Avropada yanacaq qiyməti niyə bahalaşır? - AÇIQLAMA
Avropada yanacağın qiymətindəki dəyişikliklər son dövrdə həm qlobal enerji bazarındakı proseslər, həm də regiondakı geosiyasi gərginliklərlə əlaqələndirilir. Neftin dünya bazarında bahalaşması ilə yanaşı, yanacağın daşınması və emalı xərcləri, təchizat zəncirində yaranan problemlər və Avropa ölkələrində tətbiq olunan yüksək vergi yükü də son qiymətə təsir göstərir. Xüsusilə Yaxın Şərqdə enerji təchizatı ilə bağlı risklərin artması Avropa bazarında qiymət dəyişkənliyini gücləndirir.
Bəs, Avropada yanacağın qiymətinin bahalaşmasına hazırda əsasən hansı amillər təsir edir, neftin dünya bazarındakı qiyməti, vergilər, logistika və emal xərcləri ilə yanaşı, geosiyasi proseslərin yanacağın son qiymətində rolu nə qədərdir?
Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a açıqlama verən Liberal İqtisadçılar Mərkəzinin sədri Akif Nəsirli bildirib ki, Avropada yanacağın bahalaşmasında əsas amillərdən biri neftin dünya bazarındakı qiymətidir, lakin qiymətin formalaşmasında təkcə neftin dəyəri rol oynamır.
"Xam neft bahalaşdıqda emal olunmuş yanacağın maya dəyəri artır və bu, müəyyən müddətdən sonra pərakəndə qiymətlərə də keçir. Avropa ölkələrində vergilər də çox ciddi paya malikdir. Benzin və dizel üzərinə aksiz və əlavə dəyər vergisi tətbiq olunur və bu vergilərin yüksək olması neftin qiyməti dəyişməsə belə, yanacağın son istehlakçı üçün baha olmasına səbəb olur. Ölkələr arasında qiymət fərqlərinin yaranmasında vergi siyasəti mühüm amildir. Logistika və emal xərcləri də son qiymətə təsir edir. Neftin daşınması, neft emalı zavodlarının xərcləri, yanacağın terminallarda saxlanılması və avtomobil yanacaqdoldurma məntəqələrinə çatdırılması kimi mərhələlərin hər birinin öz maya dəyəri var. Xüsusilə Avropanın enerji təchizatında marşrutların dəyişməsi logistika xərclərini və riskləri artıra bilər".
Ekspert bildirib ki, hazırkı şəraitdə geosiyasi amil də xüsusi əhəmiyyət daşıyır:
"Yaxın Şərqdə münaqişələrin genişlənməsi, Hörmüz və Bab əl-Məndəb kimi strateji marşrutlarla bağlı risklərin artması neft və neft məhsullarının dünya bazarına çıxarılmasında fasilə ehtimalını yüksəldir. Bazar isə yalnız faktiki təchizat azalmasına deyil, belə risklərə dair gözləntilərə də reaksiya verir. Buna görə Avropada yanacağın qiymətini yalnız "neft bahalaşıb" ifadəsi ilə izah etmək düzgün deyil. Neftin dünya qiyməti əsas baza amilidir, amma onun üzərinə vergilər, emal və logistika xərcləri, valyuta məzənnələri, regional təchizat vəziyyəti və geosiyasi risklər əlavə olunur. Bu amillərin bir neçə istiqamətdə eyni vaxtda mənfi dəyişməsi yanacağın pərakəndə qiymətində daha kəskin artım yarada bilər".
