CİBİMİZDƏ OLMAYAN PENSİYA KAPİTALI... - Toplanan vəsaiti istədiyimiz zaman götürə biləcəyik?

CİBİMİZDƏ OLMAYAN PENSİYA KAPİTALI... - Toplanan vəsaiti istədiyimiz zaman götürə biləcəyik?Son günlər bir sıra yerli mətbu orqanarda, eləcə də sosial şəbəkələrdə müzakirə predmetinə çevrilən mövzulardan biri də vətəndaşların pensiya yaşına çatmadan topladığı pensiya kapitalından istifadəsinə imkan yaradılmasıdır. Bir sıra mütəxəssislər hesab edirlər ki, vətəndaşın fərdi hesabında toplanan pensiya kapitalının müəyyən hissəsindən pensiya yaşına çatmamış istifadə etməsinə imkan yaradılarsa, bu insanların uzun illər ərzində ödədikləri sosial sığorta vəsaitindən müəyyən formada yararlanmasına imkan verə bilər.

Məlumat üçün bildirək ki, vətəndaşın gələcək əmək pensiyasının məbləğini müəyyən edən əsas göstəricilərdən biri onun fərdi şəxsi hesabında toplanan pensiya kapitalıdır. Sadə şəkildə izah etsək, pensiya kapitalı şəxsin işlədiyi dövr ərzində onun adına sosial sığorta sistemində formalaşan və gələcəkdə əmək pensiyasının hesablanmasında istifadə olunan vəsaitdir.

Hazırda Azərbaycanda minimum əmək pensiyası 320 manatdır. Buna görə də minimum məbləğdə yaşa görə əmək pensiyası təminatı üçün tələb olunan minimum pensiya kapitalı 46 080 manat müəyyən edilib. Lakin vətəndaşın əmək pensiyası hüququnun yaranması yalnız pensiya kapitalı ilə məhdudlaşmır.

Mövcud qaydalara əsasən, minimum pensiya kapitalı (46 080 manat) və ya 25 il sığorta stajı yaşa görə əmək pensiyası hüququnun yaranması üçün əsas şərtlərdən biri hesab olunur.

Əsas problem də məhz burada ortaya çıxır. Əmək fəaliyyəti uzun illər fasilələrlə davam edən, aşağı əməkhaqqı alan, qeyri-rəsmi işləyən və ya ümumiyyətlə uzun müddət sosial sığorta sisteminə ödəniş etməyən şəxslərin fərdi hesablarında pensiya yaşına qədər 46 080 manat toplanmır. Belə şəxslər uzun müddət işləsələr də, həm tələb olunan pensiya kapitalını, həm də alternativ olaraq tələb edilən sığorta stajını tamamlamaqla bağlı problemlə üzləşirlər.

Digər tərəfdən, son illər ölkədə pensiya yaşına çatmadan vəfat edənlərin sayında da artım müşahidə edilir. Hesablamalaa görə, 2014-2024-cü illər ərzində Azərbaycanda ümumilikdə 669 min 662 nəfər vəfat edib. Onlardan 271 min 934 nəfəri pensiya yaşına çatmadan həyatını itirib. Başqa sözlə, son 11 ildə vəfat edən hər 10 nəfərdən təxminən 4-ü pensiya hüququ əldə etmədən dünyasını dəyişib. Son statistikaya görə, 2024-cü ildə ümumilikdə 58 min 909 nəfər vəfat edibsə, onlardan 23 min 92 nəfəri pensiya yaşına çatmadan dünyasını dəyişib.

Maraqlıdır ki, vətəndaş tələb olunan kapitalı toplaya bilməyəcəksə, illərlə öz adına formalaşmış və fərdi hesabında görünən kapitaldan daha əvvəl istifadə edə bilərmi?

Bu barədə iqtisadçı Eldəniz Əmirov "AzPolitika"ya şərhində bildirib ki, əslində vətəndaşların pensiya yaşına çatmadan öz pensiya kapitalının bir hissəsindən istifadə etməsi məsələsi yeni müzakirə olunan mövzu deyil. Onun sözlərinə görə, bu məsələ uzun illərdir gündəmdə olsa da, yaxın perspektivdə bununla bağlı konkret qərarın qəbul ediləcəyi gözlənilmir.

"Pensiya yaşına çatmadan öz pensiya kapitalının bir hissəsindən istifadə etmək hüququ bugünün mövzusu deyil. Yəni, bu məsələ uzun illərdir müzakirə olunur. Düşünmürəm ki, yaxın illərdə bununla bağlı konkret qərar qəbul ediləcək. Çünki belə bir qərarın verilməsi üçün bir çox şərtlər təmin olunmalıdır. Burada söhbət vətəndaşlar tərəfindən təmin edilməli olan şərtlərdən getmir. Yəni, bir çox şərtlər təmin edilməlidir və bu şərtlər vətəndaşlardan asılı olmayan şərtlərdir. Bu şərtlər təmin olunmayacağı müddətdə vətəndaşların pensiya yaşına çatmadan pensiya kapitalından istifadə etməsi hazırkı şəraitdə və yaxın üç-beş il ərzində real görünmür", - deyə iqtisadçı bildirib.


Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Sosial   Baxılıb: 3741   Tarix: 23 avqust 2026  

Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666

Facebookda Paylaş


Oxşar xəbərlər

.

Dünyada ərzaq ucuzlaşır, Azərbaycanda isə bahalaşır - Səbəb nədir? - İQTİSADÇIDAN AÇIQLAMA

Dünya bazarında ərzaq məhsullarının qiymətində azalma müşahidə olunsa da, bu tendensiya Azərbaycanın daxili bazarında özünü eyni şəkildə göstərmir. FAO-nun oktyabr ayı üzrə göstəricilərinə əsasən, qlobal Ərzaq Qiymətləri İndeksi 1,2 faiz azalıb. Azərbaycanda isə əksinə, həmin ay ət və ət məhsulları

17 noyabr
.

Milli teleradio: Dövlətçilik ənənələrinin, milli kimliyin və Azərbaycan həqiqətlərinin təbliğində strateji vasitə

"Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin milli radio və televiziya yayımının yubileyi münasibətilə ünvanladığı müraciət ölkəmizin informasiya siyasətinin əsas istiqamətlərini, milli medianın cəmiyyət və dövlət qarşısındakı məsuliyyətini, eləcə də müasir dövrdə informasiya təhlükəsizliyini

16 noyabr
.

Gürcüstanda azərbaycanlı gəncin meyiti tapıldı

Gürcüstanda azərbaycanlıların kompakt yaşadığı Marneuli rayonunda faciəvi hadisə baş verib. "Qafqazinfo" yerli mediaya istinadən xəbər verir ki, rayonun Təzəkənd kənd sakini 26 yaşlı Emil Məmmədovun meyiti yaşadığı evdə tapılıb. Onun ölüm səbəbinin müəyyənləşdirilməsi məqsədilə Gürcüstanı

16 noyabr
.

İçərişəhərdə maşın park etməyin saatı 5 manatdır - RƏSMİ

"Qeyri-rezidentlər üçün qüvvədə olan tariflər ilk 15 dəqiqə üçün 3 manat, sonrakı hər saat üçün isə 5 manat təşkil edir. Avtomatlaşdırılmış sistem tərəfindən hesablanan 6 saat 4 dəqiqəlik parklanma müddəti üzrə 33 manatlıq ödəniş də müəyyən edilmiş tariflərə uyğundur. Tariflər və giriş şərtlər

16 noyabr
.

Şəmkirdə meyiti tapılanlarla bağlı - Yeni detallar

Ötən gün Şəmkirdə evdə iki nəfərin meyitinin tapılması ilə bağlı bəzi təfərrüatlar üzə çıxıb. "Qafqazinfo" xəbər verir ki, ilkin araşdırmalar zamanı rayonun Varlı Həyat kəndində 1968-ci il təvəllüdlü Rəfi Mustafayevin özünə məxsus evdə qeyri-rəsmi münasibətdə yaşadığı qadını qətlə yetirməsin

17 noyabr
.

Məktəblərdə payız tətili başladı

Bu gündən 2026-2027-ci tədris ili üzrə ümumi təhsil müəssisələrində beşgünlük payız tətili başlayıb. xəbər verir ki, payız tətili 16-20 noyabr tarixlərini əhatə edir. Belə ki, şənbə-bazar günləri nəzərə alınmaqla payız tətilindən sonra ilk dərs günü 6 günlük iş həftəsi ilə işləyən ümumi təhsil müəssisələrind

16 noyabr
.

Bakıda müşavirələr keçirildi - Qarlı havalara hazırlıq tədbirləri müzakirə olundu

Bakı şəhərinin bütün rayonlarında təsdiq edilmiş tədbirlər planlarına uyğun qış mövsümündə qarlı havalara hazırlıq tədbirləri davam edir. xəbər verir ki, ilk növbədə şəhər və rayon kommunal xidmətlərinin xüsusi təyinatlı texnikaları hazır vəziyyətə gətirilib, bir sıra yaşayış və qeyri yaşayış binalarınd

17 noyabr
.

Bab əl-Məndəb və Hörmüz eyni vaxtda risk altında: Azərbaycan tranzit marşrutları üçün bunun mənası nədir?

Körfəzdə gərginlik yenidən artıb. Noyabrın 13-də İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu Bəhreyndəki ABŞ radarına hücum etdiyini açıqladı. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) iki dronun vurulduğunu bildirdi, itki və zərər olmadığını dedi və radar iddiasını təkzib etdi (Al Jazeera, Reuters). Hər iki tərəfin iddias

16 noyabr
.

Xəzər dənizinin sahilboyu ərazilərinin dövlət idarəetməsi təkmilləşdirilir

Xəzər dənizinin sahilboyu ərazilərində davamlı inkişafın və ekoloji sabitliyin təmin edilməsi ilə bağlı idarəetmə və nəzarət sahələrində iştirak edən dövlət orqanlarının koordinasiyalı fəaliyyətinin təşkili, bu sahədə səmərəliliyin və çevikliyin artırılması, rəqəmsal idarəetmə modellərinin tətbiq edilməsi

17 noyabr