Dərsə maraq niyə azalıb? - AÇIQLAMA

Müasir dövrdə bir çox valideyn və müəllimlərin ən çox narahat olduğu məsələlərdən biri uşaqların və gənclərin dərsə marağının getdikcə azalmasıdır.

Bu hal təkcə "tənbəllik"lə izah ediləcək qədər sadə deyil. Burada bir çox amillərin mürəkkəb qarşılıqlı təsiri var.

Bəs görəsən həmin amillər hansılardır?

Psixoloq Gülsər Qədirli bu barədə Sonxeber.az -a açıqlama verib:

"Dərsə marağın azalmasının əsas səbəblərindən biri daxili motivasiyanın zəifləməsidir. Daxili motivasiya dedikdə, insanın hansısa işi məcburiyyət yox, maraq və istək əsasında etməsi nəzərdə tutulur. Əgər uşaq öyrəndiyi mövzunun həyatla əlaqəsini görmürsə, onun üçün bu proses mənasız görünməyə başlayır.

Digər mühüm amil diqqətin dağılmasıdır. Rəqəmsal mühit - sosial şəbəkələr, qısa videolar, oyunlar beynin sürətli mükafat sistemini stimullaşdırır. Beyin asan və tez həzz verən fəaliyyətlərə öyrəşdikcə, daha çox səbr və fokus tələb edən dərs prosesi ona "yorucu" gəlir.

Eyni zamanda, davamlı təzyiq və yüksək gözləntilər də əks təsir göstərə bilər. Uşaq yalnız nəticəyə görə qiymətləndiriləndə öyrənmə prosesi zövq yox, stress mənbəyinə çevrilir. Bu zaman beyin özünü qorumaq üçün qaçınma davranışı göstərir, yəni dərsdən uzaqlaşma başlayır.

Özünə inamın aşağı olması da mühüm rol oynayır. Uşaq "bacarmıram" düşüncəsini qəbul etdikdə, cəhd etməkdən belə çəkinir. Bu isə marağın yox, qorxunun formalaşmasına gətirib çıxarır.

Nəhayət, emosional vəziyyət - ailədaxili gərginlik, sosial problemlər və ya daxili narahatlıqlar - diqqəti və öyrənmə qabiliyyətini ciddi şəkildə zəiflədir. Beyin təhlükə və stress halında öyrənməni ikinci plana atır.

Bütün bunları birləşdirəndə belə bir mənzərə yaranır: dərsə marağın azalması uşağın problemi deyil, onun daxil olduğu mühitin və təcrübələrin nəticəsidir. Marağı geri qaytarmaq üçün isə öyrənməni məcburiyyət yox, kəşf kimi təqdim etmək lazımdır".

Telegramda izləyin