Təhsil sistemini kurs rəhbərləri, təlimçilər və repetitorlar idarə edirlər?-AÇIQLAMA

Hazırda Azərbaycan Respublikasında bir çox sahələrdə olduğu kimi, təhsil sahəsində də köklü islahatlar həyata keçirilir. Bu islahatların əsas məqsədi cəmiyyətin ehtiyac və tələbləri nəzərə alınmaqla, təhsilin keyfiyyətini yüksəltmək və onun inkişafını təmin etməkdir. Bununla əlaqədar təhsilin keyfiyyətini şərtləndirən amillərə, ilk növbədə təhsilin məzmununa, müəllim hazırlığına və qiymətləndirmə sistemlərinə yenidən baxılması zərurəti yaranıb.

Bəs təhsil sistemini kurs rəhbərləri, təlimçilər və repetitorlar idarə edirlər?!

Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az saytına təhsil üzrə ekspert Kamran Əsədov açıqlama verib.
Bu suala cavab tapmaq və ya bu fikri əsaslandırmaq üşün mərkəzi təhsil idarəetmə orqanlarındakı ali vəzifəli məmurların əvvəlki iş yerlərinə baxmaq kifayətdir. Təhsil naziri, hörmətli Emin Əmrullayev "Kaspi" təhsil şirkətində şöbə müdiri və direktor müavini vəzifələrində çalışıb. Xaricdə təhsil aldığı üçün qanunvericiliyin dövlət qulluğuna qəbul üçün test imtahanı mərhələsindən azad olunmaq güzəştindən yararlanan Emin Əmrullayev sonradan Təhsil Nazirliyində məsləhətçi vəzifəsindən nazir vəzifəsinə qədər yüksələ bilib. Onu da qeyd edək ki, bir vaxtlar onun nazir müavini kimi təqdimatı təqdim edilsə də, o bu vəzifəyə uyğun bilinməmişdi. Necə ki, indiki təhsil nazirinin müavini Muxtar Məmmədov əvvəl icra etdiyi bütün ali dövlət qulluğu vəzifələrini müsabiqədən keçmədən, uzun illər həvalə qaydasında icra edərək siyasi təyinat olan nazir müavini postuna qədər irəliləyə bilib. Təhsil Nazirliyinin Ümumi təhsilin təşkili və idarə olunması şöbəsinin müdiri Elnur Əliyev də bu təyinata qədər "Kaspi" liseyinin icraçı direktoru vəzifəsində çalışıb. Bir az da dəqiq desək rəsmən "Kaspi" Mətbuat və Təhsil Mərkəzinə rəhbərlik Elnur Əliyevdə olsa da faktiki bu şirkətin kimə məxsus olmasını və onu əslində kimin idarə etməsi ölkədə hamıya bəlli olan məsələdir. Hazırda pedaqoq olmayan Elnur Əliyev və Muxtar Məmmədov cütlüyü ölkə üzrə ümumi təhsili idarə edən ən səlahiyyətli məmur kombinasiyasıdır. Nazirliyə birbaşa tabe təhsil müəssiələri də daxil olmaqla yeni yaradılan Regional Təhsil İdarələrinə qədər bütün ümumtəhsil məktəbləri və idarəetmə qurumları bu şəxslərin kuratsiya və tabeçiliyindədir.

Təhsil Nazirliyinin Ümumi və məktəbəqədər təhsildə məzmun, tədris və qiymətləndirmə şöbəsinin müdiri Vəfa Yaqublu və Təhsil İnstitutunun son illər dəfələrlə adı dəyişdirilən Metodik Dəstək və Peşəkar İnkişaf Mərkəzinin direktoru Nəzakət Mehdiyeva cütlüyü də primitiv təlimçilikdən bu yüksək vəzifələrə ayaq açan adi müəllimlərdirlər. Təhsil İnstitutuna və tabeliyindəki Metodik Dəstək və Peşəkar İnkişaf Mərkəzinə "Cağ öyrətim" və "Hədəf" şirkətlərinin liseylərindən, "Araz" və sair kurslardan xeyli sayda repetitorlar və təlimçilər də vəzifələrə gətirilmişlər. "Hədəf" liseyindən Metodik Dəstək və Peşəkar İnkişaf Mərkəzinin Əlaqələndirmə şöbəsinin müdiri vəzifəsinə təyin edilən adi bir repetitor olan Elxan Nəcəfov hazırda Lənkəran-Astara Regional Təhsil İdaərsinin müdiri vəzifəsinə gətirilib. O bu regional idarəyə təyin ediləndən sonra bir vaxtlar onunla eyni özəl kursda işləyən repetitor Famil İsayevi müavin, Rəhim Rəhimovu isə sektor müdiri vəzifələrinə təyin edib. Kurslardan edilən bu təyinatlarda maraqlı cəhət 1 milyon əhalisi olan regionun 554 məktəbini idarə edəcək müdir və müavininin dövlət ümumtəhsil məktəbində adi müəllim belə heç vaxt işləməməsidir. "Hədəf" liseyinin digər əməkdaşı Anar Mustafazadə isə Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin Keyfiyyətə nəzarət sektorunun müdiri vəzifəsində çalışır. "Hədəf" lideyindən olan təyinatlar xarakterinə görə Dövlət Gömrük Komitəsindəki təyinatlardan əsla fərqlənmir.

