"Yeni nəsil musiqi"lər gənclərin psixologiyasına necə təsir edir? - AÇIQLAMA

Son illərdə "yeni nəsil musiqi" adlandırılan – daha ritmik, daha qısa, daha emosional və sosial media trendləri ilə yayılan mahnılar gənclərin gündəlik həyatının ayrılmaz hissəsinə çevrilib.

Xüsusilə rep, trap və TikTok mənşəli melodiyalar artıq sadəcə əyləncə deyil, həm də gənclərin özlərini ifadə tərzidir.

Sonxeber.az -a açıqlama verən psixoloq G.Qədirli bu musiqi dalğasının həm müsbət, həm də riskli tərəflərini diqqətlə izləməyə çağırır.

Mütəxəssisin fikrincə, yeni nəsil mahnılar ilk növbədə gənclərin emosional identifikasiyasına təsir edir:

"Onlar tez-tez mahnı sözlərində öz yaşantılarını, münasibətlərdəki problemləri, tək qalmaq qorxusunu və ya özünəinam çətinliklərini tapır. Bu, gənclər üçün emosiyaları tanımaq, adlandırmaq və ifadə etmək baxımından müsbət bir kanaldır. Musiqi həmçinin gənclərin duyğu tənzimləməsində mühüm rol oynayır: stressi azaltmaq, narahatlığı yüngülləşdirmək və özünəqapanmanın qarşısını almaq üçün ən əlçatan üsullardan biridir.

Bununla yanaşı, sürətli ritmlər və güclü bass xətti qısa müddətli dopamin artımına səbəb olur. Gənclər mahnıları dinlədikdə enerjilərinin artdığını, emosional olaraq yüngülləşdiklərini hiss edir. Lakin bu hiss uzunmüddətli deyil və bəzən real problemlərdən qaçış mexanizminə çevrilə bilir. Bəzi yeni nəsil mahnılarda özünü göstərən aqressiv ton, nihilist yanaşma, emosional boşluq və maddiyyat mərkəzli mesajlar isə xüsusilə həssas gənclər üçün risk yarada bilir. Bu cür məzmun ümidsizlik hissini gücləndirə, sosial müqayisəni artıraraq özünə dəyər kompleksinə yol aça bilər.

Musiqi gənclərin sosial davranışlarını da formalaşdırır. Trend olan mahnılardakı obrazlar – sərt görünmək, duyğulara laqeyd qalmaq, münasibətləri dəyərsiz göstərmək, maddi imkanları önə çıxarmaq – bəzən gənclər tərəfindən real davranış modeli kimi mənimsənilir. Sosial mediada həmin mahnıların yaratdığı populyarlıq bu davranışların "normal" və hətta "cazibədar" kimi qəbul edilməsinə səbəb olur.

Bununla yanaşı, yeni nəsil musiqi gənclərin yaradıcılıq bacarıqlarını da stimullaşdırır. Rəqs videoları, qısa musiqi remixləri, söz yazmaq cəhdləri, şəxsi üslub formalaşdırmaq kimi fəaliyyətlər sosial bağlanma hissini gücləndirir və özünüifadəyə geniş imkanlar yaradır. Bu isə psixoloji baxımdan olduqca müsbət bir təsirdir".

Psixoloq həmçinin bildirir ki, yeni nəsil musiqinin təsiri ikiqatdır: bir tərəfdən gənclərin hisslərinə dil verir, digər tərəfdən bəzi məzmunlar emosional həssaslığı artıra bilər:

"Mütəxəssislər valideynlərə və müəllimlərə qadağa yolunu seçməməyi, əksinə, gənclərin dinlədikləri musiqilər barədə onlarla dialoq qurmağı tövsiyə edir. Mahnıların mesajını birlikdə təhlil etmək, onların arxasındakı emosional ehtiyacları anlamaq həm gənclər üçün yönləndirici olur, həm də psixoloji riskləri xeyli azaldır".

Telegramda izləyin