Yay tətilindən sonra məktəbə adaptasiya: Valideynlər və müəllimlər nələrə diqqət etməlidir? - ARAŞDIRMA

Yay tətilindən sonra məktəbə adaptasiya: Valideynlər və müəllimlər nələrə diqqət etməlidir? - ARAŞDIRMAUşaqların yay tətilindən sonra məktəbə adaptasiyası çətin olur. Bəzi mütəxəssislərin məktəbin başlamasına bir neçə həftə qalmış uşağın gündəlik həyat tərzinin tədricən dərs rejiminə uyğunlaşdırılması adaptasiya prosesini xeyli asanlaşdırdığını bildirir.

Mövzu ilə bağlı Sonxeber.aza danışan sosioloq Nəzrin Əhmədzadə bildirib ki, yay tətilindən sonra məktəbə qayıdış uşaqlar üçün həm sevindirici, həm də müəyyən çətinliklərlə müşayiət olunan mərhələdir:

"Uzun müddət sərbəst rejimdə olan şagirdin yenidən dərs cədvəlinə, erkən oyanmağa, ev tapşırıqlarına və məktəb qaydalarına uyğunlaşması vaxt tələb edə bilər. Adaptasiyanı asanlaşdırmaq üçün tətilin son günlərində yuxu və oyanma saatları tədricən məktəb rejiminə uyğunlaşdırılmalıdır.Dərs ləvazimatları əvvəlcədən hazırlanmalı, məktəbə qayıdışla bağlı müsbət ab-hava yaradılmalıdır.İlk günlərdə uşağa həddindən artıq dərs yükü verilməməlidir.Uşağın məktəblə bağlı narahatlıqları dinlənilməli və ona dəstək göstərilməlidir.Gün ərzində fiziki fəaliyyət, açıq havada vaxt keçirmək və düzgün qidalanma təmin edilməlidir.Valideynlər uşağı digər şagirdlərlə müqayisə etmək əvəzinə, onun özünə uyğun tempdə irəliləməsinə şərait yaratmalıdır.Adətən uyğunlaşma mərhələsi tədricən keçir. Lakin uşaq uzun müddət məktəbə getməkdən ciddi şəkildə çəkinirsə, davamlı narahatlıq və ya gündəlik fəaliyyətinə mane olan problemlər müşahidə olunursa, məktəb psixoloqu və ya digər uyğun mütəxəssislə danışmaq faydalıdır".

Psixoloq Leyla Alışova söyləyib ki, yay tətilindən sonra məktəbə qayıdış uşağın psixoloji vəziyyətinə də təsir edə bilər:

"Uzun müddət sərbəst rejimdə olan şagird yenidən dərs, qiymətləndirmə, müəllim və sinif yoldaşları ilə bağlı məsuliyyətlərə uyğunlaşmalıdır. Bu zaman da uşaqlarda müəyyən psixoloji çətinliklər ortaya çıxır.

Əsasən ortaya çıxan psixoloji çətinliklər aşağıdakılardır:

-Məktəbə qayıtmaqla bağlı həyəcan və narahatlıq;
-Dərs yükünün artacağından qorxu;
-Qiymətlər və imtahanlarla bağlı stress;
-Sinif yoldaşları ilə münasibətlərə dair narahatlıq;
-Əvvəlki məktəb uğursuzluqlarının yenidən yaşanacağından qorxu;
-Yuxu və diqqət rejiminin dəyişməsi;
-Motivasiyanın ilk günlərdə aşağı olması.

Bu mərhələdə valideynlərin dəstəyi mühümdür. Uşağı danlamaq və yüksək nəticə tələb etmək əvəzinə, onun narahatlıqlarını dinləmək, məktəb haqqında müsbət danışmaq və gündəlik rejimi tədricən bərpa etmək daha faydalıdır.
Əsas məqsəd uşağın məktəbə yalnız akademik deyil, emosional və sosial baxımdan da rahat şəkildə uyğunlaşmasına kömək etməkdir".

Təhsil üzrə ekspert Ramin Nurəliyev vurğulayıb ki, yay tətilindən sonra məktəbə adaptasiyada müəllimlərin rolu böyükdür:

"Tətildən sonra şagirdlərin məktəb rejiminə qayıtması müəyyən vaxt və psixoloji uyğunlaşma tələb edir. Bu mərhələdə müəllimlərin münasibəti və düzgün yanaşması şagirdlərin məktəb mühitinə daha rahat alışmasına kömək edir. Müəllimlərin əsas rolu şagirdləri ilk günlərdə mehriban və pozitiv qarşılamalıdırlar, tətil sonrası dərs yükünü tədricən artırmalıdırlar. Əsas da şagirdlərdən dərhal yüksək nəticə gözləmək əvəzinə, onların əvvəlki rejimə uyğunlaşmasına şərait yaratmalı, sinifdə rahat və təhlükəsiz psixoloji mühit formalaşdırmalı, məktəblilərin yorğunluq, diqqət dağınıqlığı və motivasiya azalmasını nəzərə almalı, maraqlı və interaktiv fəaliyyətlərdən istifadə etməklə dərsə həvəsi artırmalıdırlar. Ən önəmlisi isə şagirdlərlə ünsiyyət quraraq onların məktəbə qayıdışla bağlı çətinliklərini dinləməli, valideynlərlə əməkdaşlıq edərək uşağın məktəb rejiminə uyğunlaşmasını dəstəkləməlidirlər. Bir sözlə müəllim yalnız bilik verən şəxs deyil, həm də şagirdin məktəbə psixoloji uyğunlaşmasında mühüm dəstəkçidir. Səbirli, anlayışlı və motivasiyaedici yanaşma yeni dərs ilinin daha uğurlu başlanmasına şərait yaradır".


