Planetin əhalisi 40 ilə yarıyadək azalacaq - Alimin qorxunc PROQNOZU
"Chaos, Solitons & Fractals" jurnalında dərc olunan araşdırmada insan əhalisinin son 12 min ildəki artımı təhlil edilərək narahatedici ssenari irəli sürülüb. Araşdırmaya görə, son 50 ildə bəşəriyyətin demoqrafik artımı 2064-cü ilə qədər böyük ölçüdə geri çevrilə bilər.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, Milan Universitetinin fiziki Alessio Zakkone, pandemiyalar, müharibələr, resurs çatışmazlığı, doğum səviyyəsinin kəskin azalması və iqlim dəyişikliyi kimi amillərin bəşəriyyəti ciddi şəkildə sarsıda biləcəyini deyib. Onun fikrincə, bu faktorlar nəticəsində hazırda təxminən 8,3 milyard nəfər olan dünya əhalisi sürətlə azala bilər.
Bununla belə, tədqiqatçılar vurğulayıblar ki, bu nəticə konkret proqnoz deyil, illüstrativ riyazi ssenari xarakteri daşıyır. Onların sözlərinə görə, qəfil qlobal sarsıntılar demoqrafik meyillərin sürətlə pisləşməsinə səbəb ola bilər.
1976-cı ildən bəri dünya əhalisi təxminən iki dəfə artıb və Alessio Zakkone hesab edir ki, müəyyən ekstremal şəraitdə əhali daha sürətli templə də azala bilər.
Zakkone bildirib ki, araşdırmanın ən diqqətçəkən hissəsi hipotetik gələcək ssenariləridir. Modelləşdirmə böyük ekoloji böhranların Yer kürəsinin daşıma qabiliyyətini ciddi şəkildə azalda biləcəyini göstərib.
Onun sözlərinə görə, ən pis ssenari kimi Yer kürəsinin dayanıqlı daşıma qabiliyyətinin qəfil təxminən iki milyard nəfərə enməsi fərz edildikdə, model dünya əhalisinin sürətlə azalacağını və 2064-cü ilə qədər təxminən yarıya enə biləcəyini göstərir.
Alim qeyd edib ki, tədqiqatçılar öz riyazi modelini neolit dövründən bu günə qədər əhali artımı nümunələri üzərində yoxlayıblar. Araşdırmaya əsasən, model sənaye dövrünün sürətli artımını və 1970-ci illərdən sonra müşahidə olunan daha yavaş, uzadılmış eksponensial artımı əks etdirib.
Tədqiqatın nəticəsinə görə, hazırda dünya əhalisinin artım dinamikası nisbətən sabit qalır və yaxın zamanda qaçılmaz kollapsa işarə etmir.
Zakkone vurğulayıb: "Bu məqalə proqnoz deyil, daha çox əhali dinamikasının qəfil ekoloji və sosial dəyişikliklərə nə qədər həssas ola biləcəyini göstərən riyazi ssenaridir. Mövcud tendensiya nisbətən sabitdir və qaçılmaz çöküşə işarə etmir".
Araşdırma həmçinin 1969-cu ildə irəli sürülmüş məşhur "Qiyamət günü nəzəriyyəsi"nə yeni baxış təqdim edir. Həmin nəzəriyyəyə görə, bəşəriyyətin sayı nəzarətsiz şəkildə artaraq sonda qlobal kollapsla nəticələnə bilər.