Təhsil İnstitutunun təlimlərini tenderdə udmaq üçün formal yardılan "Mədəd Azərbaycan", "Təhsildə İnnovativ Texnologiyalar" və "Təhsildə Araşdırma və İnkişaf Mərkəzi" özəl əlavə təhsil mərkəzlərində çalışan bir sıra şəxslər də Təhsil Nazirliyinin strukturunda vəzifələrə gətirilmişlər. Buna "Mədəd Azərbaycan" da icraçı direktor işləmiş Vüsal Xanlarov Təhsil Sisteminin İnformasiyalaşdırılması İdarəsinə müdir vəzifəsinə gətirilməsi ən parlaq nümunədir. Onu da əlavə edək ki, bu təyinatdan sonra Vüsal Xanlarovun qardaşı Rəşad Xanlarov peşə təhsil müəsisisəsinin rəhbərliyindən birbaşa Təhsil Nazirliyinin İformasiya və vətəndaşlara xidmət şöbəsinə müdir təyin edildi. Təhsil Nazirliyi sistemində iki eyni təyinatlı və əhəmiyyətli vəsifəni Xanlarov qardaşlarının icra etməsi isə sual doğuran bir haldır. "Təhsildə Araşdırma və İnkişaf Mərkəzi" adlanan özəl kursun rəhbəri olan adi bir təlimçi İlkin Həsənovun Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin Təlimə Dəstək Mərkəzinə direktor təyin edilməsinə isə söz və izah tapmaq çətindir. Pandemiya ilə əlaqədar elan edilən karantin zamanı Təhsil Nazirliyinin virtual platformalarından ancaq bu kursun təlimçiləri kurslarının reklamı mqəsədi ilə istifadə edə bildilər.
Təhsil Nazirliyi tərəfindən maliyyələşdirilən təhsil işçilərinin yenidən hazırlanamsı, təkmilləşsidirlməsi və ixtisasartırması kurslarını formal elan edilən tenderlərdə hazırda bu nazirlikdə vəzifə tutan məmurların əvvəllər təsis etdikləri əlavə təhsil müəssisələrinin qalib gəlməsi artıq ölkədə heç kimə sirr deyil. Kölgə təhsili hesab edilən, dövlət təhsil sisteminin boşluqlarından maddi yararlanan kursların, təlimçilərin və repetitorların artıq Təhsil Nazirliyi strukturlarındakı ali vəzifələrə kütləvi sürətdə təyinatı gələcəkdə məktəblərin daha da nüfuzsuz olmasına və məktəbdənkənar təhsilin çiçəklənməsinə gətirib çıxaran təhlükəli tendesiya hesab edilməldir. Əvvəllər özəl təhsil müəssisələrində çalışmış bu məmurlar köhnə iş yerləri ilə de-yuri əlaqələrini kəssələr də dafakto bu təhsil müəssisələrini himayə etməkdə davam edirlər. Hətta məktəblərin monitorinq imtahanlarını belə bu təhsil müəssisələri formal tenderlərdə qalib gələrək həyata keçirirlər. Müəllimlərin, tədris yardımçı heyətin və məktəb rəhbərlərinin mərkəzləşdirilmiş işə qəbul müsabiqələrinin test və müsahibə mərhələsində, nazirliyin icra etdiyi layihələrdə özəl kurs əməkdaşlarının açıq-aydın bu və ya digər formada iştirakı barədə isə sonradan ətraflı araşdırma aparıb ictimaiyyətə məlumat verəcəyik.
AYSEL QULİYEVA

Telegramda izləyin