Azərbaycanda bəzi ixrac rüsumları kəskin artırılır - NƏ DƏYİŞƏCƏK?

Azərbaycanda bəzi gömrük rüsumlarının 100 dəfəyədək artırılması idxal olunan məhsulların maya dəyərinə, sahibkarların xərclərinə və daxili bazardakı qiymətlərə təsirləri baxımından müzakirələrə səbəb olur. Rüsumların yüksəldilməsi idxaldan asılı olan sahələrdə əlavə xərc yarada və bu xərcin bir hissəsinin istehlakçılara ötürülməsi ilə nəticələnə bilər. Digər tərəfdən, belə dəyişikliklər müəyyən məhsullar üzrə yerli istehsalçıların rəqabət imkanlarına da təsir göstərə bilər. Nəticələr isə rüsumların hansı məhsullara tətbiq olunmasından, bazardakı rəqabətdən və sahibkarların qiymət siyasətindən asılıdır.

Bəs, bəzi gömrük rüsumlarının 100 dəfəyədək artırılması məhsulların qiymətinə və sahibkarların xərclərinə necə təsir edə bilər? Bu dəyişikliklər yerli istehsalın rəqabət qabiliyyətini artıracaq, yoxsa istehlakçılar üçün əlavə bahalaşma riski yaradacaq və qiymət artımının qarşısını almaq üçün hansı iqtisadi mexanizmlər tətbiq oluna bilər?
Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a açıqlama verən iqtisadçı ekspert Xalid Kərimli bildirib ki, burada söhbət idxal deyil, ixrac rüsumlarından gedir. Buna görə də məsələni idxal olunan məhsulların qiymətinə təsir kontekstində təqdim etmək düzgün olmaz.

"Söhbət əsasən iki növ məhsuldan, xüsusilə də dəmir və çuqun istehsalında istifadə olunan qara metal tullantılarından gedir. İxrac rüsumlarının artırılmasında əsas məqsəd həmin materialların xammal şəklində ölkədən çıxarılmasının qarşısını almaq və yerli istehsal müəssisələrinin xammalla təminatını yaxşılaşdırmaqdır. Çünki emal müəssisələri bəzən xammal çatışmazlığı ilə üzləşir və onu daha baha qiymətə əldə etməyə məcbur qalırlar. Bu baxımdan, ixrac rüsumlarının artırılması daxili bazarın qorunmasına və həmin sahədə fəaliyyət göstərən yerli istehsal müəssisələrinin dəstəklənməsinə xidmət edir. Məqsəd xammalın ölkədən emal olunmadan çıxarılması əvəzinə, daxili tələbat üçün istifadə edilməsi və ya emal olunmuş məhsul şəklində ixrac edilməsidir".

Röyalə Xəyal

Telegramda izləyin