Azərbaycanda kişilərin ömrü niyə qısalıb?
Azərbaycanda kişilərin ömrü qısalıb. Bu, Dövlət Statistika Komitəsinin məlumatında yer alıb. Belə ki, ötən il Azərbaycanda doğulan oğlan uşaqları üçün gözlənilən ömür uzunluğu 73,5 il, qızlar üçün isə 78,4 il müəyyən edilib.
2022-ci ildə doğulan oğlan uşaqları üçünsə gözlənilən ömür uzunluğu 73.6 il olub.
Statistik rəqəmlərə baxdıqda kişilərdə gözlənilən ömür uzunluğu sonuncu dəfə 2016-cı ildə bu səviyyədə olub. Sonrakı illərdə artmağa başlasa da 2020-ci ildə kəskin şəkildə aşağı düşərək 69,5 il olub. Lakin sonrakı 2 ildə yenidən artıb. Ötən il isə yenidən azalıb.
Başqa bir statsitika da ölkədə kişilərin daha tez öldüyünü təsdiqləyir. 2022-ci il 50-64 yaş aralığında ölən kişilərin sayı 10 min 342 nəfər ikən, qadınların sayı 5 min 473 nəfər olub. Yəni rəsmi statistikaya əsasən, 2022-ci ildə kişilərdə orta ömür uzunluğu 71.3, qadınlarda isə 75.9 olub.
Bəs kişilərin daha az yaşamasına səbəb nədir?
Mövzu ilə bağlı Bizim.Media-ya danışan terapevt Rasif Bağırov deyib ki, insanın ömür uzunluğu əsasən onun həyat şəraitindən asılıdır:
"Bizdə ÜST orta ömür müddətini 66 il müəyyən edib. Başqa ölkələrlə müqayisədə komfortlu şərait olmadığına görə, orta ömür müddəti aşağı düşüb. Bu gün işləyən insanlarla, xüsusilə kişilərlə söhbət edəndə aydın olur ki, muzdla işləyənlərin əksəriyyəti 12 saatdan artıq çalışır. Dövlət işində işləyənlərin də bir hissəsi rəsmi yazıldığı kimi 8 saat yox, daha artıq çalışırlar. Bu insan üçün çox ağır zəhmətdir.
Ailənin əsas yükü də kişilərin üzərindədir.
İnsan normadan artıq işləyəndə bədənində metabolizm pozulur ki, bu da ömrü azaldır. Hələ mən qidalanmanın normal olmamasından danışmıram. Aşağı keyfiyyətli qidaların satılması bir yana, bəzən vaxtı keçmiş, xarab qidaları gizli şəkildə insanlara satırlar".
Müsahibimiz insanların ömrünün qısalmasının səbəblərindən biri kimi ekoloji tarazlığın pozulmasını göstərib:
"Məsələn, 2 milyon əhalinin yaşaması üçün hesablanmış Bakı şəhərində indi qeyri-rəsmi 4 milyondan çox insan yaşayır. Bunlar ekoloji tarazlığı pozur.
İnsan ömrü o vaxt uzun olur ki, iş və əmək şəraiti proporsional şəkildə bölünür, insanlar yüksək keyfiyyətli qida qəbul edirlər. Onda insanlar normal yaşayıb, normal istirahət edə bilərlər. Bizdə xəstəxanalarda düzgün aparılmayan müalicələrdən nə qədər ölənlər var. Bunlar hamısı ümumi əhalinin ölüm sayına, yaşına təsir edir".
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 1271 Tarix: 04 sentyabr 2024
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
2050-ci ilə qədər olan qlobal istiləşmə sağlamlığa necə təsir edəcək?
İqlim dəyişikliyi 2050-ci ilədək insanların fiziki aktivliyinə və ümumi sağlamlıq vəziyyətinə ciddi mənfi təsir göstərəcək. xəbər verir ki, bu barədə "The Lancet Global Health" nəşri araşdırmalar nəticəsində məlumat yayıb. Araşdırmalar göstərir ki, yüksəktemperaturlu hava şəraitində idmanl
18 martGəncliyin sirri səhər yeməyindədir: Alimlər "sehrli üçlüyü" tapdılar
Yeni araşdırmalara görə, müəyyən qidaların birləşməsindən ibarət səhər yeməyi qocalma prosesini ləngitmək qabiliyyətinə malikdir. Söhbət balıq, yumurta və qəhvə triosundan gedir. xəbər verir ki, bu barədə "Focus" nəşri məlumat yayıb. Məqalədə qeyd olunur ki, səhərə qayğanaq, balıq və bir neç
18 martQaçış həvəskarları üçün vacib xəbərdarlıq
10 km qaçış zamanı bədən təxminən 8 min zərbə qəbul edir. xəbər verir ki, bu barədə travmatoloq-ortoped Mixail Ryazantsev " "ya açıqlamasında bildirib. O izah edib ki, qaçış texnikasındakı səhvlər və istirahət etmədən qaçmaq oynaqlarda zədələrin toplanmasına səbəb olur. Həkimin sözlərinə görə
15 martYaponlar niyə gecələr mətbəx çanağına duz tökürlər?
Yaponiyada təmizlik mədəniyyəti gündəlik həyatın ayrılmaz hissəsi hesab olunur. Son dövrlərdə diqqət çəkən vərdişlərdən biri gecə saatlarında çanağa duz tökülməsidir. Bəs bu tətbiqin arxasında hansı səbəblər dayanır?. xəbər verir ki, Yaponiyada ev təmizliyində çox vaxt baha başa gələn kimyəvi maddələ
22 martÇörəyi burada saxlayın: qida dəyəri artır
Çörəyi soyuducuda saxlamaq onun sağlamlıq üçün faydasını qoruya bilər. xarici mediaya istinadla xəbər veirr ki, temperatur çörəkdəki nişastanın bioloji mənimsənilməsinə və qanda şəkərin səviyyəsinə təsir edir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, çörək bişirilərkən tərkibindəki nişasta yarı bərk jel formasın
17 martEv bitkiləri isti hissini azaldır və havanı təmizləyir
İnsanlar həyatlarının təxminən 90%-ni evdə, ofislərdə, məktəblərdə və ticarət mərkəzlərində keçirirlər. Bununla yanaşı, ev bitkilərinin mikroiqlimə təsiri hələ də şəhər parkları və küçə ağaclarının təsirindən xeyli az öyrənilib. Qaynarinfo xəbər verir ki, Surrey Universitetinin geniş tədqiqatı Böyü
16 martAdını dəyişmək istəyənlərə MƏHDUDİYYƏTLƏR: Kimlərə "yox" deyilir?
Adın dəyişdirilməsi haqqında ərizənin icra müddəti qanunvericiliklə tənzimlənmir. Təcrübəyə görə bu müddət təxminən 2-3 ay davam edir. Lakin hər kəs ad, soyad və ya ata adını dəyişmək hüququna malik deyil. mövzu ilə bağlı "Kaspi" qəzetinin məqaləsini təqdim edir:. Ad insanın kimliyidir. Laki
22 martİnsan ömründə neçə dəfə EŞQƏ DÜŞÜR?
Məşhur romantik filmlər - məsələn, "The Notebook" və "Titanic" tamaşaçılara sevginin yalnız bir dəfə yaşandığını təlqin edir. Lakin yeni elmi araşdırma reallığın fərqli olduğunu göstərir. ABŞ-dakı Kinsey Institute alimlərinin araşdırmasına əsasən, insanların əksəriyyəti həyatlar
22 mart