Pandemiya beynin sürətli qocalmasına səbəb olub
Britaniyalı alimlər pandemiya dövründə insanların beyninin normaldan daha sürətli qocaldığını müəyyən ediblər.
Axşam.az xəbər verir ki, bu barədə "Nature Communications" jurnalında dərc olunan araşdırmada deyilir. Üstəlik, bu təsir yalnız COVID-19-a yoluxanlarda deyil, yoluxmayanlarda da müşahidə olunub.
Tədqiqatçılar əvvəlcə pandemiyadan əvvəl toplanmış 15 334 sağlam insanın məlumatları əsasında normal beyin qocalma modelini hazırlayıblar. Daha sonra 996 iştirakçının təxminən 2–3 illik fasilə ilə çəkilmiş iki beyin skanını müqayisə ediblər. Onlardan 564 nəfər iki dəfə pandemiyadan əvvəl, qalan 432 nəfər isə ikinci skanı 2021–2022-ci illərdə etdirib.
Nəticədə məlum olub ki, insanların beyni iki il ərzində normaldan 5,5 ay daha çox qocalıb. Virusla yoluxmuş şəxslərdə məlumat emalı sürəti və zehni çeviklik kimi bəzi idrak funksiyalarının da zəiflədiyi müşahidə edilib.
Araşdırmanın müəllifi bildirib ki, beynin daha sürətli qocalması xüsusilə kişilər və aşağı sosial-iqtisadi təbəqələrdəki insanlar arasında daha çox nəzərə çarpıb. Onun sözlərinə görə, beynin vəziyyətinə yalnız xəstəliklər deyil, həyat təcrübəsi də təsir edir.
Kişilər və qadınlar arasında fərq isə orta hesabla 2,5 ay təşkil edib. Alimlər hesab edirlər ki, bu dəyişikliklərə qapanmaların yaratdığı stress, sosial təcrid və yoluxma qorxusu səbəb olub. Pandemiya, hətta birbaşa yoluxma baş verməsə belə, beynə təsir göstərib.
Sonxeber.az
Telegramda izləyin
Şikayətiniz varsa Whatsapp: 077 7125666
Facebookda Paylaş
Su içməyi necə vərdişə çevirmək olar? - 5 tövsiyə
Su orqanizmin normal fəaliyyəti üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bununla belə, bir çox insan gün ərzində tövsiyə olunan miqdarda su qəbul etmir. Qaynarinfo "BHG" nəşrinə istinadən xəbər verir ki, diyetoloqlar su içməyi gündəlik vərdişə çevirməyə kömək edəcək sadə məsləhətlər bölüşüblər. Diyetolo
13 iyulQarpızın zəhərli olub-olmadığını yoxlamaq üçün su və yod testi
Qarpızın tərkibində artıq nitratların olduğunu su və yodla aparılan iki test göstərə bilər. Lakin nitrat səviyyəsini gözlə dəqiq müəyyən etmək mümkün deyil, ona görə də nitrat testerindən istifadə etmək ən yaxşısıdır. -a istinadla xəbər verir ki, bu barədə rusiyalı kənd təsərrüfatı elmləri doktoru, dosen
4 iyulTərkibində maqnezium yüksək olan 12 qida
Maqnezium orqanizmin normal fəaliyyəti üçün vacib minerallardan biridir. Bununla belə, bir çox insan bu elementi qida vasitəsilə kifayət qədər qəbul etmir. Diyetoloqlar maqneziumun ilk növbədə qida məhsullarından alınmasını tövsiyə edirlər, çünki bu yolla orqanizm digər faydalı maddələri də qəbul edir
6 iyulDəri sağlamlığını dəstəkləyə biləcək 8 içki
Mütəxəssislərin fikrincə, qidalanma və kifayət qədər maye qəbulu dərinin sağlamlığına və görünüşünə təsir göstərə bilər. Nəmləndirici və faydalı qida maddələri ilə zəngin bəzi içkilər iltihabın azalmasına, kollagen sintezinin dəstəklənməsinə və dərinin elastikliyinin qorunmasına kömək edə bilər. Qaynarinf
7 iyul55 illik araşdırma: Alimlər uzunömürlülüyün sirrini tapıb?
100 yaşdan çox yaşayan insanlar üzərində aparılan uzunmüddətli araşdırma göstərib ki, 100 il və daha artıq yaşamağın vahid resepti yoxdur. Bununla belə, uzunömürlü insanları birləşdirən bir sıra ümumi amillər müəyyən edilib. Qayanrinfo xəbər verir ki, "ScienceAlert"in yazdığına görə, Qahirədək
22 iyulQarpız bu şəxslər üçün zərərlidir
"Həddindən artıq qarpız istehlakı xüsusilə böyrək xəstəliyindən əziyyət çəkənlər və şəkərli diabeti olan şəxslər üçün ciddi təhlükə yarada bilər". "Qafqazinfo" xəbər verir ki, bu sözləri diyetoloq Olqa Yamilova deyib. Mütəxəssis qeyd edib ki, qarpız güclü sidikqovucu təsirə mali
7 iyul