanın şiş DNT-si analiz edilib və onkoloji xəstəliklərin inkişafı ilə əlaqəli əsas genetik mutasiyalar aşkar olunub.
Xərçəng pişiklər arasında əsas xəstələnmə və ölüm səbəblərindən biridir. Lakin bu vaxta qədər onun yaranma və inkişaf mexanizmləri kifayət qədər öyrənilməmişdi. Pişiklərdə xərçəng genetikası uzun müddət demək olar ki, araşdırılmamış sahə olub. Alimlər pişiklərdə rast gəlinən 13 müxtəlif xərçəng növü ilə əlaqəli təxminən min geni təhlil ediblər. Məlum olub ki, pişiklərdə xərçəngə səbəb olan genlərin əhəmiyyətli hissəsi insanlarda da mövcuddur. Bu isə iki növdə şişlərin yaranması və yayılmasına cavabdeh olan ortaq bioloji proseslərin mövcudluğunu göstərir.
Xüsusilə süd vəzisi xərçənginin bəzi formalarına, o cümlədən "triple-negativ" adlanan alt tipə diqqət yetirilib. İnsanlarda bu alt tip süd vəzi xərçəngi hallarının təxminən 15 faizini təşkil edir. Pişiklərdə isə bu forma daha tez-tez rast gəlinir. Alimlərin fikrincə, bu vəziyyət daha çox bioloji nümunə toplamağa və xəstəliyin mexanizmlərini daha dərindən anlamağa imkan verir. Bu da həm heyvanlar, həm də insanlar üçün yeni dərman vasitələrinin hazırlanmasına kömək edə bilər. Böyük Britaniyada 10 milyondan çox pişik ev heyvanı kimi saxlanılır və ev təsərrüfatlarının təxminən dörddə birində ən azı bir pişik var. Maraqlıdır ki, itlərdə onkoloji xəstəliklər kifayət qədər geniş araşdırıldığı halda, pişiklər uzun müddət elmi diqqətdən kənarda qalıb. Tədqiqatçılar bildirirlər ki, həm pişiklər, həm də itlər ətraf mühit faktorlarının xərçəngin inkişafına təsirini anlamaqda da faydalı ola bilər. Çünki ev heyvanları insanlarla eyni mühitdə yaşayır və eyni ekoloji risklərə məruz qalırlar.
Ontario Baytarlıq Kollecindən professor Cefri Vudun sözlərinə görə, bu cür araşdırmalar xərçəngin niyə həm pişiklərdə, həm də insanlarda inkişaf etdiyini daha yaxşı anlamağa, ətraf mühitin xəstəlik riskinə təsirini qiymətləndirməyə və gələcəkdə profilaktika və müalicə üsullarını təkmilləşdirməyə imkan yarada bilər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 631 Tarix: 24 fevral 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş"Alatoranlıq" serial olur
"Netflix" platforması məşhur "Alatoranlıq" franşizası əsasında animasiya serialı hazırlayacaq. Axşam.az xəbər verir ki, "Netflix" artıq serialın iki mövsümünü sifariş edib. Layihə Stefani Mayerin "Gecəyarısı günəşi" romanı əsasında çəkiləcək. Əsərdə ilk "Alatoranlıq"
10 noyabrƏvvəl ağ idi: təkər şinləri niyə qara rəngdə istehsal olunur?
Bu gün yollarda gördüyümüz avtomobillərin demək olar ki, hamısının təkərləri qara rəngdədir. Lakin maraqlıdır ki, ilk avtomobil şinləri qara deyil, ağ rəngdə istehsal olunurdu. Bəs zamanla onların rəngi niyə dəyişdi?. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, avtomobil şinlərinin qara rəngdə olmasını
15 noyabrQaralan kafel aralarını evdəki tək materialla təmizləyin
Kafel aralarında zamanla yaranan qaralmalar üçün bahalı təmizlik vasitələrinə ehtiyac qalmır. Evdə olan tək bir materialla təmizlik artıq daha asan olacaq. xəbər verir ki, vanna otağı və mətbəxlərdə zamanla qaralan kafel araları təmizlik edilsə də, istənilən görüntünün əldə edilməsini çətinləşdirə bilər
14 noyabrTelefonları folqaya bükməyə başladılar - SƏBƏBİ...
Ağıllı telefon istifadəçiləri rəqəmsal gizlilik üçün maraqlı bir üsula müraciət edirlər. Cihazı kənar siqnallardan təcrid etmək məqsədilə alüminium folqadan istifadə olunması geniş müzakirə olunur. xəbər verir ki, telefonu alüminium folqaya bürümək cihazın xarici aləmlə qurduğu naqilsiz əlaqələri kəsmə
14 noyabr5 5 5 5 = 24: Bu tənliyi doğru edəcək üç riyazi işarə hansılardır?
Tənliyi doğru etmək üçün dörd 5 arasında üç riyazi işarə qoymalısınız. Dörd eyni rəqəm və istədiyiniz nəticə. Bu riyazi tapmacada yalnız üç hesab işarəsi yoxdur. Tapmaca şərti:. 5 5 5 5 = 24. -ın xəbərinə görə, tənliyi doğru etmək üçün dörd beşlik arasında üç riyazi simvol yerləşdirməlisiniz. Toplama
8 noyabrArıqlamaq üçün 18:00-dan sonra yemək yeməyənlərə - Xəbərdarlıq
Endokrinoloq Qriqori Dolquşin arıqlamaq istəyən şəxslərin saat 18:00-dan sonra qidadan tamamilə imtina etməsinin sağlamlıq üçün zərərli olduğunu bildirib. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, həkim bu barədə məlumat paylaşıb. Mütəxəssis izah edib ki, insan acqarına yatdıqda ya gecə yarısı oyanıb yemə
17 noyabrRent a car üçün ən çox seçilən avtomobillər hansıdır?
Sedan, yoxsa krossover icarəyə götürmək istəyirsiniz? Avtomobil seçərkən nələrə diqqət edilməlidir? Rent a car üçün ekonom, sedan, SUV və miniven avtomobillər təklif olunur. Avtomobillər salon genişliyi, yanacaq sərfiyyatı və baqaj həcminə görə fərqlənir. Ekonom sinif rent a car avtomobilləri. Az yanaca
17 noyabrSatın aldığı qırıq çaydan ona sərvət qazandırdı
İngiltərədə bir kolleksiyaçının cəmi 15 sterlinqə aldığı sınıq və qapaqsız çaydanlığın ABŞ-da istehsal edilmiş ən qədim çini nümunələrindən biri olduğu üzə çıxıb. Təxminən 30 ildir keramika kolleksiyası toplayan alıcının diqqətini çəkən tarixi əşya hərracda 575 min sterlinqə satılıb. Çaydanlıq Nyu-Yorkdak
7 noyabr