Yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələrində vətəndaşların evli yaxud subay olması QEYD EDİLSİN! - TƏKLİF

Azərbaycanda yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqəsi sahiblərinin seçki prosesində iştirakı asanlaşdırılır. Bununla bağlı, Seçki Məcəlləsinə dəyişiklik edilməsi təklif olunub. Təsdiq edilmiş şəxsiyyət vəsiqəsinin üz tərəfində əvvəl verilmiş şəxsiyyət vəsiqələrindən fərqli olaraq vəsiqənin verilmə tarixi deyil, etibarlılıq müddəti göstərilir.

Artıq 2018-ci ildən etibarən vətəndaşlara yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələri təqdim olunur. Əvvəl verilən şəxsiyyət vəsiqələrindən fərqli olaraq, yeni verilən sənəddə bir sıra məlumatlar ixtisar olunub. Bunlardan biri də, vətəndaşların ailə vəziyyətinin yazılmaması ilə bağlıdır. Dövlətin ümumi bazasında şəxsin ailə vəziyyəti məlum olsa da, bunu sənəddə görmək olmur. Hətta bəzi insanlar bundan sui-istifadə edərək başqalarını aldada bilir. Belə olan halda yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələri dəyişdirilə bilər?

Mövzu ilə bağlı Sonxeber.az-a danışan sosioloq Elçin Bayramlı deyib ki, yeni nəsil şəxsiyyət vəsiqələrində üstünlük əsas məlumatların çipdə toplanmasına verilib. Ona görə də vəsiqənin üzərində bir çox məlumatlar ixtisar olunub:

"Mən bunu normal qiymətləndirmirəm. Əslində yazılması daha yaxşı olardı. Əlbəttə ki, bu məlumatın dəyişmə ehtimalı var. Amma bir şeyin ki, bir neçə manat qiyməti var, həmin halda şəxs bunu dəyişdirməlidir. Çünki həmin məlumatlar olmayanda başqalarını aldatmaq daha asan olur. Çünki çipi oxudan aparat yalnız dövlət orqanlarındadır. Təbii ki, çipdə insanların bütün məlumatları toplana bilər. Bütün fəaliyyətləri orada öz əksini tapır. Lakin adi şəxslər bunu görə bilmir. Məsələn evli ola-ola başqasını aldada bilər ki, subaydır. Üstəlik şəxsiyyət vəsiqəsində bunu görməyəndə bilmək olmur. Yəni bunun kimi oxşar başqa situasiyalar ola bilər. Burada gizlədiləsi bir şey yoxdur. Bunlar xüsusi olaraq qorunan məxfi məlumatlar deyil. Bu sadəcə olaraq adi vətəndaşlıq vəziyyətidir. Ona görə də həmin məlumatların ləğv olunması düzgün deyil. Yaxşı olardı ki, dəyişdirilsin və belə əsas məlumatlar qeyd olunsun".

Sosioloqun sözlərinə görə, sözügedən məlumatlar şəxsiyyət vəsiqəsində olarsa, bu zaman başqalarını aldatmaq mümkün olmayacaq. Yalnız məxfi məlumatlar, biznes və sahibkarlıq vəziyyəti kimi məlumatlar çipdə ola bilər:

"Belə daha yaxşıdı və dövlətin ümumi elektron bazasında bir şəxsin bütün məlumatları olmalıdır. İnkişaf etmiş ölkələrdə Rusiyada, Almaniya və Yaponiya kimi ölkələrdə ümumi məlumat bazası elə qurulub ki, bir dənə şəxsiyyət vəsiqəsi ilə istənilən əməliyyatı aparmaq mümkündür. Çünki hər hansı bir sənəd yaxud iş üçün dövlət orqanlarına müraciət etdikdə həmin ümumi məlumat bazasından yaxud çipin özündən məlumatları oxuyurlar. Dəyişiklik olanda isə vətəndaş 10-15 gün ərzində məlumat verməyə borcludur. Bu dövlət orqanlarının işləri üçündür. İndiki dövrdə insanın çoxlu sənəd saxlaması və gəzdirməsi normal deyil. Amma bu başqa bir şeydir. Bu bütün məlumatları özündə toplayan bir sistemdir. Amma bir neçə məlumat var ki, şəxsiyyət vəsiqəsində göstərilməlidir. Onlardan biri şəxsin ailə vəziyyətidir. Bu məlumatların göstərilməsi heç kimə problem yarada bilməz. Təbii ki, burada düzgün adamlardan söhbət gedir və qeyri-adi bir şey yoxdur".

Elçin Bayramlı vurğulayıb ki, indiyədək bu məlumatlar şəxsiyyət vəsiqələrində göstərilib. Həmin məlumatların şəxsiyyət vəsiqəsindən ləğv edilməsinin motivi və məqsədi aydın deyil:

" Həmin məlumatları kiçik bir sətir taparaq şəxsiyyət vəsiqəsində yerləşdirmək olardı. Bunun əsaslandırılması verilməyib. Bu baxımdan şəxsiyyət vəsiqəsi ilə bağlı belə bir dəyişikliyin edilməsi böyük xərc tələb etməz. Şəxsiyyət vəsiqəsinin dəyişdirilməsinin 5 manat rüsum var. Dəyişiklik olsa, dövlət özü bunu pulsuz da edə bilər. Bütün vəsiqələr bir tipli olmaldır. Bütün ictimai məlumatlar şəxsiyyət vəsiqəsində öz əksini tapmalıdır. Bunun dəyişdirilməsi çətin bir proses deyil. Mən bu təklifi dəstəkləyirəm və maliyyə baxımından heç bir problem olmaz".

Sevda Səfərova

Telegramda izləyin