Bir porsiya belə təhlükəlidir: Ultra emal olunmuş qidalar barədə xəbərdarlıq
Çipslər, şəkərli içkilər və hazır yeməklər də daxil olmaqla ultra emal olunmuş qidaların tez-tez istehlakı infarkt, insult və ürək-damar xəstəliklərindən ölüm riskini əhəmiyyətli dərəcədə artırır. Bu qidaların daha çox istehlakı isə riski 67% yüksəldir.
Oxu.Az xəbər verir ki, bu barədə "Science Daily" nəşrində məlumat verilib.
Təhlillər göstərib ki, gündə doqquz porsiyadan çox ultra emal olunmuş qida qəbul edən şəxslər, qidalanmasını təxminən bir porsiya ilə məhdudlaşdıranlarla müqayisədə ciddi ürək-damar hadisələri ilə qarşılaşma baxımından xeyli yüksək risk daşıyırlar. Bu qidalara sənaye qəlyanaltıları, həddindən artıq emal olunmuş ətlər, dondurulmuş yeməklər, şəkərli içkilər və müxtəlif qablaşdırılmış məhsullar daxildir.
Bundan əlavə, qeyd olunub ki, risk tədricən artır. Gündəlik hər əlavə porsiya infarkt, insult və ya ölüm ehtimalını 5%-dən çox yüksəldir.
Tədqiqatçılar vurğulayırlar ki, bu əlaqə kalori qəbulu, ümumi pəhriz keyfiyyəti, həmçinin diabet, hipertoniya və piylənmə kimi amillər nəzərə alındıqdan sonra belə qalır.
Araşdırmada əvvəllər ürək xəstəliyi diaqnozu qoyulmayan 45-84 yaş arası 6 800 nəfər iştirak edib. Ən çox istehlak edən qrup gündə orta hesabla 9,3 porsiya ultra emal olunmuş qida qəbul edib, ən az istehlak edənlər isə orta hesabla 1,1 porsiya ilə kifayətləniblər.
Tədqiqatın rəhbəri Əmir Haydar bildirib ki, nəticələr qida emalının dərəcəsinin riskin formalaşmasında müstəqil rol oynadığını göstərir. Onun sözlərinə görə, kalori miqdarı və pəhrizin tərkibi oxşar olsa belə, qidanın emal səviyyəsi əlavə mənfi sağlamlıq təsirləri yarada bilər.
Tədqiqatçılar həmçinin müxtəlif əhali qrupları arasında fərqləri qeyd ediblər. Xüsusilə, qaradərili iştirakçılar arasında hər əlavə porsiya ilə riskin daha da artdığı müşahidə olunub ki, bu da qidanın əlçatanlığı və istehlak vərdişləri ilə əlaqələndirilə bilər.
Alimlər bildirirlər ki, ultra emal olunmuş qidaların mənfi təsiri onların yüksək şəkər, yağ və duz tərkibi, eləcə də maddələr mübadiləsinə, iştahaya və iltihab proseslərinə təsiri ilə bağlıdır. Bu isə çəki artımına və ürək-damar xəstəlikləri üçün əsas risk faktorlarından olan visseral yağın toplanmasına səbəb olur.