Alessio Zakkone bildirib ki, doğum səviyyəsinin qlobal miqyasda azalması sayəsində insanlıq həmin trayektoriyadan uzaqlaşıb. Bununla belə, müəyyən şərtlərdə sürətli və nəzarətsiz artımın riyazi əsaslarının yenidən özünü göstərə biləcəyi istisna edilmir.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Dünyada Baxılıb: 327 Tarix: 31 may 2026
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
ABŞ fond indeksləri hərracı enişlə başa vurdu
ABŞ fond indeksləri bazar ertəsi günü neft qiymətlərinin artması və süni intellektin texnoloji və maliyyə perspektivləri ilə bağlı narahatlıqlar fonunda ticarətdə aşağı düşdü. xəbər verir ki, süni intellekt nəhəngi Anthropic-in baş direktoru Dario Amodei, həftəsonu təhlükəsizliklə bağlı narahatlıqla
15 sentyabrKaliforniyada salmonella epidemiyası qeydə alınıb
ABŞ-nin Kaliforniya ştatının İctimai Səhiyyə Departamenti istehlakçıları 23 nəfərin xəstələnməsinə səbəb olan salmonella (əsasən çirkli və ya yaxşı bişməmiş qida vasitəsilə keçən, ishal və qızdırma ilə özünü göstərən bakterial infeksiya - red) xəstəliyi fonunda "Happy Hens" yumurtalarını istehla
13 sentyabrİranın 300-dən çox biznes nümayəndəsi Rusiyada səfərdədir
İranın 18 əyalətindən olan 300-dən çox biznes nümayəndəsi iki beynəlxalq sərgidə iştirak etmək üçün Rusiyada səfərdədir. xəbər verir ki, məlumatı İRNA yayıb. Bildirilib ki, Rusiya nümayəndələri İranın balıqçılıq və baytarlıq təşkilatlarının rəhbərləri ilə görüşdə iki ölkə arasında ticarətin artırılmas
15 sentyabrRusiyadan Ermənistana təbii qaz tədarükü dayandırılacaq
Rusiya Federasiyasında planlaşdırılan profilaktik və təmir işləri ilə əlaqədar olaraq Ermənistana təbii qazın tədarükü müvəqqəti olaraq dayandırılacaq. xəbər verir ki, bu barədə "Qazprom Ermənistan" QSC məlumat yayıb. "Rusiya Federasiyasında Şimali Qafqaz-Zaqafqaziya qaz kəmərində planlaşdırıla
14 sentyabrAlimlər kainatın nə vaxt sona çatacağını proqnozlaşdırdı
Alimlər kainatın sonunun nə vaxt baş verə biləcəyini hesablayıblar. Nəticələr Kornell Universiteti, Şanxay Tsyaotun Universiteti və digər elmi müəssisələrin tədqiqatçıları tərəfindən əldə edilib. Qaynarinfo xəbər verir ki, bu barədə "Mirror" yazıb. Tədqiqata görə, NASA ekspertlərinin də dəstəklədiy
14 sentyabrPaşinyan rus dili kurslarına gedir
Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyan İdarəetmə Akademiyasında təhsil alaraq rus dilini öyrəndiyini bildirib. Rusiya mətbuatına istinadən xəbər verir ki, bu barədə Paşinyan hökumətin iclası zamanı məlumat verib. Ermənistanın əmək və sosial məsələlər naziri Arsen Torosyanın dövlət idarəçiliyində çalışa
17 sentyabrEl-Nino bu qış hava şəraitinə təsir göstərə bilər - Qar az olacaq
Qışa hələ xeyli vaxt qalmasına baxmayaraq, 2026/2027-ci illərin qış mövsümü ilə bağlı ilk uzunmüddətli proqnozlar açıqlanıb. Mövcud hesablamalara görə, Avropanın bir çox bölgəsində qarın əvvəlki illərlə müqayisədə daha az yağacağı ehtimal olunur. Lakin bu, qar yağmasının tamamilə olmayacağı demək deyil
17 sentyabrToqo bayrağı altında üzən tanker Hörmüz boğazında yanğına səbəb olub
Toqo bayrağı altında üzən Trend tankeri Hörmüz boğazından icazəsiz keçməyə cəhd edib, daha sonra yanğın səbəbindən zədələnib və dayanıb. xəbər verir ki, agentliyin Telegram kanalında deyilir: "Dünən gecə Toqo bayrağı altında üzən Trend tankeri qanunsuz olaraq Hörmüz boğazından keçməyə cəhd edi
18 sentyabr