Leonardo Da Vinçinin məşhur əsərində qeyri-adi KƏŞF
Sənət hər zaman çoxşaxəli yozumlara açıqdır; bunu yaxın zamanda bir ingilis stomatoloqu, Leonardo da Vinçinin 1490-cı ildə çəkilmiş ən ikonik əsərlərindən biri olan "Vitruvius Adamı"na baxaraq bir daha təsdiqləyib.
Lent.az xarici mediaya istinadla yazır ki, əsər, ideal insan fiqurunun simmetriyasını araşdıran Roma memarı Vitruviusun ("De architectura" - "Memarlıq haqqında" adlı əsəri) ideyalarından ilhamlanıb. Vitruvius, insanın iki formaya uyğunlaşa biləcəyini iddia edib:
Dairə: İnsan qollarını və ayaqlarını açarsa, göbək mərkəz kimi götürüldükdə əzalar həmin mərkəzə toxunaraq dairə yaradır.
Kvadrat: Ayaq altından başın təpəsinə qədər olan məsafə qolların açıqlığı ilə eyni olduğundan kvadrat forması alınır.
Da Vinçinin işi insanların bu fiqurlara necə uyğun gələ bildiyini göstərir. Lakin "ArtNet News"un məlumatına görə, məşhur alim bu rəsmin içinə sonradan ortaya çıxan üçüncü bir fiquru gizlətmiş ola bilər.
Adı çəkilən stomatoloq Rory Mac Svini, Journal of Mathematics and the Arts jurnalında dərc olunan təhlilində Da Vinçinin rəsminin müasir bioloji memarlığın optimal anlayışını qabaqcadan görən həndəsi prinsipləri ehtiva etdiyini yazır. Bu prinsip, adamın ayaqları arasında yerləşən üçüncü fiqur - bərabərtərəfli üçbucaq vasitəsilə ifadə olunur.
Bu üçbucaq alt orta kəsici dişlər ilə sağ və sol mandibular kondilin təmas nöqtələrinin yaratdığı "Bonville üçbucağı"na uyğundur".
Bonville Üçbucağı, 1864-cü ildə Villiam Bonville tərəfindən "bərabərtərəfli üçbucağa əsaslanan və ən mükəmməl tağ formalarına yaxın forma" kimi təsvir edilərək protez forması standartını müəyyənləşdirən quruluşdur. Bu prinsipi ilk hiss edənin bir diş həkimi olması təəccüblü deyil.
Vitruvius Adamının ayaqları arasında görünən bərabərtərəfli üçbucaq, zirvəsini fiqurun göbəyində birləşdirir. Sweeney iddia edir ki, bu nöqtədən eyni ölçüdə beş üçbucaq daha yaradıldıqda nəticə "kvadratın kənarı ilə dairənin radiusu arasındakı təxminən 1,64-lük nisbət (tetrahedral nisbət) ilə xarakterizə olunan altıbucaqlı bir quruluş" olur. Svini bunu "həm sintetik, həm də bioloji sistemlərdə optimal məkan nizamını müəyyən edən riyazi əlaqə" kimi təsvir edir.
Svini, Leonardo rəsminin nisbətləri ilə Bukminster Fullerın 1975-ci il izotropik vektor matrisi arasında paralellər aparır və belə nəticəyə gəlir: "optimal kristal quruluşlarında, bioloji memarilərdə və Fullerın koordinat sistemlərində rast gəlinən eyni həndəsi əlaqələr insan nisbətlərində də kodlaşdırılmış görünür".
Bu isə "Leonardonun reallığın riyazi təbiətinə dair fundamental həqiqətləri intuitiv şəkildə dərk etdiyini" göstərir.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Maraqlı Baxılıb: 505 Tarix: 04 dekabr 2025
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Yer kürəsinin göbəyi haradır?
İnsanlar tarix boyu dünyanın haradan başladığını anlamağa çalışıblar. Müxtəlif mədəniyyətlər isə öz müqəddəs saydıqları məkanları "Yer kürəsinin göbəyi" kimi adlandırıblar. Tarixçilərin fikrincə, bu cür yerlər bir neçədir və hər birinin özünəməxsus hekayəsi və simvolik mənası var. xarici mediay
18 martPolis rəisi maşınında ölü tapıldı
Təhlükəsizlik Baş İdarəsinin Terrorla Mübarizə İdarəsində çalışan polis rəisi Birson Ergene Ankarada boş bir sahədə ölü tapılıb. -ın Türkiyə mediasına istinadən məlumatına görə, o, intihar etməzdən əvvəl məktub yazıb. 34 yaşlı polis rəisi Ankarada boş bir sahədə avtomobilinin içərisində ölü tapılıb
17 martEv bitkiləri isti hissini azaldır və havanı təmizləyir
İnsanlar həyatlarının təxminən 90%-ni evdə, ofislərdə, məktəblərdə və ticarət mərkəzlərində keçirirlər. Bununla yanaşı, ev bitkilərinin mikroiqlimə təsiri hələ də şəhər parkları və küçə ağaclarının təsirindən xeyli az öyrənilib. Qaynarinfo xəbər verir ki, Surrey Universitetinin geniş tədqiqatı Böyü
16 martNovruz bayramında necə qidalanaq?
Novruz süfrəsi, adətən, müxtəlif yeməklər və şirniyyatlarla zəngin olur. Bu bolluq bayramın gözəlliyini artırsa da, qidalanmaya diqqət yetirmədikdə sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Buna görə də bayram günlərində düzgün və balanslı qidalanmaq vacibdir. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, il
17 martÇörəyi burada saxlayın: qida dəyəri artır
Çörəyi soyuducuda saxlamaq onun sağlamlıq üçün faydasını qoruya bilər. xarici mediaya istinadla xəbər veirr ki, temperatur çörəkdəki nişastanın bioloji mənimsənilməsinə və qanda şəkərin səviyyəsinə təsir edir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, çörək bişirilərkən tərkibindəki nişasta yarı bərk jel formasın
17 martYatmazdan əvvəl yeyilən bu qida MÖCÜZƏLƏR YARADIR
Yatmazdan əvvəl müəyyən qidaların qəbul edilməsi gecə ərzində əzələlərin bərpasına və inkişafına kömək edə bilər. xəbər verir ki, qatıq tərkibindəki zülallar sayəsində bu baxımdan faydalı hesab olunur. Qatıqda olan zərdab və kazein zülalları fərqli şəkildə sorulur. Kazein mədədə yavaş həzm olunduğu üçü
14 martİlin ən pis film və aktyorlarının - Siyahısı
İlin ən pis filmi, rejisoru və aktyorlarının seçildiyi "Qızıl Moruq" antimükafatı yeni sahiblərinə təqdim olunub. Axşam.az xəbər verir ki, 46-cı dəfə baş tutan gecədə 5 kateqoriyada mükafat qazanan film "Dünyaların müharibəsi" olub. "Qızıl Moruq 2026"nın ən pislərinin siyahıs
15 martHər gün yediyiniz makaronun orqanizmə təsiri sizi TƏƏCCÜBLƏNDİRƏCƏK
Makaron artıq uzun müddətdir ki, dünyada ən populyar qida məhsullarından biri hesab olunur. Makaronu sürətli enerji mənbəyi adlandırmaq olar. Onun tərkibində karbohidratlar var və bu maddələr xüsusilə ağır iş günündən və ya ciddi fiziki fəaliyyətdən sonra gücün bərpa olunmasına kömək edir. Lakin məsələni
16 mart