Tədqiqatın bəzi məhdudiyyətlərinə, o cümlədən məlumatların anketlər əsasında toplanmasına baxmayaraq, mütəxəssislər qida rasionuna diqqət yetirməyi və mümkün qədər ultra emal olunmuş məhsulların istehlakını azaltmağı tövsiyə edirlər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 355 Tarix: 21 mart 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Stounhencin "prototipi" tapıldı: 500 il daha qədimdir
İngiltərənin cənubunda, Stounhencdən cəmi bir neçə kilometr aralıda onun "prototipi" hesab edilən qədim arxeoloji qurğu aşkarlanıb. xəbər verir ki, bu barədə "AP News" məlumat yayıb. Məlumata görə, tikili bir-birindən 120 metr məsafədə yerləşən iki taxta sütundan ibarətdir. Həmi
19 iyunSüngər, ya əl ilə sabunlanmaq? - Dəri problemlərindən qorunmağın yolu
Duş qəbul edərkən istifadə olunan süngərlər dəriyə zərər verə bilər. xəbər verir ki, bu barədə dermatoloqlar Loren Talya və Keti Laynam "HuffPost" nəşrinə müsahibələrində danışıblar. Mütəxəssislər bu geniş yayılmış vərdişin dəri üçün yarada biləcəyi risklər barədə xəbərdarlıq ediblər. Ket
19 iyunÇayın ətrini artıran və bayatlaşmasının qarşısını alan üsul
Çay gün ərzində bir çox insanın zövqlə içdiyi əvəzolunmaz içkilərdən biridir. Lakin dəmlənmiş çayın qısa müddətdə bayatlaşması və zaman keçdikcə ətrini itirməsi tez-tez rast gəlinən problemlərdəndir. Buna görə də çayın daha uzun müddət təzə qalmasını təmin edən üsullar böyük maraq doğurur. xəbər veri
14 iyunAğdamda çobanlar arasında mübahisə: Ölən və xəsarət alan var
Ağdam rayonunda güllələnmə hadisəsi baş verib. Oxu Az-ın məlumatına görə, hadisə iyunun 14-də axşam saatlarında rayonun Çullu kəndi ərazisindəki otlaq sahədə qeydə alınıb. Kənd ərazisində çoban işləyən 1979-cu il təvəllüdlü Elşad Gözəlov digər sahibkarın fermasında çoban işləyən 1975-ci il təvəllüdl
15 iyunTürkiyədə İsa Məsihin saqqalsız təsviri aşkarlandı
Türkiyədə arxeoloqlar İsa Məsihin II əsrə aid, nadir rast gəlinən saqqalsız təsvirini aşkar ediblər. xəbər verir ki, bu barədə "Daily Star" məlumat yayıb. İsa Məsihə aid bu freska qədim dövrdə Nikeya adlandırılan indiki İznik şəhərindəki bir məqbərənin altında tapılıb. Roma üslubunda çəkilmi
17 iyunDəriniz və dişləriniz risk altındadır: Paslı suyun gözəgörünməz fəsadları
"Paslı su ilə yuyunmaq ekzema və dermatit kimi dəri xəstəliklərinin şiddətlənməsinə yol aça bilər. Həmçinin bu su ilə diş fırçalamaq həm diş minasının zədələnmə ehtimalını artırır, həm də köhnə borulardakı bakterial qatların ağız boşluğuna keçməsinə zəmin yaradır". xəbər verir ki, bunu -y
17 iyunGöyərtini bir həftədən çox təzə saxlamağın yolu
Yay aylarında cəfəri, şüyüd və ya keşniş kimi göyərtiləri təzə saxlamaq bir çox evdar qadın üçün ciddi problemə çevrilir. Zərif quruluşa və yüksək nəm tərkibinə malik olduqları üçün təzə göyərtilər hətta soyuducuda saxlanıldıqda belə ikinci və ya üçüncü gündə solmağa və çürüməyə başlayır. Restoranlard
14 iyunMilçəklər ayaqları ilə çeynəyirlər - niyə onları ovlamaq çətindir?
Əlinizi milçəyə tərəf qaldırırsınız, amma o, bir göz qırpımında uçub gedir. Çoxlarına elə gəlir ki, milçək zərbəni əvvəlcədən hiss edir. Əslində isə bunun səbəbi tam başqadır. Alimlərin fikrincə, milçəklər ətraf aləmi insanlardan xeyli fərqli qəbul edir və buna görə təhlükədən çox sürətlə yayınırlar
18 iyunMedina "Qarabağ"dan getdi
"Qarabağ" Kevin Medina ilə yollarını ayırıb. xəbər verir ki, bu barədə klubun rəsmi saytı məlumat yayıb. Klub göstərdiyi xidmətlərə görə futbolçuya təşəkkür edib. Qeyd edək ki, K.Medina 2020-ci ildən "Qarabağ"da çıxış edir. O, Ağdam klubunun heyətində 200-dən çox oyuna çıxıb, 6 dəf
17 iyun