8 Mart haqqında HƏQİQƏT: Sovet mifləri olmadan Beynəlxalq qadınlar gününün əsl HEKAYƏSİ
Beynəlxalq qadınlar günü əslində nə deməkdir, bu tarix necə yaranıb, bayramı kimlər təsis edib və onilliklər ərzində onun qavrayışı necə dəyişib - ətraflı izah edəcəyik.
8 Martın tarixi: Beynəlxalq qadınlar günü necə yaranıb
Lent.az-ın xəbərinə görə, Beynəlxalq qadınlar gününün tarixi 20-ci əsrin əvvəllərində başlayır. O dövrdə qadınlar üçün bərabər hüquqlar, siyasi iştirak və sosial ədalət uğrunda hərəkat bütün dünyada fəal şəkildə inkişaf edirdi.
İlk addımlardan biri 1909-cu ildə ABŞ-da keçirilən Milli qadınlar günü idi. Bu, Sosialist Partiyası tərəfindən bərabərsizlik məsələlərini, xüsusən də qadınların seçki hüququnun olmamasını vurğulamaq məqsədi ilə təşkil edilmişdi.
Növbəti mühüm mərhələ 1910-cu ildə Kopenhagendə baş verib və orada Sosialist Qadınların Beynəlxalq Konfransı keçirilib. Orada alman fəalı Klara Setkin Beynəlxalq qadınlar gününün təsis edilməsi ideyasını irəli sürüb.
Onun ideyası, müxtəlif ölkələrdən olan qadınların diqqəti əsas tələblərə yönəldə biləcəyi illik həmrəylik tədbirlərini nəzərdə tuturdu:
qadınların seçki hüququ;
bərabər əmək haqqı;
dövlət vəzifələrinə çıxış;
sosial və siyasi bərabərlik.
Tədricən, 8 Mart beynəlxalq qadın hərəkatı üçün simvolik bir tarix kimi qəbul edilib. Artıq 1920-ci illərdən etibarən bu gün müxtəlif ölkələrdə müntəzəm olaraq qeyd olunmağa başlayıb.
Son beynəlxalq tanınma 1975-ci ildə, Birləşmiş Millətlər Təşkilatı Beynəlxalq Qadınlar gününü rəsmi olaraq dünya tarixləri təqviminə daxil etdikdə baş verib.
SSRİ-də 8 Martın mənası necə dəyişdirilib?
Sovet İttifaqında Beynəlxalq qadınlar günü tez bir zamanda milli bayram statusu qazanıb. 1966-cı ildə 8 Mart rəsmi istirahət günü olub.
Lakin zaman keçdikcə tarixin ilkin mənası əhəmiyyətli dərəcədə dəyişib. Bərabərlik və siyasi hüquqlar uğrunda mübarizə mövzusu arxa plana keçib və təbliğat "Sovet qadını"nın - zəhmətkeş, ana və evdar qadının obrazını formalaşdırmağa başlayıb.
Bayram tədricən rəsmi toplantılar, rəsmi təbriklər və gül təqdim etmə gününə çevrilib. Qadınlara işlərinə, ailələrinə qayğı göstərmələrinə və "qadınlıqlarına" görə təşəkkür edilib, bərabərlik və vətəndaş hüquqları məsələləri isə nadir hallarda qaldırılıb.
Nəticədə, həmrəylik və qadın hüquqları uğrunda mübarizə kimi orijinal ideyalar arxa plana keçib. Bir çox postsovet ölkələrində bu buket, hədiyyə və rəsmi təbrik ənənəsi uzun illər davam edib.
Eyni zamanda, dünyanın əksər ölkələrində 8 Mart vətəndaş fəallığı günü kimi inkişaf etməyə davam edərək insanlara gender bərabərliyinə və qadın hüquqlarının qorunmasına ehtiyac olduğunu xatırladıb.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 622 Tarix: 08 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşHər gün soyuq duş qəbul etsəniz, nə baş verər?
