Milli mənlik şüuru və vətənpərvərlik - gənc nəslin tərbiyəsində əsas dəyərlər

Milli mənlik şüuru və vətənpərvərlik - gənc nəslin tərbiyəsində əsas dəyərlər"Gənc nəsil hər bir xalqın gələcəyini müəyyən edən əsas qüvvədir. Ölkənin inkişafı, milli dəyərlərin qorunması, dövlətçilik ənənələrinin davam etdirilməsi və cəmiyyətin qarşısında duran yeni çağırışlara layiqli cavab verilməsi birbaşa gənclərin dünyagörüşündən, təhsilindən və mənəvi hazırlığından asılıdır. Bu baxımdan gənc nəslin milli mənlik şüurunun inkişaf etdirilməsi və vətənpərvərlik hisslərinin gücləndirilməsi mühüm ictimai və tərbiyəvi vəzifələrdən biridir".

Bunu Sonxeber.az-a danışan Psixoloji Xidmət və Tədqiqatlar Mərkəzi İctimai Birliyinin sədri, psixologiya üzrə fəlsəfə doktoru Təranə Paşayeva bildirib.

Təranə Paşayeva qeyd edib ki, milli mənlik şüuru insanın özünü müəyyən bir xalqın, dövlətin və mədəniyyətin ayrılmaz parçası kimi dərk etməsidir:

"Bu anlayış yalnız milli kimliyi bilməklə məhdudlaşmır. Buraya ana dilinə, milli-mənəvi dəyərlərə, tarixə, mədəni irsə hörmət, dövlət rəmzlərinə ehtiram, xalqın keçmişini öyrənmək və gələcəyinə məsuliyyətlə yanaşmaq kimi mühüm xüsusiyyətlər daxildir.Uşağın və yeniyetmənin milli dünyagörüşünün formalaşdığı ilk mühit ailədir. Valideynlərin öz tarixlərinə, dilinə, milli adət-ənənələrə münasibəti övladların dünyagörüşünə birbaşa təsir göstərir. Ailədə milli bayramların, tarixi günlərin, xalq yaradıcılığının, milli musiqinin və ədəbiyyatın təbliği uşaqlarda mənsubiyyət hissinin güclənməsinə kömək edir.Lakin vətənpərvərlik yalnız müəyyən günlərdə keçirilən tədbirlərlə məhdudlaşmamalıdır. Bu hiss gündəlik həyatın bir parçasına çevrilməlidir. Övladına Vətənə hörməti öyrədən valideyn bunu ilk növbədə öz davranışı ilə nümayiş etdirməlidir.

Təhsil müəssisələri mühüm tərbiyə məktəbidir.Milli mənlik şüurunun formalaşmasında məktəb və digər təhsil müəssisələri də mühüm rol oynayır. Tarix, ədəbiyyat, coğrafiya və digər fənlərin tədrisi zamanı şagirdlərə Azərbaycanın zəngin dövlətçilik tarixi, görkəmli şəxsiyyətləri, milli-mədəni irsi və ölkənin müasir inkişaf yolu haqqında dolğun məlumatların verilməsi onların dünyagörüşünü zənginləşdirir.

Məktəblərdə keçirilən vətənpərvərlik tədbirləri də yalnız formal xarakter daşımamalıdır. Şagirdlərin muzeylərə, tarixi məkanlara, şəhid ailələrinə və müxtəlif mədəniyyət ocaqlarına səfərlərinin təşkili onların milli tarixlə canlı şəkildə tanış olmasına imkan yaradır.Xüsusilə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurun Azərbaycanın tarixindəki yeri, işğaldan azad edilmiş ərazilərdə aparılan bərpa və quruculuq işləri gənclərə dövlətçilik, milli birlik və Vətənə bağlılıq anlayışlarının praktiki nümunələri kimi çatdırıla bilər.

Vətənpərvərlik yalnız söz deyil, məsuliyyətdir. Vətənpərvərlik anlayışını yalnız hərbi xidmət və ya döyüş meydanı ilə əlaqələndirmək doğru olmaz. Əsl vətənpərvərlik gündəlik həyatda da özünü göstərir. Öz işini vicdanla yerinə yetirmək, qanunlara hörmət etmək, ətraf mühiti qorumaq, ictimai əmlaka məsuliyyətlə yanaşmaq, savadlı olmaq, cəmiyyət üçün faydalı fəaliyyət göstərmək də Vətənə xidmətin müxtəlif formalarıdır.Gəncin yaxşı təhsil alması, peşə öyrənməsi, elm və texnologiya sahəsində uğur qazanması, ölkəsinin inkişafına töhfə verməyə çalışması da vətənpərvərliyin mühüm göstəricilərindəndir.Bu səbəbdən gənclərə "Vətəni sevmək" anlayışı ilə yanaşı, "Vətən üçün nə edə bilərəm?" sualını da düşündürmək vacibdir".