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 391   Tarix: 05 avqust 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

"Mahal MTK"da rüşvət və özbaşınalıq - Müştəriləri belə aldadırlar

Sumqayıt şəhərində fəaliyyət göstərən "Mahal MTK" tərəfindən tikilib sakinlərə təhvil verilməli olan mənzillərlə bağlı ciddi problemlər yaranıb. Tikinti şirkətinin qanunsuz tələbləri və vədlərinə əməl etməməsi vətəndaşların haqlı narazılığına səbəb olub. Məlumata görə, "Mahal MTK"

16 noyabr
.

Bakıda müşavirələr keçirildi - Qarlı havalara hazırlıq tədbirləri müzakirə olundu

Bakı şəhərinin bütün rayonlarında təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına uyğun qış mövsümündə qarlı havalara hazırlıq tədbirləri davam edir. xəbər verir ki, ilk növbədə şəhər və rayon kommunal xidmətlərinin xüsusi təyinatlı texnikaları hazır vəziyyətə gətirilib, bir sıra yaşayış və qeyri yaşayış binalarınd

17 noyabr
.

Saatlıq əməkhaqqı sistemi tətbiq ediləcək

Azərbaycanda saatlıq əməkhaqqı sistemi tətbiq ediləcək. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu, Milli Məclisin bu gün keçirilən iclasında müzakirə edilən Əmək Məcəlləsinə təklif edilən dəyişiklikdə əksini tapıb. Layihəyə əsasən, aşağıdakı hallardan biri olduqda saatlıq əməkhaqqı müəyyən ediləcək:

17 noyabr
.

"Boranı" restoranında tək yeyib-içmək olmaz? - Video

Sosial şəbəkələrdə "Boranı" restoranlar şəbəkəsi ilə bağlı şikayət yayılıb. xəbər verir ki, şikayətçinin iddiasına görə, restoranın "Neftçilər" metrosu yaxınlığında yerləşən filialına tək daxil olmaq istəyən müştəriyə icazə verilməyib. Ona bildirilib ki, yalnız 3-4 nəfərlə gəldikd

16 noyabr
.

Bakıda DƏHŞƏT: Avtobus gənc qızı vuraraq öldürdü

Bakıda səhər saatlarında ölümlə nəticələnən yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib. -in "qaynar xətti"nə daxil olan məlumata görə, hadisə Koroğlu metrostansiyasının çıxışında qeydə alınıb. "Daewoo" markalı sərnişin avtobusu yolu keçən gənc qızı vurub. Zərbənin təsirindən ağır xəsarət ala

16 noyabr
.

Deputat Ağalar Vəliyevin oğluna məxsus "Kristal Bakı" vətəndaşları aldadır?

Ölkənin aparıcı tikinti şirkətlərindən biri olan "Kristal Bakı" ASC (VÖEN - 3103396091) satışa çıxardığı mənzilləri alıcılara fərqli qiymətlərlə təqdim edir. "Real Azərbaycan" xəbər verir ki, şirkətin rəsmi saytı - " vasitəsilə satışa çıxarılan mənzillərin aylıq ödəniş məbləğlər

16 noyabr
.

Dünyada ərzaq ucuzlaşır, Azərbaycanda isə bahalaşır - Səbəb nədir? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Dünya bazarında ərzaq məhsullarının qiymətində azalma müşahidə olunsa da, bu tendensiya Azərbaycanın daxili bazarında özünü eyni şəkildə göstərmir. FAO-nun oktyabr ayı üzrə göstəricilərinə əsasən, qlobal Ərzaq Qiymətləri İndeksi 1,2 faiz azalıb. Azərbaycanda isə əksinə, həmin ay ət və ət məhsulları

17 noyabr
.

637 balla universitetə qəbul olmuşdu: Yataqxanada ölən tələbə ilə bağlı yeni təfərrüat

Yataqxanada meyiti tapılan tələbə qızın ölümü ilə bağlı bəzi təfərrüat məlum olub. -a istinadən xəbər verir ki, 2007-ci il təvəllüdlü Elmira Eyyubova 2024-cü ildə 637 bal toplayaraq Azərbaycan Tibb Universitetinə qəbul olub. O, universitetin yataqxanasına bir müddət əvvəl köçübmüş. Elmira iki il Bakıd

16 noyabr
.

Novxanıda sərnişinlər avtobusda ekstrim yaşadı - Video

Paytaxtın Zabrat qəsəbəsi ilə Novxanı qəsəbələrini birləşdirən 537 saylı müntəzəm marşrut xəttində maraqlı anlar yaşanıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, Novxanı qəsəbəsi istiqamətində əsas yolun bağlı olması səbəbindən nəqliyyat vasitələri çimərliklərin ərazisi ilə hərəkət etməli olub. Bu zama

16 noyabr