Mütəmadi olaraq soyuq duş qəbul etmək insanların xəstəlik səbəbindən işə getmədikləri günlərin sayının azalması və özlərini daha yaxşı hiss etmələri ilə əlaqəli ola bilər. xarivi KİV-ə istinadən xəbər verir ki, İsveçrənin Bazel Universitetinin psixoloqu Lena Qlazer soyuq duşun insan orqanizminə təsirin
8 noyabrPomidoru soyuducuda saxlamayın
Təzə pomidorları soyuducuda saxlamaq onların dadına, ətrinə və quruluşuna mənfi təsir göstərə bilər. Mütəxəssislərin fikrincə, pomidorları otaq temperaturunda saxlamaq daha məqsədəuyğundur. xarici mediaya istinadən xəbər verir ki, meyvə, tərəvəz və göyərtiləri aldıqdan dərhal sonra soyuducuya yerləşdirmə
14 noyabrDüyü bişirərkən bu səhvi etməyin
Düyü bişirərkən onun dibinin yapışqan, üst hissəsinin isə quru qalması bir çox insanın qarşılaşdığı problemdir. Bunun səbəbi hər zaman suyun miqdarı və ya bişirmə müddəti olmaya bilər. İstifadə edilən qazanın forması da yeməyin keyfiyyətinə təsir göstərir. Ölkə.az yerli mediaya istinadən xəbər veri
12 noyabrKlozetin içinə 1 ədəd su şüşəsi qoyun, fərqi görün
Evdə su sərfiyyatını azaltmaq məqsədilə klozet rezervuarlarına plastik şüşə qoyulması üsulu yenidən gündəmə gəlib. Mütəxəssislər düzgün quraşdırmanın vacibliyinə diqqət çəkiblər. xəbər verir ki, ev şəraitində su istehlakını azaltmaq üçün köhnə bir praktika olan rezervuara plastik şüşə yerləşdirmə üsul
7 noyabrZirzəmidə iki il saxlanılan pendir dünyanın ən yaxşısı seçildi
Fransanın şərqindəki Yura dağlarında yerləşən zirzəmidə düz iki il saxlanılan "Komte" pendiri İspaniyanın Kordova şəhərində keçirilən "World Cheese Awards" müsabiqəsində dünyanın ən yaxşı pendiri adına layiq görülüb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, nüfuzlu müsabiqənin münsiflə
13 noyabrMətbəxdə paket yığanlara mütəxəssislərdən xəbərdarlıq: Təhlükə saçır
Milyonlarla evdə marketlərdən gətirilən plastik paketlər "bir gün lazım olar" deyə mətbəx şkaflarında və ya rəflərin altında toplanır. Lakin mütəxəssislər demək olar ki, hər kəsin etdiyi bu vərdişin ciddi səhiyyə təhlükələri yaratdığını bildirərək, həmin paketlərin dərhal evdən atılması üçü
7 noyabrGöbələkləri bişirməzdən əvvəl yumaq lazımdırmı?
Göbələklərin hazırlanması zamanı ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri onların yuyulmasıdır. Bəzi insanlar göbələkləri suya salmağın onların dadını dəyişdirdiyini düşünür, digərləri isə bişirməzdən əvvəl mütləq yuyulmasını vacib hesab edir. Göbələklərin səthində torpaq və digər çirkləndiricilər qal
12 noyabrEvdə açarı üç yerə qoymayın: xalq inancları nə deyir?
Xalq inanclarına görə, açarların evdə saxlanıldığı yer ailənin rifahına və evdəki harmoniyaya təsir göstərə bilər. Evimizin və ya mənzilimizin açarlarını çox vaxt əlimizə rahat gələn yerlərə - mətbəx masasına, güzgünün qarşısına və ya giriş qapısının yaxınlığına qoyuruq. Lakin xalq inanclarında açarları
15 noyabrQaralan kafel aralarını evdəki tək materialla təmizləyin
Kafel aralarında zamanla yaranan qaralmalar üçün bahalı təmizlik vasitələrinə ehtiyac qalmır. Evdə olan tək bir materialla təmizlik artıq daha asan olacaq. xəbər verir ki, vanna otağı və mətbəxlərdə zamanla qaralan kafel araları təmizlik edilsə də, istənilən görüntünün əldə edilməsini çətinləşdirə bilər
14 noyabr