Təranə Paşayeva vurğulayıb ki, müasir dövrdə informasiya texnologiyalarının sürətli inkişafı gənclərin dünyaya çıxış imkanlarını genişləndirib:

"İnternet və sosial şəbəkələr vasitəsilə dünyanın müxtəlif mədəniyyətləri ilə tanış olmaq mümkündür. Bu, gənclərin dünyagörüşünün inkişafı baxımından böyük imkanlar yaratsa da, milli dəyərlərin qorunmasını da daha aktual edir.
Milli mənlik şüuru gəncin dünyaya qapalı olması demək deyil. Əksinə, öz kimliyini yaxşı bilən, tarixini və mədəniyyətini tanıyan gənc digər xalqların dəyərlərinə də daha sağlam və hörmətli münasibət göstərə bilər. Əsas məqsəd milli kimliklə müasir dünyagörüşü arasında düzgün balans yaratmaqdır. Gənc həm öz dilini, tarixini və mədəniyyətini bilməli, həm də elm, texnologiya, xarici dillər və müasir biliklərə yiyələnməlidir.

Bu gün gənclərin böyük hissəsi məlumatı ənənəvi mənbələrdən daha çox rəqəmsal platformalardan əldə edir. Buna görə milli-mənəvi dəyərlərin təbliği də müasir kommunikasiya vasitələrinin imkanlarından istifadə etməklə həyata keçirilməlidir.Azərbaycan tarixi, milli musiqi, ədəbiyyat, folklor, tarixi şəxsiyyətlər və milli mədəniyyət haqqında maraqlı video materialların, sənədli filmlərin, maarifləndirici layihələrin hazırlanması gənclərin diqqətini cəlb edə bilər.
Burada əsas məsələ gənclərə hazır məlumatı təqdim etməklə kifayətlənməmək, onları araşdırmağa, sual verməyə və düşünməyə sövq etməkdir. Tənqidi düşünmə bacarığı güclü olan gənc həm dezinformasiyadan qorunur, həm də milli məsələlərə daha məsuliyyətli yanaşır".

"Vətənpərvərlik hisslərinin inkişaf etdirilməsinin ən təsirli yollarından biri gənclərin ictimai fəaliyyətə cəlb edilməsidir. Könüllülük, sosial layihələr, ekoloji aksiyalar, xeyriyyə təşəbbüsləri, mədəni tədbirlər və müxtəlif maarifləndirici proqramlar gənclərdə cəmiyyət qarşısında məsuliyyət hissini gücləndirir.Gənc öz əməyinin cəmiyyətə fayda verdiyini gördükcə ictimai məsuliyyət anlayışı da möhkəmlənir. Bu isə vətənpərvərliyin daha sağlam və davamlı formasının yaranmasına şərait yaradır.

Milli mənlik şüurunun mühüm komponentlərindən biri tarixi yaddaşdır. Öz tarixini bilməyən nəsil milli kimliyini tam dərk edə bilməz. Buna görə gənclərə Azərbaycanın çoxəsrlik dövlətçilik tarixinin, milli-mədəni irsinin, xalqımızın keçdiyi mürəkkəb inkişaf yolunun obyektiv və dolğun şəkildə öyrədilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Tarixi yaddaş yalnız keçmişi xatırlamaq deyil. Keçmişdən nəticə çıxarmaq, əldə edilmiş nailiyyətləri qorumaq və gələcək üçün daha düzgün qərarlar verməkdir.

Güclü gənclik - güclü dövlət demekdir.Bu gün Azərbaycanın qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri savadlı, dünyagörüşlü, milli dəyərlərə bağlı və yüksək vətəndaşlıq məsuliyyətinə malik gənc nəslin yetişdirilməsidir. Belə gənclik ölkənin gələcək inkişafının əsas təminatlarından biridir.

Gənclərdə milli mənlik şüurunun və vətənpərvərlik hisslərinin formalaşdırılması yalnız ailənin və məktəbin vəzifəsi deyil. Bu prosesdə dövlət qurumları, ictimai təşkilatlar, media, mədəniyyət və elm müəssisələri, bütövlükdə cəmiyyət iştirak etməlidir.Ən başlıcası isə gənclərə Vətəni sevməyin yalnız sözlə deyil, əməllə sübut edildiyini aşılamaqdır. Çünki Vətənə bağlılıq yalnız keçmişlə fəxr etmək deyil, gələcəyin qurulmasına öz töhfəni verməkdir.
Milli kimliyini dərk edən, tarixini bilən, dilinə və mədəniyyətinə hörmət edən, müasir biliklərə yiyələnən vətəndaş ölkəsinin ən böyük sərvətlərindən biridir. Gənc nəslin bu ruhda yetişdirilməsi isə Azərbaycanın sabahının daha güclü, daha sağlam və daha məsuliyyətli olmasına xidmət edir"- deyə, Təranə Paşayeva qeyd edib.

P.S. Yazı Azərbaycan Respublikası Media və Yayım Şurasının maliyyə dəstəyi ilə "Gənc nəslin milli mənlik şüurunun inkişaf etdirilməsi və vətənpərvərlik hisslərinin tərbiyəsi" mövzusuna uyğun olaraq dərc edilir.