Röyalə Xəyal
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda PaylaşAzərbaycanda taksi sürücüləri sadələşdirilmiş vergi ödəyəcəklər
Taksi sürücülərinin gəlirlərindən sifariş operatorları vasitəsilə 1 % sadələşdirilmiş vergi tutulması təklif olunur. "Report" xəbər verir ki, bu, Vergi Məcəlləsində dəyişiklik edilməsi haqqında qanun layihəsində öz əksini tapıb. Sənəd 2027-ci ilin büdcə zərfinə daxildir. Qüvvədə olan qanun
5 noyabrTürk lirəsi tarixi minimuma düşdü
Qlobal iqtisadi vəziyyət və Türkiyənin daxili maliyyə bazarında baş verən sarsıntılar türk lirəsinin növbəti dəfə dəyər itirməsinə səbəb olub. xəbər verir ki, Türkiyədə 1 dollar 50 lirəni, yəni bütün zamanların ən yüksək nöqtəsini keçib
2 noyabrEIA bu il üçün Azərbaycanda neft hasilatı proqnozunu sabit saxlayıb
ABŞ Energetika Nazirliyinin Enerji İnformasiya Administrasiyası (EIA) Azərbaycanda 2026-cı il üçün gündəlik neft hasilatı ilə bağlı proqnozunu sabit saxlayıb. xəbər verir ki, bu barədə EIA "Qısamüddətli enerji perspektivi" adlı hesabatın noyabr ayı üzrə açıqladığı məlumatda qeyd edilib. EIA-nı
11 noyabrAzərbaycanda emal sənayesi 3 %-ə yaxın böyüyüb
Bu ilin yanvar-oktyabr aylarında Azərbaycanın emal sənayesində 18 milyard 995,1 milyon manat dəyərində məhsul istehsal olunub və sənaye xarakterli xidmətlər göstərilib. bu barədə Dövlət Statistika Komitəsinə istinadən xəbər verir. Məlumata görə, bu, ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 2,7 % çoxdur. Ema
13 noyabrXəzər dənizinin çəkilməsi COP31-də dünya gündəminə çıxarılacaq
"Azərbaycanın COP31 gündəliyindəki əsas mövzular arasında Xəzər dənizinin problemləri də yer alır". "Report"a istinadən xəbər verir ki, bunu Azərbaycan Prezidentinin İqlim məsələləri üzrə nümayəndəsi Muxtar Babayev COP31 çərçivəsində qurulan Azərbaycan pavilyonunda jurnalistləri
9 noyabrDVX: Vergi sanksiyalarını bir il ərzində ödəyənlərə 10 % güzəşt ediləcək
Vergi sanksiyalarını bir il ərzində ödəyənlərə 10% güzəşt ediləcək. "Report" xəbər verir ki, bunu İqtisadiyyat Nazirliyi yanında Dövlət Vergi Xidmətinin baş idarə rəisi Nicat İmanov Milli Məclisin İqtisadi siyasət sənaye və sahibkarlıq komitəsinin bu gün keçirilən iclasında deyib. Onun sözlərin
6 noyabrAzərbaycanda çips vergiyə cəlb olunacaq
Çips aksizli mal olacaq və hər kiloqrama görə 1 manat aksiz vergisi tətbiq ediləcək. xəbər verir ki, sözügedən məsələ Vergi Məcəlləsinə təklif olunan dəyişiklikdə əksini tapıb. Layihəyə əsasən, çipsin aksizli malların dairəsinə daxil edilməsi, yerli istehsalda hər kiloqrama görə 1 manat məbləğində aksi
5 noyabrAzərbaycanda siqaret yenidən bahalaşacaq? - İqtisadçıdan AÇIQLAMA
Azərbaycanda siqaretin qiymətinin yenidən artması ehtimalı gündəmdədir. Belə ki, 13 noyabr 2026-cı il tarixli qərarla idxal olunan siqaret, siqar və siqarillalara tətbiq edilən gömrük rüsumunun 2030-cu ilin sonunadək 15 faiz, lakin hər 100 ədəd üçün 3 ABŞ dollarından az olmaması müəyyən edilib. Bunda
17 noyabrMərkəzi Bankın valyuta ehtiyatları 15,4 mlrd. dolları ötüb
Bu il oktyabrın sonuna Azərbaycan Mərkəzi Bankının valyuta ehtiyatları 15 milyard 430,4 milyon ABŞ dolları təşkil edib. Mərkəzi Banka istinadən xəbər verir ki, bu, sentyabrın sonu ilə müqayisədə 67 milyon dollar və ya 0,44% çoxdur. Ötən ilin oktyabr ayının sonu ilə müqayisədə isə ehtiyatlar 4 milyar
3 noyabr