Hüquqlarını bilən, qanunlara hörmət edən vətəndaşların formalaşması Azərbaycanın hüquqi və demokratik inkişafının mühüm şərtlərindən biridir

"İnsan hüquq və azadlıqlarının qorunması demokratik cəmiyyətin əsas prinsiplərindən biridir. Vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsi, onların hüquqlarını bilməsi və müdafiə edə bilməsi hüquqi dövlətin inkişafında mühüm əhəmiyyət daşıyır".

Bunu Sonxeber.az-a danışan deputat Fazil Mustafa bildirib.

Deputat qeyd edib ki, bu istiqamətdə əsas məqsədlərdən biri vətəndaşların hüquqi savadlılığının və siyasi mədəniyyətinin artırılmasıdır:

"İnsan öz hüquq və vəzifələrini nə qədər yaxşı bilirsə, cəmiyyətdə baş verən proseslərdə bir o qədər şüurlu və məsuliyyətli iştirak edə bilər. Bunun üçün məktəblərdə və ali təhsil müəssisələrində hüquqi maarifləndirmənin gücləndirilməsi, əhali arasında maarifləndirici tədbirlərin keçirilməsi və hüquqi məlumatlara çıxışın asanlaşdırılması vacibdir.

Vətəndaşların sosial və siyasi fəallığının artırılması da mühüm istiqamətlərdəndir. Vətəndaş cəmiyyətinin inkişafı insanların ictimai təşəbbüslərdə, könüllülük fəaliyyətində, yerli icma layihələrində və digər sosial proseslərdə iştirakını təşviq edir. Gənclərin ictimai fəaliyyətə cəlb edilməsi isə onların liderlik, məsuliyyət və qərarvermə bacarıqlarının inkişafına şərait yaradır.İnsan hüquqlarının müdafiəsində dövlət qurumları ilə yanaşı, vətəndaş cəmiyyəti institutlarının, qeyri-hökumət təşkilatlarının, media qurumlarının və hüquq müdafiə mexanizmlərinin də mühüm rolu vardır. Hüquqların pozulması hallarında vətəndaşların müraciət imkanlarının geniş və əlçatan olması hüquqi müdafiənin səmərəliliyini artırır. Müasir dövrdə rəqəmsal hüquq və informasiya savadlılığı da xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Vətəndaşların şəxsi məlumatlarının qorunması, internetdə təhlükəsiz davranış, kiberzorakılıqdan müdafiə və düzgün informasiya seçimi üzrə maarifləndirilməsi hüquq mədəniyyətinin mühüm hissəsinə çevrilib.

Nəticə etibarilə, insan hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi yalnız qanunların qəbul edilməsi ilə məhdudlaşmamalıdır. Hüquqlarını bilən, vəzifələrini anlayan, ictimai proseslərdə fəal və məsuliyyətli iştirak edən vətəndaşların formalaşdırılması demokratik və hüquqi cəmiyyətin inkişafının əsas şərtlərindən biridir".

Deputat söyləyib ki, Azərbaycanda insan hüquq və azadlıqlarının qorunması Konstitusiya və qanunvericiliklə təmin olunur:

"Dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri vətəndaşların hüquq və azadlıqlarının təmin edilməsi, onların hüquqlarının müdafiəsi mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi və hüquqi maarifləndirmənin genişləndirilməsidir.

Əsas istiqamətlər:
Hüquqi maarifləndirmənin artırılması - vətəndaşların öz hüquq və vəzifələrini bilməsi, hüquqlarının pozulması zamanı hara və necə müraciət etməli olduqları barədə məlumatlandırılması.
Hüquq və azadlıqların müdafiəsi - məhkəmələrə, hüquq-mühafizə və digər dövlət qurumlarına müraciət imkanlarının təmin edilməsi, hüquqların müdafiəsi mexanizmlərinin gücləndirilməsi.
Siyasi mədəniyyətin yüksəldilməsi - vətəndaşların ölkənin ictimai-siyasi həyatında baş verən prosesləri daha düzgün qiymətləndirməsi və qanuni siyasi iştirak imkanlarından istifadə etməsi.
Sosial fəallığın artırılması - vətəndaşların ictimai təşəbbüslərdə, könüllülük fəaliyyətində, sosial layihələrdə və yerli icma təşəbbüslərində iştirakının təşviqi.
Gənclərin ictimai fəallığı - gənclərin təhsil, könüllülük, ictimai layihələr və digər fəaliyyətlər vasitəsilə cəmiyyətin inkişafında iştirakına şərait yaradılması.
Vətəndaş cəmiyyətinin inkişafı - qeyri-hökumət təşkilatlarının, ictimai birliklərin və digər vətəndaş cəmiyyəti institutlarının fəaliyyətinin dəstəklənməsi.
İnformasiya və rəqəmsal savadlılıq - vətəndaşların internetdə hüquqlarını, şəxsi məlumatların qorunmasını və informasiya təhlükəsizliyini bilməsinin vacibliyi.

Bu sahədə əsas məqsəd yalnız hüquqların qanunvericilikdə təsbit edilməsi deyil, həm də insanların həmin hüquqlardan real şəkildə istifadə edə bilməsi üçün hüquqi və institusional imkanların inkişaf etdirilməsidir. Hüquqi maarifləndirmənin genişləndirilməsi, elektron xidmətlərin inkişafı və vətəndaş müraciətlərinə baxılması mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi bu baxımdan mühüm əhəmiyyət daşıyır.Nəticədə, hüquqlarını bilən, qanunlara hörmət edən, ictimai proseslərdə fəal iştirak edən vətəndaşların formalaşması Azərbaycanın hüquqi və demokratik inkişafının mühüm şərtlərindən biridir".

P.S. Yazı Azərbaycan Respublikası Medianın İnkişafı Agentliyinin maliyyə dəstəyi ilə "İnsan hüquq və azadlıqlarının müdafiəsi, vətəndaşların hüquqi, siyasi mədəniyyət səviyyəsinin yüksəldilməsi, sosial və siyasi fəallığının artırılması" mövzusuna uyğun olaraq dərc edilir.

Aysel Yusifqızı

Telegramda izləyin