Aysel Yusifqızı
Milli mənlik şüuru və vətənpərvərlik - gənc nəslin tərbiyəsində əsas dəyərlər


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 588   Tarix: 01 sentyabr 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Qədəşovun kürəkəninə 11 il həbs - "Atland" müsadirə edildi

"Təbriz" MTK-nın xüsusilə külli miqdarda dələduzluqda və başqa cinayətlərdə ittiham olunan rəhbəri Nofəl Hacıyev və şirkətin icraçı direktoru Talış Məhəmmədovun cinayət işi üzrə məhkəmə araşdırması başa çatıb. "Qafqazinfo"nun əldə etdiyi məlumata görə, Bakı Ağır Cinayətlər Məhkəməsind

16 noyabr
.

Milli kimliyin qorunması, Azərbaycan həqiqətlərinin təbliği və informasiya təhlükəsizliyinin strateji əhəmiyyəti

Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin milli radio və televiziya yayımının yubileyi münasibətilə televiziya və radio işçilərinə ünvanladığı müraciət ölkəmizin informasiya siyasətinin prioritetlərini, milli-mənəvi dəyərlərin qorunmasının əhəmiyyətini və teleradionun dövlətçilik tariximizdək

16 noyabr
.

"20 Yanvar"da qəza - Motosikletçi öldü

Bakıda ölümlə nəticələnən yol qəzası baş verib. APA-ya istinadən xəbər verir ki, hadisə metronun "20 Yanvar" stansiyasının yaxınlığında qeydə alınıb. Hadisə zamanı avtomobil motosikletlə toqquşub. Nəticədə motosikleti idarə edən şəxs hadisə yerində ölüb

17 noyabr
.

Universitetlərə qəbul imtahanları ləğv edilə bilər? - Azərbaycanda yeni sistemə keçid mümkündürmü? - TƏHSİL EKSPERTİNDƏN AÇIQLAMA

Dünyanın bir sıra ölkələrində universitetlərə qəbul zamanı abituriyentlərin orta məktəb illərindəki akademik göstəriciləri əsas meyar kimi nəzərə alınır. Bu təcrübə Azərbaycanda da ali təhsil müəssisələrinə qəbul sisteminin dəyişdirilməsi məsələsini gündəmə gətirir. Bəs ölkəmizdə qəbul imtahanlarını

17 noyabr
.

Bakıda müşavirələr keçirildi - Qarlı havalara hazırlıq tədbirləri müzakirə olundu

Bakı şəhərinin bütün rayonlarında təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına uyğun qış mövsümündə qarlı havalara hazırlıq tədbirləri davam edir. xəbər verir ki, ilk növbədə şəhər və rayon kommunal xidmətlərinin xüsusi təyinatlı texnikaları hazır vəziyyətə gətirilib, bir sıra yaşayış və qeyri yaşayış binalarınd

17 noyabr
.

Bu hərbçilərin həyat yoldaşlarına müavinət ödənilməsi təklif olunur

Yeni xidmət yerinə köçən hərbçilərin həyat yoldaşlarına minimum əməkhaqqı məbləğində müavinət ödənilməsi təklif olunur. Bunu APA-ya açıqlamasında Milli Məclisin Müdafiə, təhlükəsizlik və korrupsiya ilə mübarizə komitəsinin sədri Arzu Nağıyev bildirib. Arzu Nağıyev deyib ki, bununla bağlı "Hərb

17 noyabr
.

Noyabr ayının pensiyaları ödənildi

Bu gün Bakı, Sumqayıt şəhərləri və Abşeron rayonu üzrə noyabr ayının pensiyaları ödənilib. xəbər verir ki, bu barədə Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyində Dövlət Sosial Müdafiə Fondu məlumat yayıb. Naxçıvan Muxtar Respublikasının Əmək və Əhalinin Sosial Müdafiəsi Nazirliyinin tabeliyind

17 noyabr
.

Uşaqları nəzarətsiz qoymayın! - Nazirlikdən müraciət

Fövqəladə Hallar Nazirliyi (FHN) uşaqların təhlükəsizliyi ilə bağlı əhaliyə müraciət edib. xəbər verir ki, müraciətdə deyilir:. "Fövqəladə Hallar Nazirliyi tərəfindən əhali arasında aparılan kütləvi maarifləndirmə işlərinə baxmayaraq, bir sıra hallarda azyaşlıların nəzarətsiz qalması nəticəsind

17 noyabr
.

Daha bir vəkil həbs edildi

Azərbaycanda daha bir vəkil həbs edilib. "Qafqazinfo"nun əldə etdiyi məlumata görə, vəkil Elçin Əmirov polis tərəfindən tutulub. 9 saylı vəkil bürosunda fəaliyyət göstərən vəkil polisə daxil olan vətəndaş şikayəti əsasında cinayət məsuliyyətinə cəlb edilib. Ona qarşı Cinayət Məcəlləsinin 178.2.2-c

16 noyabr