Kainatın sonu yenidən hesablandı: "Qorxduğumuzdan tez..."
Yeni elmi araşdırma kainatın sonunun əvvəllər düşünüləndən xeyli daha tez baş verə biləcəyini göstərir. Alimlər kainatın taleyi ilə bağlı proqnozlarını yeniləyiblər. Əvvəllər kainatın trilyonlarla il ərzində tədricən soyuyaraq "istilik ölümü"nə doğru getdiyi hesab olunurdu. Lakin yeni tədqiqat daha erkən son ehtimalını gündəmə gətirir.
Qaynarinfo xəbər verir ki, "Donostia International Physics Center" tədqiqatçılarına görə, kainat Böyük Partlayış hadisəsindən təxminən 33,3 milyard il sonra sona çata bilər.
Hazırda kainatın yaşı təxminən 13,8 milyard il hesab edildiyindən, bu ssenariyə görə qarşıda cəmi 20 milyard ilə yaxın zaman qalır.
"Böyük Çöküş" ssenarisi
Araşdırmada qeyd olunur ki, kainatın genişlənməsi müəyyən mərhələdən sonra tərsinə dönə bilər. "Böyük Çöküş" (Big Crunch) adlanan bu prosesdə qalaktikalar, ulduzlar və planetlər yenidən bir nöqtəyə doğru sıxılacaq.
Bu mərhələdə bütün maddə sıxlaşaraq yox olacaq, eyni zamanda qara dəliklərin yaranması sürətlənəcək. Alimlər hesab edir ki, son mərhələdə kainat nəhəng qara dəliklərlə dolu vəziyyətdə sona çata bilər.
Qaranlıq enerji mübahisəsi
Elmi dairələrdə kainatın sonu ilə bağlı iki əsas ssenari mövcuddur: kainatın sonsuzadək genişlənərək soyuq və boş vəziyyətə düşməsi və ya genişlənmənin dayanaraq tərsinə dönməsi.
Bu prosesdə əsas rol oynayan amil isə qaranlıq enerjidir. Bu, kainatın genişlənməsini sürətləndirən və mahiyyəti tam açıqlanmayan bir qüvvə hesab olunur.
Yeni məlumatlar balansı dəyişir
Son illərdə əldə edilən yeni müşahidə nəticələri bu sahədəki mövcud təsəvvürləri dəyişməyə başlayıb.
"Dark Energy Spectroscopic Instrument" tərəfindən 47 milyon qalaktikanı əhatə edən xəritələşdirmə layihəsi göstərib ki, qaranlıq enerji sabit deyil və zamanla dəyişə bilər.
Bu isə kainatın genişlənməsinin yavaşlaya və hətta gələcəkdə tərsinə dönə biləcəyi ehtimalını gücləndirir.
Kainat nəhəng qara dəliyə çevrilə bilər
Simulyasiyalara əsasən, kainat müəyyən ölçüyə çatdıqdan sonra bu proseslər genişlənməni geri çevirir. Nəticədə bütün maddə yenidən "təkillik" adlanan bir nöqtədə toplanır.
Bu mərhələdə qara dəliklərin birləşməsi sürətlənir və kainat sonda nəhəng bir qara dəliyə çevrilərək mövcudluğunu başa vurur.
Tədqiqat müəllifləri isə vurğulayırlar ki, bu ssenari hələlik qəti nəticə sayılmır və gələcək müşahidələr bu barədə daha dəqiq məlumat verə bilər.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 1304 Tarix: 01 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Konqoda Eboladan ölənlərin sayı 500-ə yaxınlaşır
Konqo Demokratik Respublikasında (KDR) Ebola qızdırmasından laboratoriya şəraitində təsdiqlənmiş ölüm hallarının sayı artaraq 492-yə çatıb. TASS agentliyinə istinadən xəbər verir ki, bu barədə ölkənin Rabitə və KİV İşləri üzrə Nazirliyi gündəlik bülletenində məlumat yayıb. Ötən sutka ərzində daha 1
5 iyulVenesuelada zəlzələ qurbanlarının sayı üç minə yaxınlaşıb
İyunun 24-də Venesuelada baş verən dağıdıcı zəlzələ nəticəsində həlak olanların sayı 2 954 nəfərə çatıb. xəbər verir ki, bu barədə Bolivar Respublikasının İnformasiya və Rabitə Nazirliyi "Telegram" kanalında məlumat yayıb. Nazirliyin açıqlamasına görə, zəlzələ nəticəsində 16 592 nəfər xəsarə
5 iyulAP: Salonikidə meşə yanğını baş verib, insanlar təxliyə olunub
Yunanıstanın ikinci ən böyük şəhəri olan Salonikinin ətraf əraziləri yaxınlığında meşə yanğını baş verib və üç kiçik qəsəbənin sakinlərinə təxliyə olunmaq tapşırılıb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə Yunanıstan Yanğından Mühafizə Xidmətinə istinadən "Associated Press" (AP) məluma
5 iyul"Al Hadath": ABŞ-İran danışıqları iyulun 11-də bərpa olunacaq
ABŞ və İranın nümayəndələri arasında danışıqların növbəti raundu iyulun 11-də Pakistanda keçiriləcək. "Report" xəbər verir ki, bu barədə mənbələrə istinadən "Al Hadath" telekanalı məlumat yayıb. Onların məlumatına görə, məsləhətləşmələrdə İrana qarşı sanksiyaların ləğvi, İslam Respublikasını
5 iyulHindistanın cənubunda qayıq qəzasında altı balıqçı itkin düşüb
Hindistanın cənub-şərqindəki Andxra-Pradeş ştatının Vizak sahillərində qayığın aşması nəticəsində altı balıqçı itkin düşüb. "Report" xəbər verir ki, bu barədə "Press Trust of India" məlumat yayıb. Qayıqda olan yeddi balıqçı iyulun 1-də balıq ovuna çıxıb. Ehtimal olunur ki, qayıq fırtın
5 iyulİranın Ermənistandakı səfirliyi Trampa müraciət ünvanlayıb
İranın Ermənistandakı səfirliyi ABŞ Prezidenti Donald Trampa müraciət ünvanlayıb. "Report" xəbər verir ki, səfirliyin müraciəti "X" sosial şəbəkə hesabında paylaşılıb. "Siz Ayətullah Xameneiyə (Əli Xamenei) sui-qəsd etdiniz, insanları öldürmək olar, amma idealları yox"
5 iyulİsrail BƏƏ-də "Dəmir qübbə" yerləşdirdiyini təsdiqlədi
İsrail İranla münaqişənin əvvəlində Birləşmiş Ərəb Əmirliklərində (BƏƏ) "Dəmir qübbə" hava hücumundan müdafiə (HHM) sistemini yerləşdirib. xəbər verir ki, bunu İsrailin nəqliyyat və yollarda təhlükəsizlik naziri Miri Reqev "Qaley SAXAL" hərbi radiosuna müsahibəsində təsdiqləyib. "BƏ
5 iyulABŞ-də atışma baş verib: Xəsarət alanlar var
Nyu-York şəhərində ABŞ-nin Müstəqillik Günü qeyd olunarkən baş verən atışma nəticəsində ikisi uşaq olmaqla, beş nəfər yaralanıb. bildirir ki, bu barədə "New York Post" qəzeti öz mənbələrinə istinadən məlumat yayıb. Nəşrin məlumatına görə, hadisə şəhərin Bruklin rayonunun Koni-Aylend bölgəsind
5 iyul